Wie was Michael (van) Ginster (Gunster)?
Een interessante bijvangst van genealogie is voor mij een stuk sociale geschiedenis van Brabant (hertogdom, generaliteitsland Staats Brabant, de Franse tijd in de Bataafse Republiek en na de annexatie binnen het Franse keizerrijk).
Soms kom je dan iemand tegen die je in dat opzicht gaat interesseren.
Op 13 december 1710 vermeldt het Veghelse RK begraafregister: "Michael Ginster Aquisgranensis aedituus 93 annorum m. ss.".
In een akte elders heet hij te 'Acken' geboren.
De site nl.glosbe.com/la/nl/Aquisgranum (opent in een nieuw tabblad) vermeldt 'Aquisgranum' als Romeinse naam voor het Duitse Aken. ('Acken' moet dus wel Aken zijn).
Er staat dus: Michael Ginster uit Aken, tempelwachter (koster?), 93 jaar, voorzien van de sacramenten.
Hij heet soms ook '(van) Gunster' en fungeert als doopgetuige in minstens zo'n 125 doopaktes in Veghel (de database bevat blijkbaar hier en daar duplikaten, maar toch), maar ik ben hem, als ik me goed herinner, ook in Nistelrode en in Bedaf (DTB Heeswijk) tegengekomen als getuige bij doopjes en huwelijken. Dat lijkt erop te duiden, dat hij een rol speelde tijdens de periode dat in Veghel de pastoor (Jan Haubraken) gevlucht was wegens godsdienstvervolging.
Wat ik verder van hem weet: in 1649 koopt hij als zwager van mijn voorouder "Lambert Handrickx van de Ven" het veertiende part van de helft der nagelaten goederen van Handerick Hermanus zaliger (een kindsdeel in een gezin met dertien kinderen dus, waarvan de moeder nog leeft en mee erft? Gold toen op dit punt hetzelfde erfrecht?). Interessante bijkomstigheid: de koopsom omvat naast 36 gulden ook twee 'nieuwe hoeije'. Zijn eerste huwelijk dateert dus van vóór 1649.
Hij trouwde voor de tweede maal met Heylwigis Joris van den Bogaert, 'out ontrent veertig jaeren' (Schepenbank ondertrouw 28-7-1685 en huwelijk 12-8-1685, kerkelijk 15-8-1685, beide Veghel). In die schepenakte wordt hij aangeduid als:
'Mr. Mighiel de Gunster chirurgijn tot Vechel wedeuwenaar van Merike Hendrick Hermens'. Uit deze feiten blijkt dat Hermen of Hermanus de grootvader van Meriken en Lambert was.
Ik krijg de indruk, dat deze figuur in zijn 93-jarige leven een grote rol heeft gespeeld in het katholieke kerkelijke leven van Veghel in de tijd van het verbod op de RK godsdienst en de schuilkerken.
Hoe kwam hij uit Aken verzeild in Veghel?
Waarom was hij Mr. (magister?)? Vanwege dat chrirurgijnschap? En wat moet ik me precies voorstellen bij een chirurgijn in die tijd? Een barbier die zijn scheermes ook voor aderlaten gebruikte, of had hij een echte medische opleiding?
Als chirurgijn komt hij ook een paar keer voor in aktes waarbij de doodsoorzaak voor schepenen moest worden vastgesteld. Ging dat om geweldadige sterfgevallen?
Wat hield de rol van aedituus in? Is het gewoon een ander woord voor koster?
Had hij uit zijn eerste huwelijk geen kinderen? (Wilde hij ze misschien bewust niet?). Als zijn tweede vrouw 40 jaar was bij haar trouwen en hij zelf 68, is kinderloosheid van dat huwelijk niet zo verwonderlijk.
Ook de juiste tekst van de kerkelijke huwelijksakte interesseert me.
Ik lees nu:
'Mr. Michaël Ginster, aedituus, et Heylwigis Georgii, post binas proclamationes (? Cremista? testia, et praestito libertatis iuramento ?) jam iuncti sunt matrimonii vinculo salutaris, coram Petronella Christiani, cognata mea, et Pteronella Ghisberti, quesula, aliis (?? abreviatuur?) in oratorio communitatis, 5 augusti 1685. Ita est Jo(ann)es Toten, Pastor in Veghel'.
Het gaat mij om de stukjes tussen haakjes. En waarom 'jam' iuncti sunt (waren zij 'al (eerder)' verbonden in de band van het heilzame huwelijk?
Als iemand meer informatie over hem heeft, zou ik daar graag in delen.