Jan van der Leck van Grimhuysen, geb. ca. 1390, bastaardzoon van Jan III van Polanen, buitenpoorter van Leuven (kareldegrote.nl/Zoeken/ToonGevondenReeks.php?Reeks=202&Key=Elant (opent in een nieuw tabblad)), tr. Beatrix van Bergen, overl. 1480.
Beatrix van Bergen is een dochter van Hendrik, bastaard van Bergen, en deze Hendrik was een onwettige zoon van Hendrik van Boutersem, heer van Bergen op Zoom. Hendrik van Boutersem wordt aangeduid als Hendrik III. Vreemd genoeg is alleen Hendrik I en Hendrik II bekend zijn als heren van Bergen op Zoom. Hendrik II van Boutersem is in 1419 overleden.
Op wikipedia wordt Hendrik III van Boutersem weergegeven en overl in 1419 (nl.wikipedia.org/wiki/Lijst_van_heren_en_markiezen_van_Bergen_op_Zoom (opent in een nieuw tabblad)), en mijn zoektocht naar een duidelijke genealogie over deze familie geeft geen duidelijkheid.
Hendrik I van Boutersem x Maria van Merksem
Hendrik II van Boutersem, heer van Bergen op Zoom, tr. (verloofd op 12-5-1356) Beatrix van der Leck (noot: van Ham steldt in zijn artikel Het Doorluchtig Huis van Bergen op Zoom, in Spiegel de Historie, 1969, blz. 176: Beatrix van Polanen), dr. van Jan II van Polanen en Oda van Hoorne, maar had een buitenechtelijke relatie.
De Heerlijkheid Bergen op Zoom ging over naar Johanna van Boutersem x met Jan I van Glymes (1390-1427).
Hendrik bastaard van Bergen:
In bovenstaande link Karel de Grote site, nr. 21 Wordt dus Beatrix genoemd, overl. 1480, volgens een grazerk.
Haar vader was dus Hendrik, bastaard van Bergen.
In mijn zoektocht naar deze Hendrik kwam ik een interessante zaken tegen en het roept gelijk een aantal vragen op:
Ten eerste: de beschrijving van dienst gevoerde wapen: links het wapen van Bergen (met een schuinbalk, vanwege zijn onwettige afkomst, en rechts het wapen van Borsselen. (Arie van Steensel. Edelen in Zeeland, Macht, Rijkdom en Status in een laatmiddeleeuse samenleving,blz. 359, 2010). In deze voetnoot steldt van Steensel dat Hendrik in 1483 is overleden.
Ten tweede: dat Hendrik, bastaard van Bergen een ambtenaar was van Frank van Borsselen (1390-1470), heer van St. Maartensdijk, zie Arie van Steensel.
Ten derde: een afbeelding van het wapen van Hendrik is afgebeeld op zijn grafzerk, welk is te vinden in Onze Lieve Vrouwekerk te Scherpenisse.
(memo.hum.uu.nl/pdf/Graven_in_de_kerk_2015.pdf (opent in een nieuw tabblad)), zie afbeelding 17.
Ten vierde: een vernoeming van een Margriet, ''Henrick die bastart van Berghen'', sterft op 9-3-1522 en was gehuwd met Evert van Eck, zie fig. 16 (memo.hum.uu.nl/pdf/Graven_in_de_kerk_2015.pdf (opent in een nieuw tabblad)). Margriet voerde hetzelfde wapen als die van haar vader met uizondering van de schuinbalk over het het wapen van Bergen.
Ten vijfde: Hendrik bastaard van Bergen was gehuwd met Marije Jan Pietersz. dochter zij stierf op 15-3-1475 als zijn weduwe. Hendrik bastaard van Bergen zou volgens deze grafzerk op 20 februari 1433 zijn overleden. Naar mijn mening was van Steensel abuis met 1483, of het gaat om een drukfout in diens boek. Het overlijden van Hendrik, zoals is vermeld op kareldegote site in 1465 (zie bovenstaande link) kan (on)juist zijn.
P.C. Bloys van Treslong Prins, Grafzerken in Noord-Brabant, Nieuw-Gastel, blz. 179. Hier leet begrave(n) Heynrick de bastaert va(n) Berghen, die sterf int jaer 1465 en(de) Joeffrou Beatrijs sy(n) dogter Jan's huysvrouwe va(n) der Lecke-Gruithuise (= Grimhuise). Sij sterf int jaer ons Heere(n) 1400 en(de) 80.
Wapen: doorsneden, boven een rechthoek, waarin drie palen; beneden drie ruiten 2 en 1; over alles heen een rechterschuinbalk van bastaerdij.
Voorzichtige conclusie I:
Hendrik bastaard van Bergen, overl. 20-2-1433, ambtenaar onder Frank van Borsselen, wapen: links het wapen van Bergen met schuinbalk, links het wapen van Borsselen.
Als een van Borsselen de moeder was van Hendrik, is de vraag wie zij was!!!
Hendrik was een ambtenaar van Frank van Borsselen, heer van St. Maartensdijk, Zeeland.
Voorlopige conclusie II:
Als Hendrik in conclusie I de onwettige zoon was van Hendrik van Boutersem en N.N en is overleden in 1433, was Hendrik van Bergen die in 1465 te Nieuw Gastel is begraven ook een bastaard en dus de vader van Beatrix, zijn zoon?
Want het wapen van Hendrik uit 1465 vertoond het wapen van Bergen, het wapen van Boutersem met een schuinbalk over het wapen, teken van onwettige afkomst. Hans Vogels steldt dat een schuinbalk of een ster op een wapen hierop wijst. De rechter helft in het wapen van Hendrik wijst in de richting dat de moeder van hem een van Borsselen moet zijn geweest.
De 3 wapens op de grafzerken (Hendrik, 1433, Margriet 1522 en Hendrik in 1465) doen sterk vermoeden van een duidelijke familie relatie. En! kan niet berusten op toeval.
Als dat juist zou zijn dient de afstamming die op de Karel de Grote site staan worden herschreven!!.
Op de Karel de Grote site is de lijn Elant naar Jan van der Leck van Grymhuysen aantoonbaar gemaakt.
Een paar vragen:
A. Is er een duidelijke genealogie over het uitgestorven geslacht van Boutersem/Bautershem? (Zelf beschik wel over fragmenten uit oudere literatuur).
B. is er een afbeeling van de grafzerk Hendrik van Bergen uit 1465 te Nieuw Gastel?
Opmerking:
Frans II van Borselen was een zoon van Floris van Borselen en Oda van Bautersem. Oda was een zuster van o.a. Maria en Hendrik IX van Bautersem. Deze Hendrik IX overleed op 20-3-1419 te Brussel nog voordat hij Heer van Bergen op Zoom kon worden. Na zijn overlijden ging het bezit Bergen op Zoom over naar zijn dochter Johanna, die met Jan I van Glymes was gehuwd, en Jan II werd dus heer van Bergen op Zoom.
Nu is het de vraag of de eerst bekende Hendrik, bastaard van Bergen die in 1465 is overleden een zoon was van Hendrik VIII of van Hendrik IX, oftewel volgens de nieuwe tellingen Hendrik II of Hendrik III van Bautersem.
Dus: wie was dan de vader van Hendrik, bastaard van Bergen die in 1433 overleed??
Hendrik, bastaard van Bergen die in 1433 overleed was dus een ambtenaar van Frank II van Borselen.
De vraag is dan ook, hoe Hendrik ambtenaar werd?
Ik denk door de familie relatie van de ouders van Frank II van Borselen, dat deze Hendrik wellicht een zoon kan zijn geweest van Hendrik II. De relatie met het wapen van Hendrik met in het rechter gedeelte het wapen van Borselen doet vermoeden dat er meer aan de hand moet zijn geweest.
De Hendrik, bastaard van Bergen die in 1465 is overleden en waar zijn dochter Beatrix, vrouw van Jan van der Leck van Grimhuysen te Nieuw-Gastel liggen begraven, zou een zoon geweest kunnen zijn van Hendrik III. Dat ligt meer in de lijn met de verklaring dat deze Hendrik, zijn dochter Beatrix heeft genoemd, naar haar grootmoeder Beatrix van Polanen.
Citaat van W.A. van Ham:
''Hendrik van Boutersem, heer van Bergen op Zoom,tr. (verloofd op 12-5-1356) Beatrix van der Leck (noot: van Ham steldt in zijn artikel Het Doorluchtig Huis van Bergen op Zoom, in Spiegel de Historie, 1969, blz. 176: Beatrix van Polanen), dr. van Jan II van Polanen en Oda van Hoorne, maar had een buitenechtelijke relatie''.