Ik ben op zoek naar het ontstaan en betekenis van de straatnaam Hondsklauw in Sint-Michielsgestel.
Ondanks veel speurwerk kan niemand een antwoord hier op geven.
De straatnaam is ontstaan +/- 1952.
Wie kan mij helpen?
14 reacties
- Maurice Roefs17 mei 2021, 13:32
Straatnaamgeving ligt in het algemeen een besluit van de gemeenteraad dan wel van het college van burgemeester en wethouders aan ten grondslag.
Dat soort besluiten wordt volgens mij 'in eeuwigheid' bewaard en laat soms ook een verklaring of toelichting zien voor de keuze van de straatnaam.
Informeren bij het (gemeente)archief ligt dan ook voor de hand. Succes! - theo17 mei 2021, 13:54
Jan,
De naam Hondsklauw wordt in 1929 al vermeld te Sint-Michielsgestel (zie krantensite delpher.nl (opent in een nieuw tabblad)). In 1892 kom ik in dezelfde bron Hondsklouw tegen als veldnaam te Sint-Michielsgestel.
- Norah17 mei 2021, 16:17
De hondsklauw kan nog wel een wilde plant/onkruid geweest zijn net zoals hondsdraf b.v., die dit specifiek stuk land(zie Theo) overwoekerde.
Mvg. - Jan Baijens17 mei 2021, 18:31
Hallo Allemaal,
Bedankt voor jullie reactie.
Ik ging terug tot 1932 en nu kan ik weer verder
Zeker met het antwoord van Theo met de naam Hondsklouw. .Daar heb ik nooit aan gedacht.
Als ik het antwoord weet laat ik het weten.
Bedankt nogmaals.Gr. Jan
- Jef van Veldhoven18 mei 2021, 11:22
In 2004 gaf Reina Boerrigter van het Meertens.knaw.nl aan Jan Lunenburg van de gemeente Sint-Michielsgestel de volgende uitleg aan de naamsverklaring van "Hondsklauw" :
De naam Hondsklauw lijkt eg zeldzaam. In Nederland is de straat in Sint-Michielsgestel de enige met deze naam. Ook als woord kom ik hondsklauw heel weinig tegen. Ik stuitte op het woord hondsklauw toen ik in het zoekprogramma Google op internet zocht naar afbeeldingen. De afbeelding die ik vond deed mijn vermoeden groeien dat het hier gaat om een plant of een kruid, net als Bereklauw en Wolfsklauw eindigend op -klauw. Het woorddeel honds- heeft in van Dale bovendien de volgende betekenis : "(als 1e lid in samengestelde plantennamen) minderwaardig". Hierbij worden de volgende voorbeelden gegeven: hondskers, hondsviooltje. En verder worden nog genoemd : Hondsbloem volksbenaming voor paardebloem, smalle weegbree, dotterbloem, margriet etc., hondsbossen "bentgras" en hondsgras "zeldzame grassoort".
Het is bekend dat straatnamen vaak gebruikt worden om oude veldnamen te laten herleven. Het blijkt dat niet alleen veldnamen terugkeren , maar - misschien om een landelijk karakter te behouden - dat ook namen van bomen, struiken, planten en kruiden gebruikt worden. Wellicht gaat het in deze gevallen om begroeiing die in oude tijden sterk aanwezig was. De straatnamen in de buurt van Hondsklauw lijken te duiden op dergelijke veldnamen : Korenstraat, Beekgraaf, De Beemden, Beemdweg. Kan het niet zo zijn dat de toelichting in de besluiten van deze straatnamen meer zeggen over het karakter van alle straatnamen in de buurt ? - Jef van Veldhoven18 mei 2021, 11:36
De naam "Hondsklauw" komen we tegen in de schepenprotocollen in 1801 : ""een parceel teelland groot omtrent vijf lopensen genaamt "den Hondsklauw" gelegen alhier te S Michiels Gestel op de Heesakkers "' en ook al in het Maatboek van 1792 :
als verbastering in Mbnr. 823 "Hoensklouw" en Mbnr. 825 "bij den Hondsklouw". - theo18 mei 2021, 12:08
Jef,
Waar heb je die akte uit 1801 gevonden? IK heb in het Bosch' protocol gezocht en ook in de gescande akten bij BHIC, maar daar kon ik niets vinden.
- Mariët Bruggeman18 mei 2021, 12:55
Beste Jan, je zou dit inventarisnummer als scan bij kunnen bestellen:
proxy.archieven.nl/235/EDE30A961B9440FBB0870237CBCACC2C (opent in een nieuw tabblad)
Het is afkomstig uit het archief van de gemeente Sint-Michielsgestel, wat bij ons berust, en gaat o.a. over straatnaamgeving in de door jou genoemde periode. We streven ernaar om een scanverzoek binnen 2-3 weken af te handelen. - Jan Baijens18 mei 2021, 14:38
Hallo Jef,
Bedankt voor je reactie,
In het verleden heb ik ook al contact gehad met Jan Lunenburg.
Ook heb ik gegevens dat het vermoedelijk een lengte/ oppervlakmaat aanduiding is geweest.
Maar ik hoop er een keer achter te komen waar de naam vandaan komt.Mariet,
Bedankt voor de tip. Zal deze ook opvragen ondanks dat ik al zo'n soort lijst bezit. Maar deze kan goed net iets anders zijn.
Alle andere meedenkers bedankt.
- Jef van Veldhoven18 mei 2021, 16:10
Hallo Jan,
Schepenbank akte BHIC 5121 71 fol 104 16 juni 1801
Jef
- theo18 mei 2021, 16:27
Dank je wel.
- Jan Baijens18 mei 2021, 17:57
Hallo Jef,
Ik zal daar eens gaan kijken wat er in staat.
- theo19 mei 2021, 10:36
Jan,
De akte staat in R 71 op scan 210. De koper van het teelland in 1801 is Adrianus Kluijtmans. De verkopers zijn executeuren van de nalatenschap van Michiel van der Meulen (zie R 71 folio 97v scan 196). Michiel van der Meulen wordt vaak vermeld in de indexen op de schepenbankprotocollen van Sint-Michielsgestel. Misschien dat daar te vinden is hoe MIchiel aan het teelland is gekomen.
- Jan Baijens19 mei 2021, 14:05
Theo,
Bedankt voor de tip
Ik zal daar zeker naar gaan kijken.
Maar dan weet ik nog niet wat de naam Hondsklauw betekent.
Maar ik kom wel steeds dichter bij.
Bedankt.
Je ziet 14 van 14 reacties