Hoe lees je die achternaam?

Hans, gewoon aanhouden wat in de akte staat;

Rooms-Katholiek doopboek 1748-1784
Bron: doop-, trouw- en begraafboekenSoort registratie: DTB doopakte(Akte)datum: 02-09-1754Plaats: Geldrop
Dopeling
Andreas Cortooms
Vader
Godefridus Cortooms
Moeder
Joanna Joosten
Getuige
Wilhelmus de Kinderen
Maria Dries Cortooms

Waarschijnlijk hebben ze alle namen waaronder vader/moeder bij de doop van hun kinderen werden genoteerd op één rij gezet.
Dircks afkomstig van Theodorus en Joosten van Josephus zijn voor de hand liggend. Bij de moeder wordt het er door de vele namen niet duidelijker op.

met die Kortooms genealogie heb ik toch enige moeite, 2 kinderen, de ene van 17-9-1760 en de volgende op 18-1-1761, zit maar 4 maanden tussen?????

Plaats van inschrijving: Geldrop
Datering: 17-09-1760
Dopeling: Judocus Dircks
Vader: Godefridus Dircks
Moeder: Joanna Joosten
Getuige: Andreas Dircks en Joanna Joosten

Plaats van inschrijving: Geldrop
Datering: 18-01-1761
Dopeling: Helena Cortooms
Vader: Godefridus Cortooms
Moeder: Joanna Wenschen
Getuige: Franciscus van Hout en Joanna van Dijck

Mijn gevoel zegt dat dit 2 verschillende personen zijn ;

Godefridus Dircks, 2 huwelijken met;
Woensel
Trouwdatum: 18-06-1730
Bruid: Anna Cornelis van den Wildenbergh
Bruidegom: Godefridus Dircks

Woensel
Trouwdatum: 19-09-1734
Bruid: Helena Jansse
Bruidegom: Godefridus Dircks

En een Godefridus Cortooms te Geldrop die met Joanna Joosten Wenschen trouwde, met een zoon Andreas en een doopgetuige Maria Dries Cortooms (zus van Godefridus) wat erop kan wijzen dat deze Godefridus een zoon is van een Andreas/ Dries Cortooms!

Bij de doop van Judocus 17-8-1750 was een Andreas Dircks dgt !!!

Er was in ieder geval een Godefridus gedoopt te Woensel;

Plaats van inschrijving:
Woensel
Datering: 15-07-1704
Dopeling: Gordefridus Thomas
Vader: Theodorus Joannes Thomas
Moeder: Maria Gerardus
Getuige: Nicolaus Joannes Thomas en Maria Gerardus

Misschien wel de sleutel:
de voornaam "Dirk" is oorspronkelijk uit het Grieks = Theodorakis (Theodorus in Latijn)

Plaats inschrijving:
Woensel
Begraafdatum:
08-07-1732
Overledene:
Kinderen van Jan D Cortooms

In akte staat Jan Dires Cortooms, misschien ook Dirkse?

Dat mag je ook lezen/begrijpen als:
Jan Theodorus zoon
Jan Dires ook , dat soort "schrijven op gehoor" kwam regelmatig voor .

Dirk of Theodorus : Deze sleutel werd reeds gegeven door Wim:
maar wat Wim vervolgens schrijft ( Joosten van Josephus zijn voor de hand liggend) is niet juist....
Josephus is Josephus ; maar Joost of Joosten (van Joost) = Judocus, Judoci
Josijna = Judoca

Dat noemt men fonetisch.

En voor Hans, de patroniemen van vader, grootvader, overgrootvader zijn achter elkaar gezet. Die stambomen online zijn niet altijd even betrouwbaar.
Verder is Joost(en) afgeleid van Judocus, en zelden van Josephus.

VAN PATRONIEM NAAR FAMILIENAAM
Een familienaam is een familienaam, maar niet iedereen had die.
Alleen voor personen die welvarend genoeg waren, of een functie binnen de gemeenschap hadden, waardoor het wel noodzakelijk werd, dat zij herkenbaar waren aan een constant als een familienaam; droegen er 1.

In de 17e eeuw (1601-1699) werd door een dorpspastoor en bestuur een persoonsnaam, als het ging om de kleine burger, genoteerd met diens patroniem,
(zijn vaders voornaam) als zijnde de familienaam.
Maar pas op: die bestond dikwijls wel.
Eerst in belangrijkere stukken, wanneer het om behoorlijk bezit of geld ging; kwam de ware familienaam te voorschijn.
Maar soms ook echt niet; als er eindeloze reeksen van elkaar opvolgende voornamen werden gegeven, (was zoon van was zoon van etc.), om een persoon te specificeren.

Ook gebeurde het op de helft van de 18e eeuw, bij stijgen van welvaart , waardoor bevolking groeide) bij "jan modaal gezinnen", als een voornaam iets te veel voorkwam binnen een familienaam, bijv in hun verschillende gezinnen binnen dezelfde periode; dat het patroniem dienst ging doen als familienaam.
Dat vond meestal zijn oorsprong in de doopboeken van mister pastoor.
Zo kon deze, en zijn opvolgers, de gezinnen, binnen een betreffende parochie, beter uit elkaar houden.
In dit geval word Dirkzoon tijdelijk even Dirkse .
Soms werd Dirkse gehandhaafd en verdween die eigenlijke familienaam,
Cortooms, voor dat gezin en diens nakomelingen, gewoon uit beeld.

En we kennen natuurlijk allemaal Toon Kortooms......😉

OOK EEN VOORBEELD

In een situatie welke ik ooit (1978), geraakte; was te Tilburg met het daar eeuwen oude landbouwers geslacht Vermeer dat floreerde naast het meer vermogende geslacht met dezelfde naam uit het nabij gelegen Udenhout; daar werd zelfs een voorvader omstreeks 1510 genoteerd als : "Gelden" Vermeer.....

In Tilburg echter was in 1465 als een Bartolomeus Vermeer pachter van een hoeve in de Reit.
Omstreeks 1665 verdween de naam van de tak ineens uit de boeken.
Dat gebeurde terwijl destijds bekend was dat de familie inmiddels een grote hoeve bezat op dezelfde locatie als in 1465, nu gespecificeerd als Vlasstraat.
De hoeve bleek dan in bezit van landbouwer.....Steven Meeus.
Dat heeft een generatie en een pastoor geduurd.
Daarna was.....Vermeer er weer...
Dat Meus toen een goede zeventig jaar dienst had gedaan als Vermeer,
kwam ik formeel tegen, bij toeval, in een lokaal rechterlijk stuk over pachten, waar dit bevestigd werd.

Een handige pastoor meende het patroniem " Bartholomeus " Vermeer te moeten gaan aanwenden om een nieuwe familienaam in het leven te roepen: Meeus.
Waarschijnlijk om de uit Udenhout afkomstige telgen Vermeer. op een voetstuk te zetten.
Later in de 19e-20e eeuw sproten daar het Juweliersbedrijf, het Bakkersbedrijf en andere middenstand uit voort.

Als je dat niet weet: -en dat weet je niet......word het ook een puzzel als men bedenkt dat die uit Udenhout omstreeks 1700 ook in Tilburg gingen landbouwen....... , en veel zelfde voornamen bezigtten......