Direct naar de inhoud

Let op! Dit is de beta website van BHIC. Hier testen we onze nieuwe website. Reacties die je hier achterlaat, gaan verloren.

Terug naar overzicht

Gezocht: expert achternamen (vs. gebruik patroniemen) in de 16de eeuw

6 reacties

Sanne

Beste lezer,

We zijn op zoek naar de familie Canters in Helmond/Asten/Mierlo/Nuenen in de 15de-16de eeuw.
Dat onderwerp loopt al op dit forum onder 'onmogelijke missie'.

Echter, ik heb een algemene vraag:

in Asten hebben wij Antheunis Hendriks, die vanaf 1600 de achternaam Canters gaat gebruiken.
Althans, in de schepenarchieven zie je hem - bijna exact - vanaf 1600 overgaan van patroniem naar achternaam.

in de regio Helmond hebben we het gezin Canters-Walscharts, met de vader van Anthonis Hendriks: Hendrik Joesten (Canters). Hendrik is dus een zoon van Joest en heeft broers Aert Joesten, Jan Joesten, Peter Joesten, etc. Vanaf 1574 zie ik Hendrik Joest Canters opduiken:
geschiedenishelmond.nl/zoek-resultaat/oai_mi/sa_%7B9C6EF94B-16F6-4659-BE09-BBB13C5567AB%7D (opent in een nieuw tabblad)
Of er voor die tijd sprake is van "Aert Joesten", "Peter Joesten", "Henrick Joesten", etc. kan ik niet met zekerheid zeggen. Dat is ook de reden van deze vraag.

Weet iemand meer over het gebruik van achternamen in het algemeen of specifiek over Canters?

Canters komt van cantor in de kerk, ik heb echter geen enkele aanwijzing dat een van bovengenoemde mensen zo'n beroep uitoefende.

Is het zo dat het gebruik van achternamen in geschreven teksten pas op een zeker moment in zwang komt? En is het dus redelijk om aan te nemen dat deze mensen al veel langer in de regio leefden?
Of is het gebruik van achternamen in (bv. Helmond) al veel langer de regel en is het waarschijnlijk dat de Cantersen er pas halverwege de 16de eeuw naartoe verhuisden?

Namen als Walscharts, Sweers, Snoeckx en Van Neerven zie ik al eind 15de eeuw in de teksten:
geschiedenishelmond.nl/zoek-resultaat/oai_mi/sa_%7BA05E1414-EB7A-41DF-BCB5-3B3563564776%7D (opent in een nieuw tabblad)
Had de ene famlie dan al een achternaam en de andere niet?

Ik hoop dat iemand hier meer over weet!
Hartelijke groet, Sanne

6 reacties

  • Dorethé25 okt 2023, 14:53

    Wat algemene info over dit onderwerp is bijv. bij het CBG te vinden: cbg.nl/kennis/basiskennis/familienamen/ (opent in een nieuw tabblad)

  • Marian25 okt 2023, 15:13

    Misschien kunt u de vraag voorleggen bij Heemkundekring de Vonder Asten-Someren. Zij hebben veel informatie over o.m. de familie Canters. Het is overigens een heel interessante site met veel informatie.

    heemkundekringdevonder.nl/ (opent in een nieuw tabblad)

  • Hans Vogels25 okt 2023, 15:47

    >> Canters komt van cantor in de kerk <<

    Is dit niet een aanname? Je schrijft zelf vervolgens:

    >> ik heb echter geen enkele aanwijzing dat een van bovengenoemde mensen zo'n beroep uitoefende <<

  • Sanne25 okt 2023, 16:34

    Hallo Dorethé, Marian en Hans,

    @ Dorethé: dank je wel voor de link!

    @ Marian: dank je wel voor de tip, ik ken die website inderdaad - er zijn weinig Heemkundekringen die daar tegenop kunnen volgens mij!

    @ Hans: dank je wel voor jouw reactie, het is inderdaad een aanname nu je het zegt.
    Ik had dit tot nu toe als gegeven aangenomen omdat je dat overal leest, bv.
    St. Behoud van Oud:

    Canter, de, Cantere, de, Canter, Canters, Kanters, Canther, Kantere, (de) Cantre, Conters, Conter, Decante, Cantré, Chantre, Kantor, (de) Kanter, Cahnter, de Quanter, Quanters, Lecantre, Lecante, Lechantre, Lechante, Luchantre, Lacante. Beroepsnaam voor de cantor/zanger/voorzanger in de kerk. De Franse vorm is Lecantre, de Waalse Lacante.
    stichtingbehoudvanoud.nl/genealogie-nederland/nederlandse-achternamen/achternamen-c/verklaring-van-achternamen-c (opent in een nieuw tabblad)

    Is er een specifieke reden dat je deze herkomst van de naam Canters in twijfel trekt (in verband met de Helmondse tak)?

    De reden dat ik toevoegde:
    >> ik heb echter geen enkele aanwijzing dat een van bovengenoemde mensen zo'n beroep uitoefende <<
    is omdat ik dan zou verwachten dat de voorouder die kerkzanger was en dus aan de basis lag van deze achternaam vermoedelijk veel verder terug in de tijd ligt. Dit zou dan betekenen dat we de Cantersen niet in de regio Helmond moeten zoeken rond 1500, maar elders.
    Mits achternamen al altijd genoteerd werden in de geschriften, zodra een familie deze aangenomen had. Dat is ook nog de vraag.. vandaar deze wat algemenere informatievraag.

    Hartelijke groet, Sanne

  • Willy25 okt 2023, 17:18

    Beste Sanne,

    ik lees hier weer dat men er vanuit gaat dat personen of families hun naam of toenaam 'aannamen'. Dat is in de eeuwen voorafgaand aan de Burgerlijke Stand, m.i. een hardnekkig misverstand.

    Bij de geboorte krijgt men een roepnaam die de ouders voor hun kind bepalen. Dat was, en is nog steeds zo. De rest van de naamgeving werd door de omgeving - de omliggende bewoners- aangevuld, zoals de patroniemen, een eventuele beroepsnaam, de naam van een gehucht, landgoed of dorp waar de familie woonde, of een persoon vandaan kwam.

    En uitzonderingen bevestigen de regel!

  • Sanne25 okt 2023, 20:37

    Hallo Willy,

    Heel erg bedankt voor de aanvulling!

    Een hele fijne avond gewenst, groet, Sanne

Je ziet 6 van 6 reacties

Neem contact op met

Log in om contact op te nemen. Alleen ingelogde gebruikers met een bevestigd e-mailadres kunnen een bericht sturen.

Feedback geven

Wat vind je van deze pagina? We horen graag wat beter kan.

0 van 300 tekens gebruikt

Deel geen gevoelige gegevens, zoals je BSN, adres, telefoonnummer of medische informatie.

Gezocht: expert achternamen (vs. gebruik patroniemen) in de 16de eeuw - Forum | BHIC