Beroepen in de 14 en 15e eeuw

Beste Rien,
de beroepen die jij noemt passen op zich prima in een en dezelfde familie. Maar let op, je kunt deze beroepen niet goed vergelijken met de beroepen en de status die deze hebben in de huidige tijd.
Zo noem jij het beroep van dokter. Maar wat bedoel je daarmee? Men had in die tijd het beroep van chirurgijn (barbier chirurgijn), dat was een ambachtelijk beroep van apotheker, dokter, drogist, kapper en tandarts tegelijk. Om het beroep te leren, ging je in de leer bij een ervaren chirurgijn en moest je vervolgens een examen (meester-proef) afleggen en lid worden van het chirurgijnsgilde. Meer aanzien hadden degenen die geneeskunde hadden gestudeerd aan een universiteit, bijvoorbeeld in Leuven. Zij kregen de titel van magister of doctor in de geneeskunde en hadden een grotere kennis van de geneeskunde dan een chirurgijn.
Een houtvester kon iemand zijn die in dienst van een heer toezicht hield op de bossen. Dat was een hele verantwoordelijkheid en had best enig aanzien. Ook als eigenaar of pachter van een molen moest je welgesteld zijn, want dat was een heel bezit. Ten slotte is er veel verschil tussen pachters. Want heb je het hier over pachters van kleine of grote hoeves? Dat maakte zeker verschil in aanzien.

Beste Eric, bedankt voor je inzicht waarschijnlijk was mijn chiruggijn toch wel doctor aangezien verschillende familieleden allemaal naar leuven zijn gegaan ook in dezelfde periode. De pachter was van een grote hoeve. In feite zou ik het kunenn zien als zijnde dat deze de CEO was en dat andere voor hem werkte, terwijl de pachter toezich hield en de zaken regelde, of zie ik dat verkeerd?

Vraag me af welke (Brabantse?) familie je in het vizier hebt.

Denk dat we met studeren in Leuven aan de 15e eeuw (1400-1500) of later moeten denken. Niet de 14e eeuw.
Oude Universiteit Leuven werd pas in 1425 gesticht. Toekomstige (Brabantse?) studenten konden pas vanaf toen naar Leuven. Daarvóór was het Heidelberg of Keulen. Of verder weg bijv. Bologna, Parijs. Mogelijk een enkeling die daar studeerde. De 'groei' kwam pas na de stichting van Leuven en later nog in de 16e eeuw pas Leiden.

In Leuven maakte men in de registers onderscheid tussen de studenten afkomstig uit de adellijke families [ nobiles], van de welgestelde familie [divites] en de armen [ pauperes] die vrijgesteld werden van inschrijfgeld. Er waren soms beurzen beschikbaar of men kreeg deels financiering van de 'baas/ heer' bij wie men in dienst was. Ook studenten vanuit vooraanstande familie konden beurzen krijgen. Niet vreemd wanneer die financiering dan kwam vanuit eigen 'beurzenstichting' in die families.

Vrouwen werden niet toegelaten ...dat werd pas toegestaan begin 20e eeuw.
Wat deden de vrouwen in de familie van de pachter waaraan je denkt?

Rien, jij noemde ook nog het beroep van pastoor. Het aanzien van de pastoors kon wel verschillen afhankelijk van tijd en plaats. In de middeleeuwen konden veel plattelandspastoors nauwelijks lezen of schrijven. Zij werden gewoonlijk door de adellijke heer voorgedragen om tot pastoor benoemd te worden en vervolgens door de bisschop benoemd. In latere tijden moest een pastoor toch wel minstens aan een Latijnse School (soort gymnasium) gestudeerd hebben. En sommigen (lang niet allemaal) hadden theologie gestudeerd aan de universiteit. Dit gaf uiteraard meer aanzien, maar kostte ook veel geld, tenzij er met een beurs gestudeerd kon worden. Maar daarover heeft Helena al uitleg gegeven.

Beste Helena en Eric,

Wederom bedankt voor de reacties. De persoon die ik voor ogen heb is geboren in 1460, dus zou in Leuven hebben kunnen gestudeerd. Niet iedereen in deze familie kreeg die kans vermoed ik, want de naam komt wel vaker voor in Leuven, maar toch niet te herleeiden naar hetzelfde gezin. En ja ze waren welgesteld, adelijk zou ik nog niet durven beweren, hoewel er ook banden bestaan met de Jan van Wijffliet en de heren van Breda en mogelijk de heer van Cuyck. Maar goed daar heb ik nog geen stevig bewijs van gevonden helaas.
Ook jammer is het dat er van de vrouwen weinig te vinden is.. Soms kom je wat tegen maar dan met een voogd bij een erfcijns en in een enkel geval wordt de naam van de vader verandert in de achternaam van de moeder. Blijkbaar dus omdat de naam wel iets in zou houden, maar ja het waarom is niet bekend. Ik weet dat jonkvrouw zijn ook voorkomt die dan de pachtgronden uitgaf, maar goed ik hou me soms vast aan klinkt stom aan Game of Thrones en Downton Abby om eigenlijk een beetje meer inzicht te krijgen van hoe het werkte. En dat klopt dan nog ook vrij aardig, want achterneef en achternicht trouwde toch regelmatig met elkaar en ook bekenden met wie werd gehandeld of macht hadden waren de goeie kandidaten.
De pastoors en bisschoppen waren inderdaad ook van welgestelde families omdat zij wel konden lezen en schrijven vaak en bovendien ook een erebaan was.

Betreft studenten aan de Universiteit te Leuven kan je zoeken op search.arch.be .
Drukken op personen. Hier de naam invullen en zoeken naar de matrikels.

Wij zijn nu bezig een lijst op te stellen van alle studenten die afgestudeerd zijn in de beide rechten aan de oude Universiteit van Leuven. Te raadplegen op Familiekunde regio Leuven.
Betreffende geneeskunde is het al uitgezocht.

MVG-Paul

Beste Paul bedankt voor je bericht. van de Leuvense studenten wist ik al..search.arch.be gebruik ik veelvuldig aangezien wij tegen de Belgische grens wonen en er toch veel te vinden is de Antwerpse en Belgische archieven.

Dat is toevallig . Er waren destijds ook priesterkinderen . Ook ik die onderzoek naar plm 1460 en gestudeerd hebbende aan univ leuven . Familie de Haen . Destijds actief in laken /zijdehandel ? Vanaf 1585 dijkgraven Bornem , priesters, doctoren .graag contact .

Hartelijk dank voor je reactie, Hugo. Eventueel kunnen wij achter de schermen e-mailadressen uitwisselen. Mocht je dit op prijs stellen, dan horen we graag met wie je in contact zou willen komen. Wij zullen vervolgens jouw e-mailadres aan hem/haar doorgeven.

Beste Hugo misschien handig om een mail te sturen. Ik ben trouwens bezig met de familie Coremans.

Bedankt voor je reactie, Rien. Als je wilt, kunnen we jouw e-mailadres aan Hugo doorgeven. Laat het gerust weten als we dit voor je kunnen regelen.

Wellicht is dit een handige link m.b.t. Leuven.

schepenbankregisters.leuven.be/in/search?&api-client=app&q=Henric%20van%20Berghen&lan-dut=false&lan-fra=false&lan-lat=false&automatically-transcribed=&manually-transcribed=false&in-register=false&in-account-book=false&from-year=&to-year=&centuries= (opent in een nieuw tabblad)

MvG

Alex

Berste Alex, Bedankt voor deze fantastische link...