Brans of Brants in Berghem

Dat zijn niet alleen parochieregisters, maar ook andere registers. Het zal vaak om dezelfde personen gaan, die in meerdere registers voorkomen.

De naam Brand/Brant is overigens ook een patroniem, maar het kan wel door de eeuwen heen versteend zijn geweest.

Inmiddels heb ik een mogelijke herkomst van de naam gevonden. Brand is een toponiem ten westen van Oss. De Brandstraat bestaat nog steeds. daar Maar de hoeveelheid personen met de naam Brans/Brants in Berghem vanaf ongeveer 1730 vind ik nog steeds opvallend. Meer dan bijv. in het veel grotere Oss.

genealogieonline.nl/stamboom-brands/ (opent in een nieuw tabblad)

Weet niet of hier enige kern van waarheid inzit!

Notities over Cornelis Willem Brans
Akte staat onderstaande tekst; komt hier de naam Brants vandaan?
bos te Bergen (Berghem) genaamd het Brants bos benevens het bosje aan de Harense straat.

Volgens Dr. Frans Debrabandere, in zijn woordenboek van de familienamen in België en Noord-Frankrijk, is Brands, Brants, Brans etc. een Germaans patroniem van Brando (brand, zwaard), of een verkorte vorm van een brandnaam, zoals Eilbrand, Engebrand, Heribrand, Hildebrand, Isebrand etc.

Ik denk ook aan een patroniem. Deze namen komen nu nog in heel Nederland voor.

In oude akten zie je regelmatig dat stukken land genoemd zijn naar een (vorige eigenaar). Brants bos kan dus oorspronkelijk bedoeld zijn als het bos van Brant.

@ Cornelis, zeer waardevol, dank. @ Jeanne, louter patroniem vind ik minder aantrekkelijk, want de naam werd vooral gebruikt als toenaam, achter het patroniem, @ Dorethé, het is vooral de hoeveelheid die opvalt in Berghem. Jij kiest eigenlijk voor combi van toponiem en patroniem. Is goed mogelijk

Mensen konden ook meerdere patroniemen hebben, b.v. van vader, gootvader enz. Ene Petrus met een vader Joannes en een grootvader Cornelis kon b.v. voorkomen als Petrus Jansen Cornelissen. Dan is Cornelissen nog steeds een patroniem, maar dat kan op een gegeven moment een vaste achternaam zijn geworden, maar dat hoeft niet. Zo kan het patroniem Brands/Brans ook op een gegeven moment een vaste achternaam zijn geworden.

@Ad van Kempen,

Dat de achternaam (vd)BRANT/BRANS (of welke schrijfwijze dan ook) een TOPONIEM als basis zou hebben betwijfel ik ten sterkste!

In mijn onderzoekingen ben ik in Nrd-Brabant SLECHTS EEN toponiem tegengekomen en dat is vanuit het plaatsje Zeeland; alwaar men rond 1810 de achternaam "van den Brand" aannam naar het gebied DenBrand nabij Zeeland; lijkt mij een ander gebied dan dat nabij Oss; ook bij St.MichielsGestel is een gebied DenBrand!. En waar nog meer??
Alle andere achternamen Brand/vdBrand (welke schrijfwijze dan ook) zijn allen al in de 17e eeuw (zelfs al daarvoor, dus al voor 1600) aanwezig. Soms nam men de achternaam van de moeder over zoals de stam vdBrand te st.Oedenrode die via hun moeder afstamt van de fam. vdBrand te St.MichielsGestel.
Ook in Hoogland (in de buurt van Amersfoort) is een familie vdBrand genoemd naar het gebied DenBrand.

En dan nog dit : Je moet erg oppassen met de achternaam BRAND/BRANT & vdBRAN(d)(dt)(t); deze hebben meestal geen enkele relatie tot elkaar. En zijn dus twee afzonderlijke familie stammen.

PS. de gebiedsnamen DenBrand heeft volgens mij zijn oorsprong in het "winnen" van brandhout om in de winter voldoende warmte te kunnen genereren.

gr
Bert

In mijn geval is de naam inderdaad afgeleid niet van een toponiem maar van een patroniem: kinderen van Bernardus Willelmi van Vught. Of dit ook geldt voor de andere Brantsen weet ik niet. Zij zijn terug te voeren tot een Geert Brans, circa 1625 en een Goossen Brans, circa 1640. Het is mogelijk dat daarvoor ook weer een Bernardus zit. Het is niet waarschijnlijk dat het toponiem wat ik noemde, het Brans bosje bij richting Haren bij de Spaanse steeg en de voormalige Groenendijk de naam leende aan deze families.

Mijn compagnon en ik waren op zoek naar een Anna Maria van den Brand, getrouwd met Joannes Franciscus van Aar, die in 1748-1755 drie kinderen krijgt in Langel, gedoopt in Demen. Bij overlijden van haar zoon in 1819 staat vermeld dat zij Bakker heette.

In werkelijkheid was haar doopnaam Anna Maria Jans Mathijsens, gedoopt in 1715 in Berghem, ook wel bekend als Joanna Maria den Becker. In 1740 trouwt ze met Theodorus Willems Brans, een zoon van de smid Bernardus Willelmi van Vught. Na de dood van haar man neemt zij de naam van haar man aan: Anna Maria van den Brand. Het merkwaardige is dat de naam Brants/Van den Brand soms wordt overgenomen door haar broer Gaspar den Becker (in 1747, 1750 en 1751), haar zus Gertrudis Beckers (in 1759) en haar broer Geerit den Becker (in 1766).

gw.geneanet.org/advankempen_w?lang=nl&p=anna+maria&n=matijssen+den+becker+van+den+brand&oc=0&type=tree (opent in een nieuw tabblad)&

Volgens de genealogie op geneanet zou Theodorus Willems Brans op 21-3-1740 getrouwd zijn met Anna Maria Matijssen den Becker/ van den Brand.
Op die datum trouwde Theodorus Willem Brans echter met Anna Maria Jansen, die vermoedelijk dezelfde is als Anna Maria Joannis Smits, met wie hij op 18-7-1751 een dochter Ida kreeg en op 28-3-1753 een dochter Theodora.
Overlijden van Dirk Willem Brants op 17-12-1752, dus vóór de geboorte van Theodora. Dirk = Theodorus. Mogelijk werd Theodora naar haar overleden vader genoemd.
De Anna Maria die rond 1747 met Franciscus van Aar trouwde kan dus niet de weduwe zijn van Theodorus Willem Bran(t)s, daar deze toen nog springlevend was. Het echtpaar van Aar kreeg namelijk al een zoon Franciscus op 25-7-1748 in Langel, bij Demen.

Jammer! Dan moet ik opnieuw zoeken naar de herkomst van de naam Brants/Van den Brand binnen deze Berghemse familie. Heb jij een suggestie?

Die Bernardus Willelmi van Vught wordt in 1697 als vader Bandt Willems genoemd. Deze Theodorus Willem Brans is geen zoon van hem maar van Guilielmus Goossen Brans - uit de 'tak' van Goosen Brants dus. Hiermee klopt ook mijn afleiding Bernardus - Brans niet meer. De kinderen van Bernardus worden ook wel 'Bans' genoemd, niet Bran(t)s. Jammer! We blijven nog steeds zitten met al die kinderen Brants die vanaf pakweg 1735 in Berghem worden geboren

Correctie op mijn bericht van 15 juni 22:38:
Anna Maria trouwde rond 1747 met Johannes van Aar, niet met Franciscus!

@Jeanne1 Misschien heb je al nagedacht over een suggestie? Ik weet nog steeds niet waar het gebruik van de naam Brants/Van den Brand binnen het gezin Jans Matijssen den Becker vandaan komt.

Geen idee! Namen met de voorvoegsels "van de(n)" zijn meestal herkomstnamen.
Anna Maria kwam vanuit Berghem in Demen terecht en kan daar het alias Van den Brand hebben gekregen. Misschien om haar te onderscheiden van een andere Anna Maria Matthijssen. Meestal kozen mensen niet zelf een achternaam, maar werd die naam hun gegeven door anderen.

Er is een testament van haar vader Jan Mattijssen, weduwnaar van Maria Peters. Berghem 27-9-1761. Erfgenamen zijn;
- Geertruijd van der Heijden, wed. van Peter Jan Mattijssen, dus waarschijnlijk een schoondochter,
- zoon Gerrit Jan Mattijssen
- zoon en dochter Jaspert Jan Mattijssen en Anna Maria jan Mattijssen, die beiden in Demen wonen.

Foutje: achternamen met voorvoegsels "van de" e.d. hebben meestal iets te maken met het landschap! B. v. Van der Weiden en Van de Boomen.

Begraven Jan den Becker op 3-11-1761 Berghem

Er is ook een schepenakte van Bergen die dat bevestigt. Akte 9-1-1762.
Taxatie van de goederen van Jan Matijsen den Bakker, overleden Berghem 3-11-1761

Veel dank voor testament. Ik had als kinderen van Jan Matijssen een Joannes junior toegevoegd, met overlijdensdatum van Jan senior. Voor de rest klopte het. Die Jaspert moet een tweelingbroer van Anna Marie zijn - alleen de pastoor vond één doopinschrijving wel genoeg voor die dag en heeft hem vergeten. Ook de verhuizing naar Langel bij Demen klopt helemaal. Alleen het mysterie van het verschijnen van de naam Brans/Van den Brand (die namen worden hier echt door elkaar heen gebruikt) moeten we (mijn compagnon en ik) nog oplossen. Ik denk dat dat wel gaat lukken. Dank je wel, ik houd je op de hoogte.

Conclusie: mijn familie Tijssen den Becker, waarvan kinderen soms ook de naam Van den Brand of Brants voerde, heb ik helemaal kunnen reconstrueren. Mijn probleem van het opvallend vele voorkomen van de naam Bran(t)s in Berghem na 1730 is niet opgelost. Zoals ik al zei, er zijn twee voorouders met die naam: een Geert Brans, geb. circa 1625 en een Goossen Brans, geb. circa 1640. Daarbij komt ook Bernardus Willems, wiens kinderen Bans worden genoemd, maar soms ook (per vergissing?) Brans. Het toponiem dat ik noemde (Brants bosje) lijkt te onbeduidend van omvang. Maar een patroniem (een persoon met naam ...brand) is voor 1700 ook niet bekend. Dank voor meedenken.