Direct naar de inhoud

Let op! Dit is de beta website van BHIC. Reacties die je hier achterlaat, gaan verloren na officiële livegang.

Terug naar overzicht

Hoe oud zijn de oudste aantekeningen in het cijnsregister?

2 reacties

Henriette Meulenbroeks - de Groot

Voor zover mij bekend werden in het cijnsregister vaak eerdere notities overgeschreven. Als voorbeeld neem ik CVB1155a, legger van cijnzen onder Hoogbroek en Laagbroek, circa 1691 – 1794, folio 411 (kopie pagina 459).

Deze pagina begint als volgt:
Novalia tot Uden Anno 1652 : Willem, Henricks en Merijken bij versterf van haeren vader Jan Grooten Jan gelden uijt 2 vaetsell gelegen op Volckel neffens de Straet en sijn eijgen erve …..

Hoe moet ik de jaartallen nu interpreteren? Is in 1652 vastgelegd dat Jan Grooten Jan de cijnsplichtige was? En is omstreeks 1691 (met verwijzing naar het oorspronkelijke jaartal) vastgelegd dat de cijnsplicht naar zijn kinderen is gegaan? Kan worden vastgesteld in welk jaar de aantekening over Willem, Henrick en Merijken is gemaakt?

Misschien kan iemand dit wat voor mij verduidelijken. Alvast hartelijk dank.

2 reacties

  • Hilde26 mei 2026, 11:53

    Henriette, had je toevallig al op deze informatiepagina gekeken? Hier is namelijk wat achtergrondinformatie over de cijnsregisters op te vinden, wat je kan helpen bij het interpreteren ervan.
    bhic.nl/onderzoeken/hulp-bij-onderzoek/cijnsregisters (opent in een nieuw tabblad)

    Wat specifiek de datering van de inschrijvingen in de cijnsregisters betreft: als er geen datum bij staat, ben je helaas afhankelijk van andere bronnen om de inschrijving in een tijdlijn te kunnen plaatsen. Soms kunnen andere inschrijvingen in hetzelfde cijnsregister nog uitkomst bieden bij het vinden van een passende interpretatie van de inschrijving van je interesse.
    Dit laatste zou ook hier mee kunnen helpen met het begrijpen van wat je in het cijnsregister ziet staan. De aantekening bovenaan de pagina staat namelijk op meer pagina's, en bij allemaal (althans, alle inschrijvingen uit een willekeurige steekproef) klopt de volgende interpretatie aardig: 1652 is het jaar waarin het nieuwe cijnsregister is aangelegd. Op dat moment werd de toenmalige situatie omtrent deze cijnzen overgeschreven uit het vorige register, maar de datering werd niet overgenomen. 1652 betekent in dat geval alleen dat het om de toenmalige situatie gaat, maar niet dat de situatie in dat jaar tot stand gekomen is.

    Het is uiteraard een interpretatie, en bij interpretaties geldt altijd dat er ook andere mogelijkheden zijn. Maar hopelijk kan je hier toch mee vooruit!

  • Henriette Meulenbroeks27 mei 2026, 13:21

    Bedankt voor je uitgebreide antwoord, Hilde. Ik had de achtergrondinformatie al wel ooit gezien, maar dat was weer een tijd geleden. Ik merk dat het goed is om het, nu ik inmiddels al heel wat uurtjes in het cijnsregister heb zitten kijken, nog eens opnieuw te lezen.

    De interpretatie over het jaartal 1652 klinkt heel plausibel. Maar je hebt gelijk, er kunnen ook andere mogelijkheden zijn. Daar ben ik me van bewust.

Je ziet 2 van 2 reacties

Neem contact op met

Log in om contact op te nemen. Alleen ingelogde gebruikers met een bevestigd e-mailadres kunnen een bericht sturen.

Feedback geven

Wat vind je van deze pagina? We horen graag wat beter kan.

0 van 300 tekens gebruikt

Deel geen gevoelige gegevens, zoals je BSN, adres, telefoonnummer of medische informatie.

Hoe oud zijn de oudste aantekeningen in het cijnsregister? - Forum | BHIC