In het interieur van de Sint-Theresiakerk is Eindhoven-centrum uitgeschilderd op de rechtse hoek van het scheidingsvlak tussen priesterkoor en schip, het gedeelte voor het gelovig godsvolk zoals zich dan aan de kunstenaar Charles Eyk vertoonde tijdens zijn Strijpse onderduikperiode.
Bert van Herk heeft de onderstaande foto van heel dichtbij genomen zodat u de gebouwen goed gedetailleerd kunt herkennen. U ziet de westfaҫade van de dan vijftigjarige Trudokerk met het kleine vieringstorentje, waarin het middeleeuwse Sint Anna-klokje dagelijks nog het Angelus luidt voor de Strijpenaren die geacht worden dan naar hun rozenkrans te grijpen in hun broekzak onder de zakdoek.
Want ze moeten de tien geheimen van Maria bidden om twaalf uur voordat ze gaan schaften. De meesten hunner doen dat ook. De kerk heeft dan nog geen toren voor het driegelui waarop de parochie ontzettend trots is, met de loeizware, luid galmende Trudoklok uit de middeleeuwen. Haar bronzen stem reikt tot in de fabriekshallen van de Lampenfirma die Strijp dan heeft opgestuwd in de welvaart. Daarachter de Jezus Waaghalskerk met haar toren waarop het Heilig Hartbeeld op een enorme wereldbol zegenend over de stad patronage uitoefent. Daarbij de schoorstenen van de sigarenfabriek van Van Abbe en daarvoor de campanile van de Steentjeskerk aan de Frederiklaan met de merkwaardige westgevel onderverdeeld in arcades zoals de Santo Lorenzo buiten de muren in Rome.
En dan in de uiterste hoek van het opgaand metselwerk de vochtvorming waaraan de Theresiakerk dreigt tenonder te gaan, die wit uitslaat in het muurwerk en ook al tot rot en schimmelafzetting zorgde. Dit is de civitas terrena, de zienlijke imperfecte aardse samenleving die via de wolkenpartijen wordt verbonden met de De Sancta Parens, de zondeloos zwangere Godsmoeder Maria, Sint Theresia van Lisieux die in deze periode als Zalige rozen strooit over de leken der lijdende kerk die node hun pelgrimage zullen voltrekken in dit ondermaanse.
Deze massa damnata, de gedoemde massa, is door Eyk vreemd ijlhoofdig afgebeeld in talloze bolletjes verbeeld alsof ze er niet toe doen. En dat doen ze dan ook niet als zijn alle geroepen, want weinigen blijken uitverkoren. Dat zal blijken in de komende barre bezettingsjaren die Eyk hier zal doormaken tussen de Strijpenaren, want ook zij zullen niet uitblinken in daden van moed, beleid en trouw. Daarom zal Eyk moeten wegvluchten in de tongewelven van de Theresiakerk als de Grüne Polizei naar hem op zoek is. Maar gelukkig weet de kunstzinnige stakker dat nog niet.
De tekst van dit artikel is gepubliceerd onder een CC BY-SA 4.0-licentie. Voor de illustraties geldt de licentie die in het bijschrift is vermeld.
