Charles Montaigne dreigt een beetje in de vergetelheid te raken, maar in de jaren 1940-1960 was hij een van de acht grote namen van de Chambre Syndicale de la Haute Couture. Hij heeft zich nooit bekommerd om een plaats in de geschiedenis, maar ik ben zijn dochter, dus ik doe dat nu namens hem…
Charles Montaigne werd in 1900 in Tilburg geboren als Martinus Gerardus Karel Meuwese. Zijn moeder werkte thuis als naaister, waardoor ook Martin zich al jong voor mode ging interesseren. Als 12-jarige werkte hij al regelmatig voor kleermakersateliers in Tilburg. Zijn oom Harry, eigenaar van “Maison H.J. van Rijswijk”, een fabriek van dames-en herenkleding, was vader van “alleen” 9 dochters. Bij gebrek aan een mannelijke opvolger kwam Martin in beeld. Die moest wel eerst, onder leiding van Van Rijswijk, het kleermakersvak leren én vervolgens in het buitenland stage lopen.
Na zijn opleiding vertrok Martin naar Brussel om zich verder te bekwamen en vervolgens lonkte Frankrijk. In het zonnige Nice kon hij weinig leren, maar in Parijs voelde hij zich meer op zijn plaats. Als kleermaker werkte hij daar van 1922 tot 1924 bij O'Rossen, Vauclair en bij Creed, een Brits modehuis dat de Britse koninklijke familie kleedde.
Nu hij zijn vak werkelijk verstond, durfde hij het in 1924 aan om te solliciteren bij misschien wel de allergrootste naam in de damesmodewereld: Madeleine Vionnet (opent in een nieuw tabblad) aan de Avenue Montaigne. Hij was daar zo ongeveer de enige mannelijke werknemer, omringd door 1200 vrouwen. Later bekende hij dat dat een belangrijk argument was om te solliciteren. Een goede beslissing, want hij ontmoette er Sonia Colmer (opent in een nieuw tabblad), jarenlang hét gezicht van Vionnet, die zijn vrouw en de moeder van zijn 2 kinderen, Marc en ondergetekende, zou worden. Sonia werd door fotografen als Man Ray (opent in een nieuw tabblad) en Hoyningen-Huene (opent in een nieuw tabblad) vereeuwigd.
Martin specialiseerde zich in het ontwerpen van mantels, mantelpakjes en cocktailjurken. Met groot succes, zodat hij tussen 1924 en 1939 kon opklimmen tot ontwerper en hoofd van het atelier; toen de enige man in de modewereld die die positie bekleedde. De verlegen en altijd professionele Martin maakte diepe indruk bij de clientèle: van koningin Elisabeth van België, de hertogin van Windsor, Italiaanse prinsessen, tot aan Marlène Dietrich. Martin Meuwese werd Charles Montaigne, een gedistingeerde Franse heer met vanaf 1951 ook een Frans paspoort.
Kort nadat Madeleine Vionnet in 1939 haar huis sloot, opende hij zijn eigen atelier in de Rue Royale in Parijs. Hij nam 200 voormalige medewerkers van Maison Vionnet in dienst en presenteerde zijn eerste eigen collectie al in januari 1940. Tot en met de jaren 60 van de vorige eeuw bleef hij een van de meest vooraanstaande Parijse couturiers. Wel werd zijn stijl langzaam wat behoudender, waardoor hij een ander publiek aanboorde: de adel maakte langzaam plaats voor de echtgenotes van notabelen en welgestelde zakenlieden, hoewel hij in 1952 ook koningin Juliana kleedde….
Charles verloochende Nederland niet: In de jaren 50 had hij een column in De Telegraaf (opent in een nieuw tabblad) waarin hij heldere modeadviezen gaf. Hij ontwierp kleding voor Nederlandse confectiehuizen. En Charles was ook de eerste couturier die knippatronen van zijn ontwerpen liet maken, zodat iedereen zich in een Montaigne kon hullen.
In 1953 opende hij in Amsterdam de “Ecole de Couture Charles Montaigne”, een mode- en modellen-opleiding waar hij ook zelf les gaf. De opleiding bestaat nog steeds, nu onder de naam AMFI (opent in een nieuw tabblad).
Montaigne trok zich in 1972 terug uit de mode: de markt voor couture kromp al jaren beetje bij beetje, en 72 is ook wel een mooie leeftijd om te stoppen… Hij overleed in 1989.
