Direct naar de inhoud

Let op! Dit is de beta website van BHIC. Reacties die je hier achterlaat, gaan verloren na officiële livegang.

Terug naar overzichtOverzicht
Het Paradijs te Woensdrecht: van langs naar onder de interlokale weg

Het Paradijs te Woensdrecht: van langs naar onder de interlokale weg

Willem Kruf

3 december 2020

Bijgewerkt op 24 april 2023

In de Nederlandsche staatscourant van maandag 23 januari 1815 wordt een aanbesteding uitgeschreven voor het onderhoud van “den grooten weg no. 3” van Haarlem naar “de Brabandschen grenzen” (lees Putte). De aanbesteding betreft het zuidelijke gedeelte van Willemstad tot Putte. Dat gedeelte is verdeeld in percelen. Het vijfde perceel betreft de weg van Bergen op Zoom langs Schaliehoef en het Paradijs tot "de kerk van Hoogerheiden."

Bron: Nederlandsche Staatscourant, 26 jan. 1815
Bron: Nederlandsche Staatscourant, 26 jan. 1815 (opent in een nieuw tabblad)

De naam Paradijs

Het woord Paradijs komt al voor op oude tekeningen. Zoals in 1743 door landmeter P. Adan en in 1746 gecopieerd door D. Hattinga en in 1772 door landmeter H. Adan. Aanbestedingen in andere staatscouranten in de periode 1815 tot 1818 vermelden “herberg Schaliehoef”. In die couranten wordt het Paradijs niet genoemd. Maar aangenomen kan worden dat “het Paradijs” ook een herberg was. Iets dat cafe-onderzoeker Louis Minnebach in Woensdrecht bevestigt.

Het perceel is ook weidegrond. Mogelijk leidde het sappige gras voor de koeien tot de naam Paradijs. Een andere optie is het volgende. Dichtbij, richting Korteven, ligt herberg/brouwerij Rust Wat op een kruising van wegen. Misschien wilde de herbergier van het Paradijs met die naam zijn collega de loef afsteken.

Bron: West-Brabants Archief
Bron: West-Brabants Archief
De oude situatie getekend op een kaart van de nieuwe (bron kaart: topotijdreis)
De oude situatie getekend op een kaart van de nieuwe (bron kaart: topotijdreis)

Het Paradijs onder de weg

Tot rond 1975 blijft de weg de “grote weg” tussen Bergen op Zoom en Antwerpen. Maar het toenemende autoverkeer naar Zeeland en Antwerpen noodzaakt tot aanleg van een vierbaans autoweg vanuit Noord Brabant richting Zeeland. Helaas hebben de planners en aanleggers van de weg, de A58, geen respect voor “het Paradijs”. Het perceel wordt begraven onder een metershoge bocht in de weg.

Maar wel een paradijselijk uitzicht

De overgang van het hoge Brabant naar het lage Zeeland, de Brabantse Wal, en andersom levert in ruil voor het verdwenen paradijs wel een paradijselijk uitzicht op voor de gebruikers van de A58.

Foto: © Willem Kruf, december 2020
Foto: © Willem Kruf, december 2020

Met als aanvulling de akte van 1572 betreffende criminele zaken waarin sprake is van “herbergge het Paradijske” in Woensdregt, via West-Brabants Archief, een van de dossiers Heerlijkheid Zuidgeest:

Reacties

Reacties laden…

Feedback geven

Wat vind je van deze pagina? We horen graag wat beter kan.

0 van 300 tekens gebruikt

Deel geen gevoelige gegevens, zoals je BSN, adres, telefoonnummer of medische informatie.

Het Paradijs te Woensdrecht: van langs naar onder de interlokale weg | BHIC