Direct naar de inhoud

Let op! Dit is de beta website van BHIC. Reacties die je hier achterlaat, gaan verloren na officiële livegang.

Terug naar overzichtOverzicht
Juvenaat van de Fraters van Tilburg in Goirle

Juvenaat van de Fraters van Tilburg in Goirle

Thijs de Leeuw

28 juni 2018

Bijgewerkt op 26 april 2023

Juvenaat Sint Franciscus van Sales in Goirle

In Goirle was vroeger het Juvenaat Sint Stanislaus gevestigd, een kostschool van de Fraters van Tilburg. Deze fraters vormden een echte onderwijscongregatie. Hun lesmethoden voor het lager en middelbaar onderwijs waren in het hele land bekend. Juvenaten waren voor hen een inkomstenbron, maar ook een kweekvijver voor nieuwe congregatieleden. De leerlingen in Goirle werden voorbereid op de opleiding tot frater-onderwijzer in Tilburg.

Foto: collectie Regionaal Archief Tilburg 046480
Juvenisten in de kloostertuin bij de vijver, 1905 (bron: collectie Regionaal Archief Tilburg)

In Goirle volgden de leerlingen de eerste vier jaren van de zesjarige juvenaatopleiding - een middelbare school voor aspirant-fraters. Deze opleiding in Goirle was intern; de jongelingen trokken dus in bij deze geestelijken en keerden na de lessen niet terug naar hun ouderlijk huis. De oud-juvenisten zullen zich vast nog die overgang herinneren - de laatste nacht in je eigen bed, het afscheid nemen en dan afgezet worden bij het fraterhuis, daar op de hoek van de Kloosterstraat en de Thomas van Diessenstraat.

Na vier jaar juvenaat in Goirle verhuisden de leerlingen naar de kweekschool van de fraters in Tilburg, om daar de laatste twee klassen van het juvenaat te doorlopen. Uit een reactie van een oud-leerling blijkt dat deze twee laatste jaren juvenaat in Tilburg eveneens het begin waren van de opleiding tot frater-onderwijzer - de "eerste leerkring".

Na twee jaar in Tilburg rondden de leerlingen het juvenaat met een schoolexamen af en gingen zij, zonder diploma, naar de “tweede leerkring” van de kweekschool. Deze overgang was voor de leerlingen van grote betekenis, want de overgang van juvenaat naar noviciaat: zij traden toe tot de fratercongregatie. Dat noviciaat begon met een eenjarige proeftijd, het "postulaat". Dit postulaat moest voor eens en voor altijd uitwijzen of het kloosterleven wel voor hen was weggelegd. Zo ja, dan volgde het laatste studiejaar aan de kweekschool. Wat deze kwekelingen leerden, konden zij meteen in de praktijk brengen op een van de lagere scholen van de fraters in Tilburg.

Foto: collectie Regionaal Archief Tilburg 046470
Fraters en juvenisten in Goirle (1909). Bron: collectie Regionaal Archief Tilburg
Foto: Huub P.J. de Bont, collectie Regionaal Archief Tilburg 04647
Harmonie van fraters en juvenisten in Goirle (1915). Foto: Huub P.J. de Bont / collectie Regionaal Archief Tilburg

In 1970 ging het juvenaat van de fraters in Goirle dicht. Hoe kijk jij terug op het verblijf? Voor de ene was het misschien wel een kans om door te leren en een welkome plek van rust en routine, vergeleken met een chaotische thuissituatie. Maar het kon ook een plek zijn van grote eenzaamheid, vooral die eerste nachten op de slaapzaal zal menig oud-intern nog in het geheugen gegrift staan. En misschien had jij wel helemaal geen leuke groep en kon je het slecht vinden met bepaalde frater-docenten. Weer anderen zullen zich de vriendschappen herinneren die ze daar voor het leven sloten...

Foto: collectie Regionaal Archief Tilburg 50976
Fraters en juvenisten van kweekschool St. Stanislaus (Fraterstraat 3) en de kweekschool in Goirle (1955). De vier fraters zijn v.l.n.r. docent Nederlands frater Victor, frater Sigismund (directeur van St. Stanislaus), frater Stanislaus Kostkade (directeur juvenaat Goirle) en Petrus Nolascus (docent Frans en Engels). Bovenste rij, derde van rechts is Angelo Andrean. Bron: collectie Regionaal Archief Tilburg

Reageren

Reageer hieronder, deel je herinneringen en vul deze pagina aan! Ook zoekt het BHIC foto's van deze kostschool. Stuur ze naar info@bhic.nl (opent in een nieuw tabblad), dan voegen wij ze hier toe en aan onze collectie.

Henk Beijers stuurde deze foto uit 1954:

Klassenfoto van de scheidende studenten, 1954. Voorste rij v.l.n.r. Leo Bekkers, Louis Thijssen, Chris Leurs, Kees Hems, Ad Hamers, directeur frater Marius Mars, Gerard van Eijl, Bertus de Vaan, Henk Beijers, Ad Spijkers, Wout Deliën. Middelste rij v.l.n.r. Wil Marcelis, Piet van de Pol, onbekend, Piet Hendriks, ….onbekend, ….van den Berg met armen over elkaar, Piet van Rossum [Udenhout], Mari Mommerrsteeg, Jan Hagen [†], ….vd Avoird, Ton Klomp, Theo Ekstein. Achterste rij v.l.n.r. Frans ? Martens, Ton de Koning, Ton Goossens, Toine Peeters, Ad van Drunen, Toon de Leeuw, Toon Verhallen, Ad Versteden/Verstegen.

Meer over Juvenaat St. Franciscus

Naar de Internatenkaart

Reacties

Reacties laden…

Feedback geven

Wat vind je van deze pagina? We horen graag wat beter kan.

0 van 300 tekens gebruikt

Deel geen gevoelige gegevens, zoals je BSN, adres, telefoonnummer of medische informatie.

Juvenaat van de Fraters van Tilburg in Goirle | BHIC