Tijdens de Tweede Wereldoorlog zijn er boven Nederland zo’n 6.000 militaire vliegtuigen neergestort. Ruim 1.000 daarvan zijn er in Noord-Brabant terecht gekomen. Dan gaat het zowel om geallieerde (Britse, Amerikaanse en Canadese vliegtuigen met bemanningen die uit nog veel meer nationaliteiten bestonden) als Duitse vliegtuigen.
De geallieerde vliegtuigen waren heel vaak bommenwerpers die bij bombardementsmissies op doelen in Duitsland geraakt werden door Duits afweergeschut (de zogenaamde Flak) of onderschept werden door Duitse jachtvliegtuigen (vooral ’s nachts, tijdens de zogenaamde Nachtjagd).
Wij gaan proberen de verhalen achter al deze crashes te achterhalen met behulp van iedereen die ofwel zélf nog herinneringen heeft of de verhalen gehoord heeft van eerdere generaties. Soms is er al veel bekend, soms wat minder.
Over crashes bij Chaam weten we slechts een paar naakte feiten, met uitzondering van de eerste, dankzij een aantal reacties van onze lezers.
Op 21 december 1940 bij Snijders-Chaam rond 22.00 uur een Junkers Ju 88C-2 neergestort. Karel Donkers liet weten dat het toestel op de boerderij van zijn oom en tante is neergekomen en dat de bemanning daarbij zou zijn omgekomen. Dankzij Ronny van Hoften weten we inmiddels dat piloot Gfr Kurt Ludescher (24 jaar) inderdaad is gesneuveld en begraven ligt op Ysselsteyn, graf AZ-3-69. En dankzij een tip van Fred (vrijwilliger bij de website Find a grave) weten we nu ook dat twee andere bemanningsleden van de Junkers zijn omgekomen.
Het gaat om de 20-jarige Gfr Friedrich Rohde en de 22-jarige Gfr Heinrich Dempewolf. Zij liggen ter weerszijden van hun piloot begraven, respectievelijk in graf AZ-3-70 en graf AZ-3-68. Een Junkers 88 had meestal (maar niet altijd) vier bemanningsleden aan boord, dus er blijft (misschien) nog één vraagteken over.
Op 5 september 1942 moet niet ver van de eerste crash, namelijk in de buurt van de Grote Slingerdreef, en ongeveer om dezelfde tijd opnieuw een Ju 88C-2 (Werknummer 116) zijn neergekomen, dit keer gevlogen door OGfr R. Morenz van het Erg.St./NJG 2. De rest van de bemanning bestond uit radiotelegrafist Gfr. W. Strewitschka en boordschutter Ogfr. Anton Boy (21). Deze laatste kwam om het leven en ligt begraven in Yssesteyn, graf AZ-7-161.
Het toestel moest een buiklanding maken als gevolg van een motorstoring.
Op 20 juli 1944 is rond 12.45 ten zuiden van Chaam, langs de weg naar Baarle een Amerikaanse bommenwerper, een B-17G Flying Fortress van 100BG/418BS neergekomen.
Piloot Maj. M.C. Fuller, co-piloot 1st Lt. B.L. Farnum en de boordschutters S/Sgt. G.E. Snider en S/Sgt. R.D. Chavez werden gevangen genomen. De navigators 1st Lt. L.H. Abromowitz en 1st Lt. G.E. Bonitz, de radarman Capt. H.C. Griffis, de bommenrichter Capt. R.E. Nance, de boordwerktuigkundige T/Sgt. D.B. Deason, de radiotelegrafist T/Sgt. O.L. Edge en de boordschutter S/Sgt. D.M. Cargile konden uit handen van de Duitsers blijven.
En ten slotte is op 6 maart 1945 om 22.52 een Mosquito NF.30 van het 410 Squadron in de Chaamse bossen terecht gekomen. Het toestel kreeg motorproblemen nadat het was opgestegen. De piloot, W/O Arthur George Cole (29) (RCAF) en zijn navigator F/O Sydney Isaiah Lees (RCAF) kwamen beide om het leven.Ze liggen begraven op het Canadese erekerkhof in Bergen op Zoom, graven 8 D 9 en 10.
Veel meer weten we niet van deze crashes. Zijn er aan de grond slachtoffers gevallen of gebouwen beschadigd? Waar precies zijn deze toestellen neergekomen? We hopen dat er in Chaam nog mensen zijn die hier meer van weten!
