Van 2017 tot 2024 schreef Henk Beijers als coördinator van de historische werkgroep van de Heemkundekring Schijndel de column 'Oud Nieuws' voor DeMooiSchijndelKrant. Daarin bracht hij zijn lezers op de hoogte van bijzondere feiten uit de geschiedenis van Schijndel.
De tijdelijke gemeenteraad arriveerde in de oude landbouwschool die voor onbepaalde tijd als gemeentehuis diende. De stoelen werden ingenomen door burgemeester Wijs en de heren H. Bolsius, A. Verkuylen, W. Timmermans, J. Sleutjes, J. Hovenier, G. v. Giersbergen, H. v.d. Vorstenbosch, P. Verhagen, A. Geerts, H. v.d. Heuvel, P. v. Boxtel, N. Wels, W. de Visser en secretaris N. Verhagen.
Toentertijd werd elke gemeenteraadsvergadering nog traditioneel geopend met een christelijke groet.
De notulen van de laatste vergadering dd. 24 juli 1941 werden behandeld en de tijdelijke gemeenteraad werd beëdigd en geïnstalleerd. Bij die gelegenheid hield de burgemeester een vrij lange openingstoespraak, waaruit we wat elementen nader willen belichten.
In zijn inleiding zei hij: “Ik ga U in grote lijnen een uitermate beknopt en globaal overzicht geven van wat er gebeurde in het begin van den oorlog tot den dag van heden, zulks mede in verband met het verloren gaan van al onze archieven opdat dit overzicht opgenomen in de notulen dezer vergadering een bron moge zijn waaruit geput kan worden om het historisch verleden te reconstrueren. Ik ben genoodzaakt hiermede zeer beknopt te zijn en in ’t algemeen geen namen te vermelden, doch ik wil van deze plaats in het openbaar dank zeggen aan hen, die onze door de Duitsers opgejaagde en verjaagde boeren en burgers liefderijk opvingen en huisvesting gaven waarbij ik in het bijzonder denk aan het St.Jozef- en Lidwinagesticht en de bedrijven van de gebroeders Geerkens en aan de talrijken, die met levensgevaar en met het offer van hun leven voor deze verstrooide en berooide gezinnen het voedsel bijeen brachten. Hulde en dank ten slotte aan hen, die met levensgevaar zieken en gewonden verzorgden en vervoerden en doden begroeven. Na de talrijke dagen, die gevierd zijn om onze vreugde over de herwonnen vrijheid te uiten, hoop ik dat er in onze gemeente een jaarlijks terugkerende dag zal komen, waarop wij rouwen over hen die van deze vreugdedagen geen getuige meer konden zijn. Ten slotte breng ik hulde aan de Schijndelse oud-illegalen, die de verzetsgeest daadwerkelijk levend hielden.”
Verder riep hij in herinnering dat op 24 juli 1944 het distributiekantoor was overvallen, op 8 augustus de beruchte Van Bussel [de Kin] in Den Bosch door de illegaliteit was berecht en dat daags daarna een aanslag werd gepleegd op de landwachter van de Koevering, hetgeen tot gevolg had dat dezelfde ‘mof’ die ’s morgens in Den Bosch kapelaan Koopmans [vroeger in onze parochie Boschweg] neerschoot, ’s middags in Schijndel decreteerde dat, als directe vergeldingsmaatregel, 100 Schijndelse mannen naar Zeeland moesten en 100 fietsen geleverd moesten worden. Na moeizame onderhandelingen werd dit aantal teruggebracht tot 10 fietsen!
Op 14 augustus werd een trein beschoten en de 15e bombardeerde men Volkel.
Op 4, 5 en 8 september volgden spoorwegaanslagen waar kapelaan Woestenburg en de zijnen meer van wisten, doch zoals de burgemeester zei, dat dit voorval verschrikkelijke dreigementen ten gevolge had van de in zenuwachtige stemming verkerende Duitsers, gevolgd door de aanstelling van een railwacht die onvermijdelijk was.
Negen dagen later zouden de verwoestende granaatweken beginnen van 17 september tot 23 oktober!
Oorspronkelijke publicatiedatum: 15 mei 2019 (nr. 46)
Illustratie: Willem Joseph Nicolaas Wijs (1889-1958), burgemeester van Schijndel, 1937-1952). Bron: Wikimedia Commons.
