Onderdeel van de realisering van de wijk Ruwaard was de plaatsing van winkels en voorzieningen. Al snel kwam men tot de conclusie dat een winkelcentrum de optie was en zodoende werd er besloten tot realisering van maar liefst twee centra.
Wat eraan vooraf ging
Als eerste werd winkelcentrum Heihoek gerealiseerd, direct daarna volgde de oplevering van winkelcentrum Ruwert. Het merkwaardige doet zich voor dat bij de inschrijving bij de gemeente een verkeerde naam werd opgegeven, namelijk 'Ruwwerd'.
Hieronder een beknopte chronologie van oplevering van winkels en hetgeen er nog meer van belang is voor de geschiedenis van het winkelcentrum:
1967: | - Start van de bouw van winkelcentrum Ruwwerd |
1968: | - Start van de bouw winkelcentrum Heihoek |
- Bouw noodwinkels Spar en Vivo op de hoek Thorbeckestraat/Van Tienhovenstraat | |
1969: | - Officiële opening van winkelcentrum Heihoek |
- Verwijderen van de noodwinkels aan de Thorbeckestraat/Van Tienhovenstraat | |
1973: | - Officiële opening van winkelcentrum Ruwwerd |
1977: | - Op 15 oktober vindt een grote uitslaande brand plaats in de Ruwwerd |
1978: | - Realisatie noodwinkelcentrum aan Brederostraat, bij Van der Heijden Fysio |
- Start herbouw van winkelcentrum Ruwwerd | |
1979: | - Officiële heropening winkelcentrum, met de correcte naam 'Ruwert' |
Noodwinkels
Begin jaren '60 was er nog niets op winkelgebied in Ruwaard. Gelijk met de bouw van de noodwinkels aan Thorbeckestraat-Van Tienhovenstraat heeft ondernemer Van Druten aan ander oplossing gevonden, namelijk een rijdende supermarkt.
Tijdens een gemeenteraadvergadering op 16 februari 1967 werd besloten tot het bouwen van het eerste winkelcentrum. De beoogde locatie lag aan het westeinde van de Schaepmanlaan, tussen de Heihoeksingel en Thorbeckestraat. Tijdens deze vergadering werd de vraag gesteld of het mogelijk was om, tijdelijk, noodwinkels te plaatsen. De gemeente stond hier welwillend tegenover.
Op 1 november 1967 dient Mol-Pauwels, eigenaar van het Spar-filiaal, een verzoek in om hierin tegemoet te willen komen. Ook werd de vraag gesteld waar deze geplaatst zou kunnen worden. Voorgesteld werd braakliggend terrein aan de aan de kruising Thorbeckestraat-Van Tienhovenstraat.
Een van de besluiten was dat de onderneming zelf verantwoordelijk was voor het aanleggen van voorzieningen. Daarnaast werd besloten dat de winkeliers later zouden deelnemen aan winkelcentrum Heihoek en dat ze na oplevering van het winkelcentrum zelf verantwoordelijk zouden worden voor de ontruiming van het terrein. Gelijk daarna werd voor akkoord getekend.
Op 29 november doet de heer Van de Velde het verzoek om eveneens deel te mogen nemen aan het plan voor het noodwinkelcentrum. Ook hiermee gaat de gemeente akkoord onder dezelfde voorwaarden.
Winkelcentrum Heihoek
Zoals eerder vermeld, werd op 16 februari 1967 besloten het eerste winkelcentrum, onder de naam Heihoek te bouwen.
Spar en Vivo waren dus verplicht plaats te nemen in het centrum. Daarnaast waren er nog een bloemenzaak, kapper, bakker Lamers, snackbar Heihoek, een fotograaf en een kaasboer gevestigd.
Winkelcentrum Ruwwerd
In dit winkelcentrum waren 23 winkels gevestigd, te weten een Albert Heijn, slagerij Van de Rijt, Brons Textiel, Chinees-Indisch restaurant Pagode, Ulehake groente en fruit, broodfabriek Oss, VV Berg Doe het zelf, Van Antwerpen rijwielen, een Amrobank, Gijsbers huishoudelijke artikelen en speelgoed, Ruys bloemen, Hermans drogisterij, Irma schoonheidssalon, Leekling schoenen, Singer naaimachines, Jongeneel delicatessen, Ascot stomerij, Rabobank, Rolex, rookartikelen in breedste zin van het woord, Komeet supermarkt, slijterij Dekkers en Bouwman friture-petit restaurant.
Toen sloeg het noodlot toe
Op zaterdag 15 oktober 1977 werd er een grote braderie georganiseerd. Er stonden vele kramen, zowel binnen- als buiten het winkelcentrum. Ook kermisexploitant Regter uit Oss was vertegenwoordigd met autoscooter (botsauto's) en draaimolen. Omstreeks 19.30u ging zijn zoon hun woonwagen uit om enkele minuten later weer naar binnen te komen. Hij stuurde iedereen met spoed naar buiten. Meteen was duidelijk dat hier iets ergs aan de hand was.
Om 19.34u komt er een melding binnen van een brand. De eerste wagen rukt om 19.37u uit. Om 19.40u wordt het sein 'grote brand' afgegeven. Meteen wordt er om hulp gevraagd van korpsden uit de omliggende gemeenten. Binnen no-time waren verschillende korpsen ter plaatse om te helpen. Om 20.53u wordt het sein 'brand meester' gegeven. Rond middernacht verlaten de korpsen uit de omliggende gemeente het uitgebrande gebouw; het nablussen heeft tot zondagavond 18.00u geduurd. Politiebewaking ziet er daarna op toe dat niemand de ruïne betreedt, in verband met de veiligheid en om plundering te beletten; er liggen op dat moment nog kluizen van winkels en bankfilialen.
Onderzoek naar de oorzaak
De recherche voert direct met diverse instanties een groot onderzoek uit. Verschillenden getuigen worden gehoord. Al snel wordt vastgesteld dat de brand is ontstaan in het zuidelijke deel van het centrum, bij supermarkt Komeet en dat deze zich vandaaruit in een hoog tempo heeft verspreid.
Uit het technisch rapport blijkt dat niets onregelmatigs is geconstateerd. De werkelijke oorzaak is dan ook nooit voor honderd procent vast komen te staan. Wel zijn er enkele onregmatigheden geconstateerd bij onder andere de apparatuur voor elektrolassen. Deze waren niet allemaal goed aan elkaar bevestigd en waren bovendien aan houten draagbalken vastgemaakt. Hieraan waren tevens de draagstangen van het systeemplafond bevestigd. Dit veroorzaakte reeds voor de brand verkoling op de houten balken.
Daar komt bij dat op vrijdag en zaterdag bijna de gehele dag een elektrische kookplaat van 2000 watt was aangesloten. Later bleek dit in de buurt van de brandhaard te zijn geweest. Een en ander leidde er mogelijk toe dat een gedeelte van het plafond in het magazijn van de Komeet smeulend naar beneden kwam, op een stelling waarin zeer brandbaar spul was opgeslagen zoals terpetine, spiritus en petroleum. Ook lagen er brandbare doeken en andere voorwerpen in de buurt. Dit is vermoedelijk de oorzaak van de brand geweest.
Al met al blijft het gissen wat nu werkelijk de oorzaak was; dat komen we vrijwel zeker niet meer te weten. De brand moet hoe dan ook in zeer korte tijd tot enorme omvang zijn gegroeid, aangezien er in naastgelegen restaurant nog mensen aanwezig waren.
Noodwinkels Brederostraat
Na deze grote ramp was snel handelen geboden bij diverse instanties. Op 21 oktober 1977 was er een bijeenkomst van vertegenwoordigers van de gemeente Oss, eigenaar Progress BV, vertegenwoordigers van de winkeliers en in- en externe adviseurs.
Progress BV toonde zich bereid het noodwinkelcentrum te financieren mits de grond voor een zeer schappelijke prijs aangeboden werd. Dit werd vastgesteld op 1 gulden per vierkante meter. Als locatie werd gekozen voor het braakliggende terrein aan het einde van de Brederostraat, recht tegenover de parkeerplaats (nu Fysio Van der Heijden).
Albert Heijn kon na beperkte herstelwerkzaamheden op de oude locatie verder. Alle andere winkeliers verhuisden naar de noodlocatie. Daarnaast werd besloten de filialen van ABN, Amro en de Rabobank toestemming te verlenen tot een eigen unit, aan de zuidzijde van het winkelcentrum op parkeerplaats Sterrebos. De groenten- en fruithandel Ulehake diende ook een verzoek in om een unit te mogen plaatsen, hetgeen in eerste instantie werd afgewezen, maar de ondernemer wist zijn verzoek dusdanig te onderbouwen dat hij hiervoor alsnog toestemming kreeg.
Alle betrokkenen streefden ernaar om ruim voor de Kerstdagen weer open te gaan in de noodvestiging. Daarnaast liet Progress BV weten de herbouw van het winkelcentrum, behoudens enkele wijzigingen, te willen financieren. Dit zou circa anderhalf jaar duren.
Vele vergaderingen en telefoongesprekken hebben er plaats gevonden om het gebouw een goede bestemming te kunnen geven. Uiteindelijk heeft Progress BV een goede koper gevonden in een bouwbedrijf uit Schijndel.
25-jarig bestaan winkelcentrum
In september 1998 werd het 25-jarig jubileum gevierd van het winkelcentrum. Op het parkeerterrein aan de Paganinistraat werd een podiumwagen geplaatst. Guus Meeuwis, toen nog met zijn begeleidersband Vagant, gaf hier een optreden, voorafgegaan door de Nederlandstalige formatie New Four, bekend van Geef me 10 minuten en Meisje, ik ben een zeeman. [Een kort filmpje staat op You tube.]
Renovaties
In 1993-1994 kreeg het winkelcentrum een behoorlijke upgrade. Het plafond kreeg een frisse lichte kleur en er werden diverse lichtkoepels geplaatst. De toenmalige burgemeester Van Veldhuizen verrichtte de officiële opening op 22 september 1994. Op donderdag 2 juli 2022 worden hekken geplaatst voor de grote renovatie van het parkeerterrein en de ingang aan de Brederostraat. Medewerkers van Bouwbedrijf Berghege zijn bezig deze te plaatsen.
De tekst van dit artikel is gepubliceerd onder een CC BY-SA 4.0-licentie. Voor de illustraties geldt de licentie die in het bijschrift is vermeld.