Een groot feest, zoals een bruiloft, werd in de jaren ’50 bij ons thuis gevierd. Want een zaaltje afhuren was te duur. Wel kwam er een kookster voor het diner. En drank ? Na 2, 3 keer inschenken ging de stop op de fles.
Muzikanten hadden we niet in de familie. En een zelfverzonnen tekst op een bekende melodie kwam pas veel later. We hadden een schrift met voordrachten in huis. Een zwager, die graag gangmaker was, had zeker drie van die schriften. En dat was niet alleen in het katholieke Brabant. Mijn gereformeerde schoonmoeder kwam uit het Westland en zij kende nog minstens vij van die voordrachten uit haar hoofd. Hoe we aan die voordrachten kwamen? Waarschijnlijk door ruilen met andere families.
En ineens was het weg. Misschien omdat het huren van een zaal financieel mogelijk werd. En voor een zaal heb je een geoefende stem nodig als er nog geen geluidsinstallatie is. Ik heb wat rond gekeken op internet of er nog iets bewaard is van die oude voordrachten. Het Meertens Instituut heeft alleen een liederenbank.
SeniorNet.Be heeft het over voordrachten, maar wat zij opsommen zijn meestal liedjes, die ik nog ken van de lagere school. Op SeniorPlaza.nl kunnen mensen, die zich de eerste regels nog kunnen herinneren, een oproep doen voor de complete tekst. Er zijn nauwelijks reacties.
Op Cultureel Brabant/CuBra feest/Inhoud feestliedjes kom je verder. Daar worden volksdichters genoemd, zoals pater Bernard van Meurs (eind 19de eeuw). En vind je kluchten en feestliederen zoals ik me kan herinneren uit de jaren ’50. Een klassieke voordracht is zelfs door Vader Abraham (Pierre Kartner) op een plaatje gezet. Het gaat over Jan vander Steen met zijn derde been.
Hoor mij aan, geacht publiek
Mijn naam is vander Steen
Ik ben geboren, zoals u ziet Al met een derde been
En waar ik ga en waar ik sta
Daar roepen groot en klein Hoera, daar heb je een wonderman
En zing ik mijn refrein
‘k ben vander Steen, dadeldie, dadeldee
Ik heb een derde been, dadeldie, dadeldee
En waar ik ga en waar ik sta
Kijkt iedereen mij verwonderd na
Ik ben vander Steen, dadeldie, dadeldee
ik heb een derde been.
Ter ere van mijn schoonmoeder met haar goede geheugen de volgende favoriete voordracht van haar:
’t Kleine zusje lag in ’t wiegje
Nog een beetje schuw voor ’t licht
Jantje stond erbij te kijken
Met een blij, verrukt gezicht
Vader, die wel eens wou weten
Wat of Jantje zeggen zou
Zei dat er een man geweest was
Die het kindje kopen wou
Honderd gulden wou hij geven
Zeg nu maar, wat wil jij Jan?
’t kleine zusje zelf maar houden
Of verkopen aan die man
Jan bekeek het kleine wichtje
Dacht nog één seconde na
En zei toen met een blij gezichtje:
“Laten we het houden, Pa”
Houd je al zoveel van je zusje
Ook al is ze nog zo klein
Dat je haar voor honderd gulden
Zelfs al niet meer kwijt wilt zijn?
Och, zei Jan, ze is zo klein nog
En over een paar jaar biedt die heer
Als ze vetter is en dikker
Honderdvijftig, of nog meer.
