Thema
Beheersen van water
Onderwerpen
De Kornse DijkAangelegd: 1465-1470Afwateringskanaal ’s-Hertogenbosch-DrongelenAangelegd: 1907-1911
Lengte: 19 km
Verval: 1 m
Sluizen: spuisluis (Bovenlandse sluis)
Capaciteit: 80 m3 p/sDe Baardwijkse OverlaatAangelegd: 1766
Buiten werking gesteld: 1911De Beerse OverlaatNaam: Beerse Overlaat
In gebruik genomen: c. 1400
Buiten werking gesteld: 1942De Bossche SlootAangelegd: 1908De BroekleijLengte: 11,4 km
Verval: 4,05 m
Gemalen: 3De VierbannenIn gebruik: 1902
Buiten gebruik: 1919Verkoop van de poldermolen in ElshoutBuiten gebruik en verkocht: 1850Dieselgemaal Lage ZwaluweIn gebruik: 1925
Vervangen door elektrisch gemaal: 1942Het stoomgemaal van de polder Boschveld en MayIn gebruik: c. 1875
Verwoest: 1944De ZandleijAangelegd: 14e-20e eeuw
Lengte: 13 km
Verval: 5,56 m
Sluizen: spuisluisDe Zwartenbergse molenPlaats: Etten-Leur, Zevenbergseweg 23
Type: Grondzeiler
Functie: Poldermolen
Bemalingsgebied: Vanouds Zwartenbergse polder; nu polder De Haagsche Beemden
Bouwjaar: 1722, afgebrand 1888, herbouwd in 1889Waterschappen in West-BrabantOudste polders: vanaf 1421
Waterkering en -zuivering: Hoogheemraadschap Brabantse Bandijk, 1953-1976; Zuiveringsschap de Donge, 1950-1969; Waterschap West-Brabant, 1970-1976. Hoogheemraadschap West-Brabant, 1977-2003. Alles in 2004 opgegaan in Waterschap Brabantse Delta.De waterschappen in het Land van Heusden en AltenaWaterschappen langs de MaasOudste vermelding: 1288
Opgericht: waterschap De Maaskant, 1921
Opgeheven: 2003, opgegaan in waterschap Aa en MaasWaterschappen op de hoge zandgrondenOpgericht: Dommel, 1863; Aa, 1922
Omvang: Dommel, 136.000 ha; Aa: 84.000 ha.Verlegging van de MaasmondBegin werkzaamheden: 1888
Officiële opening: 1904Normalisatie van de MaasEerste plannen: 1926
Uiteindelijke afronding: 1981Sluis BenedensasPlaats: De Heen
Waterweg: Steenbergse Vliet
Type: Schutsluis en suatie- of spuisluis
Bouwjaar: 1824 schutsluis; 1884 spuisluis
Kolkmaat: 8x22 (18240; 70x25 meter (1913)
Foto: Brabantse DeltaBiesboschsluisPlaats: Werkendam
Waterweg: Nieuwe Merwede
Type: schutsluis
Bouwjaar: 1951-1952
Kolkmaat: 61,95x7 meterBlauwe SluisPlaats: Gewande
Waterweg: Maas
Type: uitwateringssluis
Bouwjaar: 1768Het BovensasPlaats: Kruisland
Waterweg: Roosendaalse en Steenbergse Vliet
Bouwjaar: 1823 Schutsluis; 1883-1884 spuisluis; 1914 tweede schutsluis
Kolkmaat (1823): 37 x 7 m, (1912) 66,8 x 8 m
Buiten gebruik sinds 1987
Schutsluis 1823 gedempt in 1990Sluis CrèvecoeurPlaats: Den Bosch
Waterweg: Dieze
Type: spuisluis
Bouwjaar: 1861, 1987Sluizen bij DintelsasPlaats: Dinteloord
Waterweg: Dintel / Volkerak
Type: schutsluis en spuisluis
Bouwjaar: 1827; 1966
Kolkmaat: 42x9 m; 110x12 mSluis EngelenPlaats: Den Bosch
Waterweg: Diezekanaal
Type: Schutsluis
Bouwjaar: 1897
Kolkmaat: 80x18 meterSluis en stuw bij GravePlaats: Grave
Waterweg: Maas
Type: schutsluis
Bouwjaar: 1925; 1974
Kolkmaat: Oude sluis 110x16 m; Nieuwe sluis 146x16 mKrome NolkeringPlaats: Heusden
Waterweg: Heusdens kanaal
Type: keersluis
Bouwjaar: 1995Prinses MáximasluizenPlaats: Lith
Waterweg: Maas
Type: Stuw en schutsluizen
Bouwjaar: 1933-1936; 2001
Kolkmaat: Zuidkolk: 120 m x 14 m; Noordkolk: 193 m x 18 mSluizen in het MáximakanaalPlaats: Hintham en Empel
Waterweg: Máximakanaal
Type: schutsluis
Bouwjaar: 2012-2014
Kolkmaat: 115,5 x 12,6 m.Nollekens SasPlaats: Zevenbergen
Waterweg: Roode Vaart
Type: schutsluis;
Bouwjaar: 1723-1730;
Gesloopt: 1968;
Kolkmaat: 23,50 x 6,50 mPapsluisPlaats: Werkendam
Type: Inundatiesluis
Bouwjaar: 1815Stuw en sluizen bij SambeekPlaats: Sambeek
Waterweg: Maas
Type: Stuw en schutsluis
Bouwjaar: 1928-1929; 1964-1969
Kolkmaat: 260x16 m (oude sluis); 142x16 m (nieuwe sluizen)Sluis I WilhelminakanaalPlaats: Oosterhout
Waterweg: Wilhelminakanaal
Type: schutsluis
Bouwjaar: 1914 (vervangen in 1972)
Kolkmaat: 120x14 mSluis II WilhelminakanaalPlaats: Tilburg, Dongense Kanaaldijk
Waterweg: Wilhelminakanaal
Type: schutsluis
Bouwjaar: 1914-1917
Kolkmaat: 65x16 m; doorvaartbreedte 7,50 mSluis III WilhelminakanaalPlaats: Tilburg
Waterweg: Wilhelminakanaal
Type: schutsluis
Bouwjaar: 1916-1917
Kolkmaat: 65x16 m; doorvaartbreedte 7,50 mSluis IV WilhelminakanaalPlaats: Haghorst
Waterweg: Wilhelminakanaal
Type: schutsluis
Bouwjaar: 1916-1918
Kolkmaat: 65x16 m; doorvaartbreedte 7,50 mVolkerak SluizenPlaats: Willemstad
Waterweg: Hollands Diep / Volkerak
Type: Schutsluizen; spuisluizen
Bouwjaar: 1967
Kolkmaat: 329x24 m; 331x24 m; 128x16 mWilhelminasluisPlaats: Andel
Waterweg: Afgedamde Maas
Type: schutsluis
Bouwjaar: 1897
Kolkmaat: 110x18,50 mSluis 0 Zuid-WillemsvaartPlaats: Den Bosch
Waterweg: Zuid-Willemsvaart
Type: Keersluis, schutsluis
Bouwjaar: 1825; 1933
Kolkmaat: 116,5x26,4 mSluis 2 Zuid-WillemsvaartPlaats: Berlicum
Waterweg: Zuid-Willemsvaart
Type: Schutsluis
Bouwjaar: 1822
Kolkmaat: 50x22 m
Bijzonderheden: Gesloopt 1993Sluis 3 Zuid-WillemsvaartPlaats: Schijndel
Waterweg: Zuid-Willemsvaart
Type: Schutsluis
Bouwjaar: 1822
Kolkmaat: 50x22 m
Bijzonderheden: Gesloopt 1993Sluis 4 Zuid-WillemsvaartPlaats: Veghel
Waterweg: Zuid-Willemsvaart
Type: Schutsluis
Bouwjaar: 1822; 2008-2010
Kolkmaat: 50x20 m; 110x12,5 mSluis 5 Zuid-WillemsvaartPlaats: Keldonk
Waterweg: Zuid-Willemsvaart
Type: Schutsluis
Bouwjaar: 1822; 2008-2010
Kolkmaat: 50x20 m; 110x12,5 mSluis 6 Zuid-WillemsvaartPlaats: Beek en Donk
Waterweg: Zuid-Willemsvaart
Type: schutsluis
Bouwjaar: 1822; 2008-2010
Kolkmaat: 50x20 m; 110x12,5 m
Bijzonderheden: De nieuwe sluis 6 ligt 250 meter zuidelijk van de oude sluisSluis 7 Zuid-WillemsvaartPlaats: Helmond
Waterweg: Zuid-Willemsvaart
Type: schutsluis
Bouwjaar: 1825; 2013
Kolkmaat: 50x20 meter
Bijzonderheden: Buiten gebruik na de kanaalomlegging in 1993; gerenoveerd heropend in 2013Sluis 8 Zuid-WillemsvaartPlaats: Helmond
Waterweg: Zuid-Willemsvaart
Type: schutsluis
Bouwjaar: 1825
Kolkmaat: 50x20 meter
Bijzonderheden: Nog slechts lokaal in gebruik voor de insteekhaven HelmondSluis 9 Zuid-WillemsvaartPlaats: Helmond
Waterweg: Zuid-Willemsvaart
Type:schutsluis
Bouwjaar: 1825
Kolkmaat: 50x20 m
Bijzonderheden: Nog slechts lokaal in gebruik voor de insteekhaven HelmondSluis 10 Zuid-WillemsvaartPlaats: Lierop
Waterweg: Zuid-Willemsvaart
Type: schutsluis
Bouwjaar: 1825; 2007
Kolkmaat: 50x 20 m; 110 x 12,5 mSluis 11 Zuid-WillemsvaartPlaats: Someren
Waterweg: Zuid-Willemsvaart
Type: schutsluis
Bouwjaar: 1826; 1993
Kolkmaat: 50x20 m; 110x12,5 mSluis 12 Zuid-WillemsvaartPlaats: Someren-Eind
Waterweg: Zuid-Willemsvaart
Type: schutsluis
Bouwjaar: 1826; 2007
Kolkmaat: 50x 20m; 110 x 12,5 mSluis 13 Zuid-WillemsvaartPlaats: Someren
Waterweg: Zuid-Willemsvaart
Type: schutsluis
Bouwjaar: 1826; 2003
Kolkmaat: 50x 20m; 110 x 12,5 mAndries Vierlingh (1507-1579)Rentmeester van Steenbergen en dijkgraaf van de Graaf Hendrikpolder, nauw betrokken bij het bekijken van de gorzen en schorren rond de stad. Auteur van het Tractaet van Dijckagie, een uniek naslagwerk van de zestiende-eeuwse waterstaatskunde.Hendrik Verhees (1744-1813)Als waterbouwkundige leverde Verhees, geboren en wonende in Boxtel, een belangrijke bijdrage aan het Brabantse waterlandschap.Ir. C.W. Lely (1885-1932)Als ingenieur bij Rijkswaterstaat vanaf 1909 belast met de aanleg van het Wilhelminakanaal. Auteur van een “Rapport betreffende de verbetering van de Maas voor groote afvoeren”, dat de basis was voor de grote Maasverbeteringswerken. Verantwoordelijk voor de sluiting van de Beerse Overlaat.Naar thema Water in BrabantOntdek meer over de lusten en lasten van het water in BrabantNaar thema Water in BrabantOntdek meer over de lusten en lasten van het water in BrabantNaar thema Water in BrabantOntdek meer over de lusten en lasten van het water in BrabantNaar thema Water in BrabantOntdek meer over de lusten en lasten van het water in BrabantDr. Hoek SlootAangelegd: 1918Ir. W.J. Rulkens (1891-1974)Al sinds de jaren twintig van de vorige eeuw waarschuwde ingenieur Willem Joseph Rulkens voor de slechte toestand van de West-Brabantse zeedijken. Met weinig effect, helaas, want bij de Watersnoodramp van 1953 bleek zijn gelijk.
Water heb je nodig. Niet teveel, maar zeker ook niet te weinig. Al heel lang doen de inwoners van Brabant hun uiterste best om te zorgen voor droge voeten, voldoende water voor hun gewassen en in de rivieren en kanalen om er te kunnen varen. Daar kwamen allerlei werken bij kijken: er werden dijken aangelegd, sloten en afvoerkanalen gegraven, sluizen gebouwd om het water vast of juist buiten te houden. Om dat allemaal te organiseren werden er al vanaf de veertiende eeuw waterschappen opgericht in Brabant. Uiteindelijk bemoeide ook het Rijk zich ermee en werd zelfs de stroom van de Maas gewijzigd. En zoals zo vaak waren er mensen met een visie, die van grote invloed op deze ontwikkelingen zijn geweest.
Klik op de kaart op het onderwerp van je keuze of lees eerst meer over
