Thema
Verdwenen wielerbanen
- Bergen op Zoom, Raaijberg (1904-1960, Beton, 400 m)
De Raaijberg langs de Antwerpsestraatweg was het kindje van Jac Smout (1878-1959), zelf actief renner en in 1902 Nederlands amateurkampioen over 30 km.
Lees meer - Den Bosch, Bossche Wielerbaan (1928-1944, Beton, 250 m)
Deze gemeentelijke wielerbaan is door de werkverschaffing tot stand gekomen. Het hele sportpark De Hooge Donken trouwens.
Lees meer - Breda-Ginneken, De Baronie (1925-1944, Beton, 250 m)
Sportpark De Baronie bij het Mastbos werd in 1925 gesticht om sporters te kunnen laten trainen in de aanloop naar de Olympische Spelen van Amsterdam.
Lees meer - Boxtel, Rapide (1934-1940, Hout, 200 m)
Een wielerbaan op een prachtige plek in het pas aangelegde Boxtelse Molenwijkpark. Dat park was er gekomen als werkverschaffing.
Lees meer - Lepelstraat, DIO (1934-1938, Hout , 166,66 m)
Hij lag bij de Stille Omgang tussen het Vagevuur en het Paradijs, maar net niet bij de Hellepoort en ook niet de Hof van Eden.
Lees meer - Waalwijk, De Zwaluwen (1933-1936, Beton, 165 m)
Drie jaar, dat is natuurlijk een veel te kort bestaan, zeker voor een betonnen wielerbaan. Maar in november 1936 was het over.
Lees meer - Tilburg, Vitesse/Willem II (1933-1955, Cement, 180 m)
De cementen wielerbaan achter De Korenbloem aan de Bredaseweg heeft een kleine twintig jaar bestaan.
Lees meer - Oudenbosch, Le Dauphin (1932-1991, Beton, 196 m)
Het leek zo mooi, en misschien had hij er nu nog kunnen zijn.
Lees meer - Valkenswaard, Vitesse/Racing (1910-1933, Cement)
Fietsenmaker sponsort de lokale talenten, begreep Harrie Lemmens, handelaar in fietsen onder de naam ‘De Roode Valk’ heel goed.
Lees meer - Tilburg, Abattoir (Tilburgse Wielerbaan) (1932-1938, Hout, 150 m)
Iedereen zei natuurlijk Abattoir, en niet Tilburgse Wielerbaan. Moet je hem ook maar niet naast het slachthuis leggen, bij het café met die naam.
Lees meer - Helmond, Sportpark Helmond (1926-1935, Hout, 200 m)
Al in 1919 waren er besprekingen gaande om in Helmond tot een nieuwe volwassen wielerbaan te komen. Uiteindelijk zou het pas in 1926 lukken.
Lees meer - Twee wielerbanen in Bergeijk, (1933-1939, Hout, 150 m)
Twee banen in Bergeijk, eentje van hout vóór de oorlog en één van beton.
Lees meer - Eindhoven, Jordaens 2 (1935-1942, Hout, 200 m)
Door WOII is het stratenplan van Eindhoven enorm veranderd. Van de eens vrij lange Oude Torenstraat bestaat nog maar een klein stukje.
Lees meer - Eindhoven, De Zwaluw (1931-1941, Hout, 200 m)
De Zwaluw lag op de hoek van de Genneperweg en het Bels Lijntje, nu de Bayeuxlaan.
Lees meer - Roosendaal, Beatrix (1938-, Beton, 120 m)
Dan moest je optimistisch van aard zijn, als je in 1938 nog aan zoiets begon. Drukker Hontelé had nog wel plek voor een wielerbaantje in de tuin achter de drukkerij op Molenstraat 166.
Lees meer - Geldrop, Wielerbaan Geldrop (1920-1931, Zand-leem)
Niet ver van het viaduct over de Eindhovenseweg lag het oude vertrouwde baantje van Trap Met Lust in Riel-Zesgehuchten.
Lees meer - Breda, (1902-1904, Hout, 333,3 m)
Daar ging-ie dan, de historische houten baan die ze helemaal uit Baarn hadden laten komen om in Breda langs de Mark (nu Baronielaan ter hoogte van de Pastoorsstraat) te kunnen schitteren.
Lees meer - Oirschot, Steeds Sneller (1933-1948, Beton, 180 m)
Een jaar voordat de roemruchte betonbaan er kwam was er elders een onverharde baan.
Lees meer - Helmond, Buitenlust 1 (1932-1939, Zand-gruis, 200 m)
Het wielerparcours van Buitenlust is van 1984, maar de clubhistorie gaat een halve eeuw verder terug. De eerste baan moest in 1939 wijken voor de verlegging van de Zuidwillemsvaart.
Lees meer - Oss, Sportpark (1933-, Hout)
Een sportpark met wielerbaan in het hart van de wijk waarin zich de Ossche bende manifesteerde. Met een dubbelleven voor een talentvolle doch ernstig getroubleerde wielrenner.
Lees meer - Tilburg, Twem (1921-1937, Beton, 385 m)
Misschien wel het meest ambitieuze vooroorlogse Nederlandse particuliere wielerbaanproject, deze kolossale betonbaan bij De Boschkens, eigenlijk in Goirle.
Lees meer - Geldrop, Tweka (1932-, Beton, 175 m)
Langs de Mierloseweg in de wijk Braakhuizen, achter het clublokaal café Daams-Engelen, dat is één van de weinige aanwijzingen over de precieze plek van de betonnen TWEKA-baan in Geldrop.
Lees meer - Budel, (1933-1949, Beton, 166,67 m)
Dat was nogal een statement, in het Eindhovensch Dagblad: “Budel beschikt over een magnifieke wielerbaan, welke de Eindhovensche pistes in vele opzichten overtreft.
Lees meer - Uden, Vluchtoord Vooruit (1915-1919, Leem, 300 m)
Hier rondlopen en de voorgeschiedenis kennen is als archeologie bedrijven: Vluchtoord Uden.
Lees meer - Roosendaal, Wielerbaan Kalsdonk
Tiest van der List was een Roosendaalse caféhouder met een groot hart voor de wielersport. Dat leidde tot een wielerbaan.
Lees meer - Bladel, De Kempen (1932-, Zand-gruis, 160 m)
Ergens nabij de Varkensmarkt in Bladel, daar moet de baan in Bladel hebben gelegen. Of toch... ergens anders?
Lees meer - Goirle, De Grens (1925-1928, Hout, 180 m)
Terwijl de megalomane TWEM op apengapen lag, werd op de kleine baantjes vrolijk doorgefietst.
Lees meer - Eindhoven, Jordaens 1 (1932-1934, Beton, 150 m)
Aan de Schoenmakerstraat lag een baan die Jordaens werd genoemd, naar de sigarenfabriek die ook de wielerclub haar naam gaf.
Lees meer - Roosendaal, (1935-, Zand-gruis, 210 m)
Omdat de eerste baan van Van der List had moeten wijken, gunde de gemeente hem alle medewerking om even verderop in de Stoopstraat een nieuwe aan te leggen.
Lees meer - Dongen, Sport na Arbeid (1932-1944, Zand, 155 m)
Achter het café Hof van Holland besloot de wielerclub Sport na Arbeid eind 1932 met inzet van de leden een wielerbaan aan te leggen.
Lees meer - Eindhoven, Het Zuiden (1921-1928, Hout)
Wielerclub Het Zuiden is in december 1920 opgericht en groeide vanaf het begin al flink.
Lees meer - Geldrop , Heezerdijk (Bogardeind) (1933-, Zand-gruis, 144 m)
Ook bij deze Geldropse wielerbanen nogal wat verwarring: Er hebben twee zandbanen vlakbij elkaar gelegen aan de Heezerdijk, nu Bogardeind.
Lees meer - Bosschenhoofd (Hoeven)
Deze is een beetje op de gok, althans wat de eigenaar en jaartal betreft. Er moet minimaal één grasbaan in het dorp Bosschenhoofd zelf geweest zijn.
Lees meer - Eindhoven, Het Hert (1930-, Cement, 150 m)
Nabij de luciferfabriek aan de Lijmbeekstraat, achter het PTT-stationnetje lag sinds 1930 de wielerbaan van de club Het Hert, geëxploiteerd door T. Hendriks.
Lees meer - Eindhoven, Heihut/Juliana (1910-1916, Hout, 250 m)
Rond 1910 legde vereniging Traplust hier een wielerbaan aan. Niemand kon toen voorzien dat deze plek Eindhoven groot zou maken.
Lees meer - Roosendaal, De Heidebloem (1924-1928, Cement, 200 m)
Het moet een flinke investering geweest zijn, die herbergier en koopman Petrus Clement in 1924 deed achter zijn café De Heidebloem.
Lees meer - Steenbergen, Vooruit (1932-, Gras)
“Door eenige sportliefhebbers is alhier op een terrein aan het Blauweind een grasbaan opgericht."
Lees meer - Tilburg, Flora (1905-1913, Hout, 300 m)
In 1905 verscheen bij de Koningshoeven een nieuwe houten baan verscheen.
Lees meer - Mill, Eureka (1934-1939, Beton, 166? m)
Soms was er op onwaarschijnlijke plekken geld voor iets geweldigs. Een mooie betonbaan in, of all places, het nietige Mill.
Lees meer - Kaatsheuvel, Horst (1932-1946, Zand)
Dat de wielerbaan in Kaatsheuvel nooit voor wedstrijden is gebruikt, is een misvatting. Er zijn wel degelijk uitslagen te vinden.
Lees meer - Alphen en Riel, Alphensche Wielerbaan (1932-, Zand, 150 m)
“Zondag 16 Juli hadden alhier op de Alphensche Wielerbaan onder tamelijk publieke belangstelling 'Vlijt en Volharding’ sprint- en koppelwedstrijden plaats.”
Lees meer - Bergen op Zoom, De Schelde (1933-, Cement, 157,5 m)
Iedereen heeft het altijd maar over De Raaijberg, maar er was nóg een wielerbaan in Bergen op Zoom.
Lees meer - Bosschenhoofd-Hoeven , OZA (1932-, Gras, 150 m)
De voetbalclub OZA (Ontspanning Zonder Alcohol) richtte in 1932 tevens een wielerbaan op. Die werd in 1933 verbeterd met verhoogde bochten.
Lees meer - Oud-Gastel, Stoof (1924-, Gras, 166 m)
Een paardenweitje, tussen de maisvelden en de tuinen van de bewoners van de Stoofstraat, daar moet de baan hebben gelegen.
Lees meer - Rijen, Oefening Kweekt Kunst (1933-, Zand/asfalt)
In de jaren dertig kreeg Oefening Kweekt Kunst een baan, ‘achter het café van Tinus Smeekens’, in de huidige Pastoor Gillisstraat.
Lees meer - Helmond, Buitenlust 1 (1932-1939, Zand-gruis, 200 m)
De eerste baan met de naam Buitenlust kwam bij het gelijknamige café van Van Stiphout aan de Bakelsedijk.
Lees meer - Sint-Willebrord, Sparta/Luma (1924-, Gras, 250 m)
Twee broers Luijkx trouwden twee zussen Marijnissen. De winkels en het café naast elkaar op Dorpsstraat 44-46 werden allemaal LuMa genoemd.
Lees meer - Oss, Kiske/Stappershoef (1950-1969, Beton, 200 m)
Naar Kiske ging je voor een uitje. Er was een café met een speeltuin, een voetbalveld en een wielerbaan.
Lees meer - Breda-Princenhage, Walstraat (1933-, Gras)
Heel weinig over bekend, de één, twee of misschien wel meer wielerbanen in Princenhage waarover dus allerlei vraagtekens zijn.
Lees meer - Oisterwijk, Steeds Vooruit (1932-1934, Zand, 180 m)
De Koeistraat, die had je vroeger nog in Oisterwijk maar dat werd Burgemeester van Beckhovenstraat.
Lees meer - Etten, Ettensche Wielerclub (1925-, Gras)
In de latere overlevering hoor je eigenlijk nooit iets over een wielerbaan in Etten, maar echt iedereen kwam naar de grasbaan van Van Sundert om te koersen.
Lees meer - Eindhoven, De vroege jaren (1904-1916)
In de beginjaren kwamen verschillende ondernemende wielerliefhebbers op het idee om een demontabele houten wielerbaan te laten maken.
Lees meer - Soerendonk, (1934-1938, Zand)
In Soerendonk en omgeving hebben zeker twee of drie baantjes bestaan.
Lees meer - Gemert, De Pedaalridders (1932-, Gruis)
Deze wielerbaan van De Pedaalridders stelde al iets meer voor dan die bij de molen, maar het had nog steeds niet veel om het lijf.
Lees meer - Gemert, Geen Moed Verloren (1932-, Zand)
Twee actieve wielerclubs en twéé zandbanen in Gemert.
Lees meer - Wouw, WC La Vitesse (1898-, Gras)
Misschien wel de mooiste plek om een rondje te fietsen, of laten we niet overdrijven.
Lees meer - Baarle-Nassau, (1982-, Asfalt)
Deze baan aan het Ruiterpad past misschien niet helemaal in de geest van dit project.
Lees meer - Oud-Gastel, Westakkeren (1925-1927, Gras, 333 m)
Dit was de baan bij Café Sportlust van A. den Ouden, op het sportterrein achter De Westakkeren.
Lees meer - Schijndel, Taxandria (1932-1934, Zand-gruis, 200 m)
De wielerclub Taxandria kon twee jaar lang beschikken over een wielerbaan op het gemeentelijk sportpark.
Lees meer - Raamsdonk, Het Vliegende Wiel (1933-, Zand-gruis, m)
De zand-gruisbaan van de Raamsdonkse wielerclub Het Vliegende Wiel werd geopend door Burgemeester Moons.
Lees meer - Den Dungen, Steeds Sneller (1933-, Zand?, 200m)
In het BHIC-archief vind je een paar foto's van wielerbaan 'Steeds Sneller' in Den Dungen. Maar waar lag die precies?
Lees meer - Hilvarenbeek, De Toekomst (1922-1930, Sintels, 220 m)
"Ook onze gemeente is een attractie rijker geworden met de nieuwe wielerbaan."
Lees meer - Helmond, VSB (1909-, Zand)
Al in 1904 kwam in Helmond een reizende baan langs die bij de Molenstraat tussen de twee kerkhoven werd opgesteld.
Lees meer - Sint-Oedenrode, Rooij Vooruit (1933-, Zand)
In een krantenbericht uit 1933 komen we tegen dat de wielerclub Rooij Vooruit in de weide van den heer Jos. de Leijer een wielerbaan aanlegde
Lees meer - Berkel-Enschot, De Toekomst (1932-1935, Zand)
Tilburg had zijn wielerbanen, maar in de dorpen direct eromheen vond je ze ook. Goirle, Rijen, Dongen, Oisterwijk... en Berkel-Enschot.
Lees meer - Tilburgsche Wielerbaan (1896-1902, Hout, 400 m)
Voorbij het Trappistenklooster kwam bij Café Halfweg de eerste Tilburgse (en waarschijnlijk ook Brabantse) wielerbaan.
Lees meer - Wielerbaan De Toekomst, Berkel-Enschot (1932-1935, Zand)
Tilburg had zijn wielerbanen, maar in de dorpen direct eromheen vond je ze ook.
Lees meer - Oirschot, Bloemendaal (1914-, Sintels, 165 m)
Er was al in 1914 een ronde zand-sintelbaan op de hei bij het huidige sportpark De Kemmer. Uniek: Hij is bewaard gebleven!
Lees meer - Tilburgsche Wielerbaan (1896-1902, Hout, 400 m)
Voorbij het Trappistenklooster kwam bij Café Halfweg de eerste Tilburgse houten wielerbaan.
Lees meer - Deurne, Zeilbergseweg (1933, Zand, 180 m)
Een amateurbaan van de Deurnese Doortrappers: een vlakke cirkelvormige zandbaan.
Lees meer - Oirschot, Steeds Sneller (1933-1948, Beton, 180 m)
Een jaar voordat de betonbaan er kwam, was er een onverharde baan.
Lees meer - Boxmeer, Het Zand, 1903-1905, Zand
Ellipsvormige aarden amateurbaan van Wielrijdersvereeniging Wilhelmina achter café Buitenlust in Boxmeer
Lees meer - Zevenbergen, De Toekomst (1928-, Gras, later zand en grind )
Van de wielerbaan in Zevenbergen weten we in ieder geval dat het in 1928 begon met een grasbaan. Later werd zand en grind uitgewalst om een halfverharde baan te krijgen.
Lees meer
Overige onderwerpen
In de eerste helft van de vorige eeuw liggen er wel 160 wielerbanen in Nederland met zeker de helft daarvan in Brabant! Zeker na 1905 schieten de banen als paddestoelen uit de grond: van kleine 'cafébaantjes' tot echte professionele banen.
Op deze kaart vind je ze terug, in drie categorieën (je kunt ze met de filters boven de kaart kiezen)
- Goud voor de wielerbanen waar serieus werd gekoerst
- Zilver voor de banen waarop wielerclubs regionale koersen verreden
- Brons voor de kleinere baantjes, vaak achter het café
Welke baan lag er in jouw woonplaats? Klik en ontdek!
Dit overzicht is gemaakt door journalist Robert van Willigenburg.
Meer over het project en de maker
