Langs het verdedigingswerk de Kleine Schans in Terheijden is, gescheiden door een schansgracht, evenwijdig gelegen de in 1639 aangelegde Schansstraat (toen bekend onder de naam Singel).
De Kleine Schans vindt zijn oorsprong in 1639 ten tijde van de Tachtigjarige Oorlog (opent in een nieuw tabblad) (1568 tot 1648). Om ruimte te maken voor de aanleg van die schans werden tal van huizen en boerderijen afgebroken. Langs de schans werd de Schansstraat (die naamgeving werd pas in 1953 toegekend) aangelegd en deze straat dateert dan ook uit 1639.
De Singel wordt Schansstraat
Tussen de schans en de Schansstraat was een gracht gegraven, die toen plaatselijk de naam kreeg als de ‘Singel’. De bewoners langs die straat, die aldus toegang gaf tot onder andere ‘Het Blockhuys’ en de daaraan grenzende rond 1695 gebouwde boerderij, woonden dus aan de ‘Singel’. De straat is gelegen vanaf de rivier de Mark (thans jachthaven) tot aan de later genoemde Molenstraat / Raadhuisstraat.
Kinderkopjes als bestrating
Bron: Regionaal Archief Tilburg nr. 88737)
Aanvankelijk was de straat onverhard edoch later, pas in 1892, werd de boel bestraat met natuursteen, de zogeheten ‘kinderkopjes’ oftewel ‘keien’ of ‘kasseien’. Heden ten dage liggen die kinderkopjes nog steeds als bestrating in de Schansstraat. Dit idyllische straatje behield hierdoor, met de bebouwing en bewoning, de karakteristieke eigenschappen en aanzicht. Een historisch pareltje van Terheijden zogezegd, de verbinding tussen de Mark en het oorspronkelijke wegennetwerk van Terheijden.
Bedreiging authentiek karakter
De Kleine Schans, ‘Het Blockhuys’, de Schansstraat en de authentieke boerderij werden in één adem genoemd als onderdeel van het historische landschap van de Zuiderwaterlinie, de cultuurhistorische grens. Deze waarden, met name de aantasting van het in de volksmond bekende ’Het Schansstraatje’ werden bedreigd door nieuwbouwplannen op het terrein van de voormalige boerderij. Eigentijdse ontsluiting zou de oorspronkelijkheid aantasten en teniet doen. Erfgoedvereniging Heemschut en Heemkundekring De Vlasselt alsook aanwonenden en anderen bekommerden zich om het lot van de straat die uiteindelijk gespaard werd in de oorspronkelijkheid anno vele eeuwen.
Bronnen
BN/DeStem vanaf 2 januari 2010 en verder tot en met 3 februari 2021