Vanaf 8 september 1944 tot en met 20 februari 1984 hield politicus Jan de Quay een dagboek bij. De eerste twee delen daarvan bestrijken de laatste maanden van oorlog en bezetting in Nederland, de delen 3, 4 en een gedeelte van het vijfde dagboek de periode tot aan 1 november 1946, wanneer Jan de Quay aan zijn ambt van Commissaris van de Koningin in Noord-Brabant begint. Voor het gemak van de lezer hebben we het jaartal, als dat er in het dagboek niet bij staat, tussen haken toegevoegd.
Inleiding
Aan het begin van het nieuwe jaar 1946, met het vooruitzicht van Kamerverkiezingen in het voorjaar, werden de contouren in het politieke krachtenveld langzaam helderder. Het ideaal van een ingrijpende vernieuwing van de Nederlandse politiek en samenleving, bedacht in het gijzelaarskamp en vanaf mei 1945 uitgedragen door de Nederlandse Volks Beweging, had inmiddels enigszins aan glans ingeboet. Weliswaar was vanuit de NVB de PvdA op het toneel verschenen als de partij van de doorbraak, maar velen vroegen zich af in hoeverre deze zich nu eigenlijk echt onderscheidde van de vooroorlogse SDAP. Bovendien had De Quay, nota bene een van de vaandeldragers van de NVB, zich laten inpalmen door de RKSP, met de belofte dat deze grondig vernieuwd en verjongd zou worden. De omvorming van de RKSP tot KVP moest dat symboliseren. Maar De Quay had zijn aarzelingen nog altijd niet overwonnen. Mede daarom bleef hij de deur openhouden, zowel naar de NVB als naar de PvdA, al was het maar omdat hij zijn hoop op een gezamenlijk urgentieprogram voor de verkiezingen en mogelijk ook een gezamenlijke verkiezingslijst nog niet wilde opgeven. Naarmate de tijd vorderde, werd het echter steeds duidelijker dat een gemeenschappelijk verkiezingsprogramma bij de PvdA niet op enig enthousiasme kon rekenen, net zo min trouwens als in de top van de KVP.

Daarentegen leefde binnen de NVB nog altijd de hoop dat vooruitstrevende katholieken alsnog verleid konden worden tot een overstap naar de PvdA. En natuurlijk hadden ze daarbij De Quay op het oog, die met zijn bijzondere reputatie in het Zuiden als stemmentrekker zou kunnen werken. Op 7 maart had De Quay een ontmoeting daarover met Koos Vorrink, voorheen voorzitter van de SDAP en nu van de PvdA, en Wim Banning, een van de voormannen van de NVB. Het gesprek ontspoorde echter toen Vorrink, als voorwaarde voor verdere samenwerking, de eis op tafel legde dat De Quay openlijk afstand zou nemen van zijn Unieverleden. Dat deed voor De Quay de deur dicht. Het was voor hem de definitieve bevestiging dat hij in de PvdA niets te zoeken had en dat zijn toekomst bij de KVP lag.

Eind januari installeerde minister-president Schermerhorn in aanwezigheid van het Driemanschap De Quay, Einthoven en Linthorst Homan de al eerder aangekondigde commissie die de rol van de Nederlandse Unie in de bezettingsjaren moest onderzoeken. Over de samenstelling van de commissie had Schermerhorn vooraf enkele malen overlegd met de voormalige Unieleiding, waarbij hij zich zeer welwillend toonde. Voor een vertegenwoordiger van de voormalige illegaliteit werd dan ook, ondanks zijn eerdere toezegging, geen plaats ingeruimd. En al telde de zevenkoppige commissie twee leden die zich eerder kritisch hadden betoond over de Unie, de overige vijf waren haar gunstig gezind, twee van hen waren zelfs enthousiast Unielid geweest. Ook de benaming Ereraad die aan de commissie werd gegeven, maakte al meteen duidelijk dat het onderzoek er primair op gericht was de reputatie van de Unieleiding zo mogelijk te zuiveren. Dat bleek ook uit de opdracht die Schermerhorn meegaf. De commissie werd namelijk gevraagd ‘om het verschijnsel Nederlandse Unie op te heffen boven de strijd die om de drie mannen is ontstaan.’ Het was duidelijk dat men Einthoven, Linthorst Homan en De Quay uit de wind wilde houden. Die hadden dan ook alle reden om het onderzoek en de uitspraak met vertrouwen tegemoet te zien.

1930 (foto: Fotopersbureau Het Zuiden.
Bron: Regionaal Archief Tilburg nr. 051938 (opent in een nieuw tabblad), detail)
Ook in regeringskringen werd kennelijk al bij voorbaat rekening gehouden met een gunstig oordeel van de commissie. Want nog op de dag van haar installatie werd De Quay door minister Beel ‘nu definitief’ gevraagd als Commissaris van de Koningin in Noord-Brabant, met ook hartelijke instemming van minister-president Schermerhorn die in het Zuiden over deze kwestie zijn licht had opgestoken. En al had De Quay al enkele malen te kennen gegeven dat hij niets liever wilde, toch bleef hij aarzelen of dit wel echt de plek was waar hij met zijn werk en talenten het meest van nut zou zijn. Die beslissing over zijn toekomst wilde hij bovendien niet zelf nemen, dat moesten anderen maar doen, te weten professor Cobbenhagen, pater Stokman en minister Beel, elk afkomstig van een van de terreinen waarop De Quay de laatste jaren actief was geweest: wetenschap, nationale politiek en openbaar bestuur. Op 11 februari, de dag dat het drietal samen kwam, noteerde De Quay: ‘‘s Avonds was ik wel onrustig, want er werd toen zoo’n beetje over mijn lot beslist.’ Toen bleek dat de mannen hem unaniem adviseerden om te kiezen voor de post van Commissaris van de Koningin was De Quay verrast, maar toch vooral ook opgelucht. Toch moest hij nog enige tijd geduld oefenen: pas als de Ereraad een uitspraak had gedaan, kon hij formeel benoemd worden.
Dagboek
1 Januari Dinsdag [1946]
Laat op, en laat naar de kerk. Receptie bij Goossens, en bij Jos Cobbenhagen. Bij de laatsten geborreld met Kaag + vrouw, Titulaer en R. Vissers. Gezellig. – Gegeten om 2.30 uur. Maria helaas nog te bed met zware hoofdpijn. – De meisjes zijn toen uitgegaan, en ik had dus met de jeugd de zorg. Oma Q. bezocht. Brief van Cas. Gezond, wijs, voorzichtig! – Toen naar huis. Koffiemaal verzorgd. Erg koud. – Maria om 8 uur iets beter. ’s Avonds bij Kaag gepraat van 9-11.30 uur. Allerlei besproken. Nuttig en heel prettige sfeer. – Maria bij thuiskomst geheel beter. De 4 oudsten hadden zitten praten. Erg leuk, veel gelachen. – ’t Is haast eentonig – toch zoo mooi!
2 Januari Woensdag [1946]
Laat op. Geschreven. Lang bezoek van Pater Bevort over Brabantsche Beweging. – ’t Is me wel sympathiek, maar ik kan me niet voor 100% laten strikken. Ik moet in mijn plaats nu eenmaal uitkijken. In het oog der jongeren is dat natuurlijk minder spontaan. Maar ja … men moet niet alleen begeesterd en idealist zijn, … maar ook wijs! – ’s Middags gebiecht en lang gepraat bij Pater Geloven. Vooral over de traagheid. Ik zal een boekhouden van mijn dag indeeling houden. – Toen thuis gewerkt en ’s avonds met Berry Vroom gepraat over de opvoeding van onze kinders met name over Miebet.
3 Januari Donderdag [1946]
Heel den morgen aan correspondentie besteed. Verzoek v. heer v. Watersloot voor een inleidend woord voor een maandblad van vakonderwijs. – Zijn toekomst hing af (!) van dit woord. Ik heb me toen wat laten vermurwen. Als het zijn bestaan beïnvloedt?! Om 3 uur met auto naar den Haag. Pater Capucijn in de lift. – De Moerdijk was nu (provisorisch) weer berijdbaar. Groot verschil. Binnen 2 uur in Haag. Bezoek D.v.O. Gesprek met Molenaar, Mej. Steinweg. Bezoek bij Beel. Hem gezegd: Ik wil gaarne Com. v. Brabant worden. Maar een ander moet uitmaken waar ik het nuttigst werk kan doen. Spreek er over met Stokman wat de lands-politiek betreft. – En beslis gauw, want als ge op de Commissie-Unie wilt wachten, dan kunt ge tot st. Juttemus wachten, d.w.z. dan zijt ge al lang weg. – Ik wacht nu af, met de stille hoop, dat ik deze weg kan opgaan. – Ik schreef Stokman, enkel om hem in te lichten. – Gegeten met Sanders en Nauta. ‘k Was blij hem te zien. – Sanders wist dat Vorrink en Drees zeer afwijzend tegenover mij stonden. – Nauta vertelde, dat in Groningen met Nieuwjaar Thomasvaer en Pieternel optraden, de zaak G.A.C. - Unie ten gunste der Unie voordroegen, en dat er een ovatie volgde; de duidelijkste van den avond. – Toen naar Fr. en Paula Houben en gepraat over het geval Miebetje. Ze begrepen het en ik zal Miebet zeggen, dat ze moet bedanken voor de M. de Luz groep. – Dat kind zal blij zijn. Toen naar Groeninx tot 2 uur ‘s nachts. Te lang. Maar ja, dat ging niet anders. – Brochure doorgenomen, die nu Einthoven meer in het zonnetje stelt. Ik heb hem daarna geschreven 2 stukken iets te verduidelijken, 1e waarom de Unie met een lange bezetting moest rekenen, en 2e waarom in het weekblad zgn. misse artikelen kwamen.
4 Januari Vrijdag [1946]
’t Was vroeg op voor de 1e Vrijdag Mis. Ontbijt en vlug naar D.v.O. Gesprek met Tromp. Hem uitgelegd hoe de verhouding R.K. - N.V.B. groeide. – Tegenvallers – Hij vertelde, dat Z.K.H. de Prins zich teruggezet voelt met name door Meynen. Deze wordt gewichtig – en heerschzuchtig. – Dat zouden ook andere vinden. – Niet bestand tegen de eer? Ik vrees het. – Toen interview met Hermans “Maasbode”. Ik geloof, dat het nu wel goed is, … ‘t is tijd. Ik heb hem veel verteld, ook feiten, om hem den achtergrond te leeren, waartegen hij een stuk kan schrijven. Ik krijg het in elk geval eerst te zien. – Snel een boterham op mijn kamer, toen naar Meynen. Een 3 kwartier met hem gepraat over Indie – ik vind hem te categorisch en pleiter voor zichzelf. – en over Woolverhampton. – Hij praatte de klachten eigenlijk goed. Hij was er geweest en nu was het in orde. Geen goed psycholoog! – Eerst wel, maar nu hij verwaand wordt gaat hij gemakkelijk standjes uitdeelen enz.. Dit bleek ook in gesprek met Koolen, waarin werd behandeld, dat hij als hfd. AVOS door een zwaarder kracht zou worden vervangen. – Gesprek met Hudig, en met Thorbecke jr. evenzoo met Elzenaar. Gelukkig gaat zijn zaak de goede kant uit. Om 5 uur met Paul Driebeek borrel en gegeten. Sombere toestand. – Toekomstige oorlog tusschen Rusl. en Amer.-Eng. wordt bepaald door activiteit van Intell. Serv. en de technische ontwikkeling. – Binnenkort? – Hij zegt spoedig d.w.z. enkel jaren. In Indie is de opstandige propaganda door Japan opgezet, door Rusland met dezelfde menschen overgenomen. Hij was zeer tegen Regeeringspolitiek v. Mook. – De stemming groeit. Ik beschik nog steeds niet over voldoende gegevens. – Gen. v. Voorst die ik een moment sprak had bericht van zijn broer S.J. uit Batavia, die ook zei: opslaan, althans, eerst met kracht, rust. – De Engelschen praten en talmen. Maar we zijn er aan overgelaten. Waarom niet met Starkenborg over Amerika. Toestand blijft verward. Men deelt niets mede, hoe kan het publiek dan oordeelen! – Ook gesproken over zijn kinderen; over Fock, die met hem bij B.I. terugkomt. Om 8 uur naar Gen. Huysmans tot 12 uur. Eindhoven - Haag is een teruggang. Algem. toestand gesproken. – ‘t Schijnt dat Jan Smits v. Oyen mij als Comm. v. N. Brabant bij Beel aanbeveelt. – De benoeming van van Campen als zijn opvolger aan de Bank te Eindhoven mag heelemaal niet worden uitgelegd als anti R.K. stemming op Dep. v. Finant. – Smeets stelt het misschien zoo voor, maar dan volkomen ten onrechte. – Hij woont er wel aardig – maar Haagsch en koud. – Niemand had zoozeer als Kortenhorst tegen alle Zuidelijke Ministers “gescholden”.
5 Januari Zaterdag [1946]
Morgen op D.v.O. – Krol gesproken, hem geintroduceerd bij Lou Einthoven voor Exit-permit. Heer v. Ree bezocht inzake het geval Schellens. Hij zal het geval nog eens bezien. – Bezoek van de Kap en burgem. v. Koningsbruggen. Laatstgenoemde was juist bij Beel geweest. De “berisping” zaak was ter oore gekomen, en ontzenuwd. – Toen is gebleken dat ook de Kardinaal de Jong hem had genoemd voor Hilversum. De sprong is wel groot. – Kort onderhoud met Kol. Sas. – Hij vroeg namens v. Buuren, hoe het oordeel over Max Steenberghe was. – Ik zei “geen” maar als men er naar vraagt, dan overal “goed”. Ruud kwam me halen vanuit Amsterdam. Hij had zich goed geamuseerd, een film over een aanval op Japan vanuit een vliegtuigmoederschip, authentiek (in besloten kring). – concert v. Willem Andriessen. – enz. enz. – Samen gegeten bij Riche en om 2 uur met 2 logeetjes van Meynen en Maj. Antheunissen per auto naar Tilburg. – Vlot, binnen 2 uur thuis. Een uurtje gepraat, couranten gelezen, verslag van tocht en om 12 uur te bed. – Maria vertelde, dat Jopie en Ietje waren geweest. Natuurlijk weer veel ruzie verhalen uit Deventer. Je wordt er naar van! Wat een ruzie in de wereld! Overal. – Als je zoo de couranten leest. Telefoon van Maan Sassen, die ontdaan over artikel van W. Thomassen in J.M. – waarin het besluit van R.K.S.P. (de resolutie) wordt gekleineerd. – Zit Willems daar achter. – Daar zie je de invloed van de heeren, Ruijgers enz. – Zoo gaat het niet met de N.V.B. We zullen moeten optreden. – Telef. v. Sanders, dat Vorrink wel graag met me wil spreken, en niet geweigerd zou hebben met mij in contact te komen!! Tableau! Draaien! Leugen! Waarom??
6 Januari Zondag [1946]
8.30 met Maria ter kerke, en daarna geschreven o.a. brief aan Mevr. v. Meeuwen ter deelneming bij plotseling overlijden van E. v. Meeuwen. – Zoo gaat de andere generatie. – Rustig gegeten, kinders daar bijeen. – Prettige stemming. Muziek door radio. – Bezoek v. H. Houben en Zus van 4–6. Van alles en nog wat bepraat. Goede oude vriend. – Het bezwaar tegen het Kamp te Woolverhampton bleek wel wat te sterk geformuleerd. – ‘s Avonds nog wat gelezen voor de vergaderingen van deze week.
7 Januari Maandag [1946]
Met de trein naar den Bosch en na eenige voorbesprekingen, de Christofoor vergadering. – Het was wel nuttig de zaak eens te bepraten, vooral de stemming t.a.v. het artikel van W. Thomassen over N.V.B. en partij van den Arbeid, waarin de ombouw in de R.V.Partij werd geminimaliseerd, en scheef voorgesteld. Basis was het artikel uit de Maasbode, hetwelk onjuist. Typisch, dat de partij v.d. Arbeid hier toch in discrediet kwam te staan. Verschillende gaan toch onzen weg op al doen ze het met bloedend hart. Willems verdedigde de P.v.d.A maar of hij meegaat is een groot vraagteeken. Het kan zijn goede zijde hebben, maar alles bij elkaar, acht ik thans beter als hij niet meedoet! Met de auto v. Wyffels terug. Botsing in Vught. Auto kapot. Met veel moeite een andere om ons naar Tilburg te brengen, voor f. 15,–! Toen daar geprobeerd om een auto naar den Haag te krijgen, maar alles mislukte. Zoodoende moest mijn gesprek met Bachg en Hermans vervallen, en bleef Frans Wyff. – hier logeeren.
8 Januari Dinsdag [1946]
We vertrokken om 6.30 naar A'dam. Kwamen met 2 oponthouden (bevroren benzine leiding) om 10 uur op vergadering N.V.B. alwaar tot 1.30 bijeen. – Voor ons was hoofdschotel het artikel van Thomassen en verhouding N.V B. - K.V.P. – Banning zei zeer nadrukkelijk, dat N.V.B. geen voorkeur wil doen blijken t.a.v Part. v.d. Arbeid. – Hij begrijpt de houding der Kath. – en hij gaf in persoonlijk gesprek toe, dat de aanwezigheid van Kath. bij bespreking studie Commissie ook de P.v.A. onmogelijk had gemaakt. – Hij was dus wel tevreden, en wil de band met Kath. sterk aanhouden. – Artik. v. Thomassen zal opnieuw ter sprake komen, en Resolutie v. K.V.P. zal ook in positieven zin behandeld worden in J.M. – Banning zei me verder naar aanleiding van de houding v. Vorrink t.a.v. mij: ik heb een brief waarin staat "nooit". Dat hij dan aan Sanders zegt wel met mij te willen praten, en dit heel natuurlijk vindt klopt niet. Het bewijst in elk geval hoe de wind om kan slaan.
Inmiddels ook bericht uit het Noorden, dat de Pro Unie actie daar groote afmetingen gaat aannemen. – Is dat buiten gewesten contra Holland?! We waren om zes uur weer in Tilburg. Wat kost het transport een tijd. De meisjes waren weer naar kostschool. – Weer een leege plaats thuis. En zij gingen ook met een zwaar gemoed. Maar het is beter zoo, voor hen. Ze gaan nu aan het werk. De toestand buiten is zoo wild, dat ze daar voor hun karakter vorming beter zitten. – ’s Avonds, met Maria en de jongens naar Moeder Q. geweest. Een uurtje gepraat, even op bezoek bij Berry Vroom. Thuis, kranten gelezen. En flink moe naar bed. –
9 Januari Woensdag [1946]
Post enz.. Bezoek van Dreebeek + vrouw op doorreis naar Vught om een dochter op Regina Caeli te plaatsen. Maria mee. Helaas mislukt. – Artikel geschreven over Brabant’s achterstelling en Brabantsch fouten. – Bezoek van Kees v. Lanschot met verzoek om op 10 jarig bestaan van Mij. v. Handel en Nijverheid te ‘s Bosch een inleiding te houden over “Brabant’s achterstelling” bij bezoek van Schermerhorn die aan lunch zal spreken. – Ik zal het Kaag vragen, als hij het niet doet, dan zal ik het doen. Maar ik zit erg met mijn tijd. – Toch als ik over nadenk, heb ik wel zin erin. – Wat gelezen, gegeten, Ruud geholpen met een artikel, dat hij voor Canisius moet schrijven. Hij doet het over de Marine. Dat heeft zijn hart gestolen. Om 9 uur naar Beukers om te bedanken voor de jas, die ze ons voor Ruud geeven. ’t Werd wel veel te laat. Maria zat op haar praatstoel. Om 1 uur pas thuis.
10 Januari Donderdag [1946]
Post. Werken. Bespreking met Kaag en v. Delft inzake het Econ. Technol. Instituut. – Tevens met hem bepraat of hij de inleiding wilde houden over Brab. Econ. toestand bij de lunch, vóór Schemerhorn. Het was beter als ik het deed, omdat hij over dit onderwerp voor de radio zal spreken. Aldus besloten. – Ook nog een bespreking op het E.T.I. met het gemeente bestuur van Veghel over nieuwe industrieen. Ik heb hen geraden te zoeken naar een neven industrie voor de daar gevestigde Coop. Handels Vereeniging. Men zal event. met de Hoogeschool te Wageningen contact zoeken. Om 5 uur naar den Haag. – Daar trof ik de oud-oppasser van Vader Schaap, die me iets kwam vragen voor zijn zoon. Ik wist eerst niet wie “Schaap” was, die me spreken wilde. Maar ik herkende hem direct. Echt aardige en hartelijke ontmoeting. Hij had nog met Cas en mij een nachtoefening in de duinen meegemaakt en hij was echt blij me te treffen; zooals hij zei toen hij wegging: “het moment, waar ik zoo naar verlangd heb”. Toen een gesprek met Groeninx, later ook Homan en Einthoven. De eerste raakt op hol. Hij wil vooral “rechts” weer samenbrengen tegen Schermer. (als ik het snap, want hij zegt het niet) in de Indie zaak. Te veel onder invloed van Gerretson? – Die is knap en hoogst gevaarlijk. – In de Kamer dringen ze ook tegen Schermerhorn en tegen de Partij van den Arbeid. Onverkwikkelijk. – Besloten de Unie-Commiss. bijeen te laten roepen, en hen dan te zeggen, dat we niet her-beginnen. – Dit wil men nl. o.a. in Groningen! ‘t Was weer 1 uur, toen alles vertrok.
11 Januari 46 Vrijdag [1946]
Ontbijt met Molenaar. Er is een Petitie tegen het “Nieuwe Leger”. Verheerlijking van de O.D. De schrijver lijkt me de Generaal Roëll. Hij wordt zelf wel verheerlijkt in het stuk. – Het heet, dat de O.D. in 1940 de voortzetting van het leger was. – Indirect kritiek op den Prins. – Verschillende feiten van muiterij en gezagsondermijning bij de huidige legeronderdeelen. – Merkwaardig ook hier deze oppositie van de oude, reactie. – Overal hetzelfde. – Even op D.v.O. – Toen bespreking met 3 van gisterenavond. Groeninx las een stuk voor, dat hij aan de Koningin wil zenden. Te lang … en te politiek. – Wat wil hij toch? Is hij van zijn toeren af?? – Toen om 12 uur in de trein naar … Oldenzaal. – Ik stapte ten laatste nog in de verkeerden trein en kwam om 8.15 in Enschede. Met auto om 8.45 in Oldenzaal naar de Voorzitter Crul, die aanwezigen juist huiswaarts had gestuurd, omdat de spreker voor de N.V.B. (ik) niet gekomen was!! Ik heb toen met den Voorzitter en Engelberting zitten praten. Bij Crul gegeten, om 2 uur naar bed. Crul gaf een interessante visie op Duitschland. Hij stelt verdeeling van Europa in 3 rayons, wel interessant. Sociaal en econom. goed gezien. –
12 Januari Zaterdag [1946]
– En weer om 6.53 op den trein tot Deventer. Staande in een vrachtauto tot Nijmegen. Met den trein naar Tilburg alwaar om 3 uur aan. Kranten en Post bij gelezen. Tevens dissertatie van Rottier. Toen om 10.30 naar bed. – Thuis was alles gelukkig goed. – Maria was met Ruud gisteren naar de bioscoop geweest. –
13 Januari Zondag [1946]
Een dag thuis vol lezen en schrijven. Gele even op bezoek. Met Maria en enkele kinders door de kou naar Moeder en ’s avonds bezoek van de Vercammens, met wie oude herinneringen opgehaald en gepraat over schilderijen.
14 Januari Maandag [1946]
Lang – eerste – gesprek met Rottier over zijn proefschrift. Het wordt een goed stuk. Ik heb er veel plezier in. Dan een gesprek met Preusting – de Comm. v. Politie – die gestaakt is zonder eenig motief. Hij kan zich niet verdedigen. Het is geen fraaie zaak. V.d. Mortel, de burgemeester, die vandaag met vlag en muziek afscheid neemt als de meest voortreffelijke burgemeester, heeft hier m i. de duistere rol gespeeld. – Waarom? Nare wereld. – En de mil. Comm. v. Mierlo, zou ook niet eerlijk zijn? – Ik begrijp het niet meer, maar de zaak stinkt. ‘s Avonds kwam H. Bakker (thans bij Organon) praten over een baan voor Oldendorf. Hoe kan ik zoo’n man nu aanbevelen!
15 Januari Dinsdag [1946]
Weer een reeks tentamens. – Om 12 uur Burgem. Panis. Ook een slachtoffer van dorpsintriges en een leelijke rol, die een pater heeft gespeeld. – Ondanks de enorme verdienste, die deze man heeft gehad. – Je wordt koud van de gemeenheid der menschen. En dat zijn dan nog voor het overgroote deel heele goeden maar die mee loopen met misschien een stoker. – Men controleert niet de berichten, men gelooft zoo gaarne het slechte. – Ik ook. Heer leer mij dit af. – ’s Avonds gesproken te Oudenbosch voor een “Centrum-groep” toch heel nuttig. – Laat thuis.
Woensdag 16 Januari [1946]
Met Maria – per auto + Kaag – naar A’dam. – Maria wat gewinkeld (!) ik gesprek met Schlichting. Hij wil wel de diplomatie in – dat is zeer goed voor hem – en hij sprak me over de Petitie tegen de Legerleiding van heden uitgaande van de O.D. (Gen. Roëll). Toen naar den Haag waar we Prof. Stephan (Rockerfeller Foundation) ontmoette die bereid was een reis voor mij naar U.S.A. te organiseeren, om aldus op de hoogte te komen van ontwikkeling der Psychologie in Amerika. – Voor eenige maanden (Sept. - Novemb. 1946). In een Russ. restaurant gegeten, met Maria naar een film (naar verhaal van Dostojevski) en toen naar Hotel alwaar nog even gepraat met Teulings en Kaag.
17 Januari Donderdag [1946]
Vergadering K.V.P (5 tal) over Urgentie program het welk in bespreking op vergadering met N.V.B. – Ik kan daar niet bij zijn. Nuttig gesprek. – Na eten met Maria naar Nijmegen alwaar ‘s avonds gesprek met groep jongeren Christofoor. – Er was sterke drang om in de Partij v.d. Arbeid te gaan. Vooral Moorman en Noordman. – Toch ook anderen aan mijn kant b.v. Cals. – v. Melsen zei: het grootste bezwaar om de Kath. in één polit. partij te houden is, dat daardoor het zwaartepunt van het Kath. aan deze kant komt te liggen m.a.w. niet bij de uitbreiding van het Rijk Gods. – ‘t Is mij in het hart getroffen. En toch … H. Geest help ons maar, want we zijn prutsers.
18 Januari Vrijdag [1946]
Na gelogeerd te hebben bij Moeder, lang gepraat met haar. Weer duizend zorgen over allerlei ruzies. O, dat geld, en die macht. – Maria zag, dat ik me er daarmee af maak! Is dat niet zoo? ’t Is niet heelemaal juist. – Met notaris v. Schaick en Sina en Wilhelmien gepraat. Boedelscheiding zal hij zoo snel mogelijk doorzetten. – Of er bezwaren komen, die de zaak zullen rekken? Tot nu toe is de lange duur geen kwestie van kwade trouw. – Nu wees van Sch. er op, dat Deckers onze vertegenwoordiger is (zegge van alle aandeelhouders). Dit bleek later Kar. v. Spaendonck te zijn. Ik zal nu namens Moeder met hem overleggen én of de belasting op het vermogen niet uit de boedel kan voldaan worden (voor alle erfgenamen natuurlijk) én of er geen wijziging moet komen in de regeling, dat Directie (en misschien ook Commissarissen) tantiemes krijgen als er geen winst wordt uitgekeerd. – Karel zal wel geen zin hebben deze knoop door te hakken. Maar ik zal toch druk uitoefenen. – Met de trein terug. Maria streed met een naderende hoofdpijnbui, maar ze won het dit keer. – Blij weer thuis te zijn. Alles goed. Ruud kwam uit Sevenum een ½ uur na ons. Goed geamuseerd. Veel post en couranten gelezen – Lang gepraat met Maria over het Deventer-geval. Zij wil er op af. – Hier staan we met verschillend temperament. Ik ben te slap!
19 Januari Zaterdag [1946]
Verjaardag van Prinses Margriet. Het ging me weer door de gedachten of ik naar aanleiding van de Petitie niet eens naar den Prins moet schrijven. Te meer, omdat natuurlijk tegen mij gekuipt wordt bij het Vorstenhuis, nu ik met de Kath. Volkspartij mee doe. Ik zou ook H.M. wel eens willen inlichten. Maar ik doe het maar niet. Zakelijk zou het goed zijn. Maar ik wil weerstand bieden aan den innerlijken drang, die ik bij zoovelen zie, om bij het Vorstenhuis in een goed blaadje te staan. Als ik het deed, was het niet geheel onbaatzuchtig. Dus dan maar op mij schelden. – Om 10 uur Louvendie, een van onze flinkste studenten in bezettingstijd. – ‘s Middags lang gesprek met Toon Wijffels over organisatie en administratie van Christofoor blad. Tevens over inhoud die heelemaal in richting Partij v.d. Arbeid gaat. Redactie is verantwoordelijk! Maar ik ga er uit als het blad eenzijdig blijft. Ik zal dit Schuyt schrijven. En verder moet de administratie behoorlijk verzorgd worden. ‘s Avonds thuis met de jeugd. Heel gezellig. Einde radio “Herrijzend Nederland”. O, arm land dat kapot gaat aan onderlinge scherpslijperij. –
20 Januari Zondag [1946]
Half negen Mis. – Tot 1 uur gewerkt aan concept Statuten van Mignot en de Block. – Interessant hoe in een familie N.V. de vrees bestaat, dat men niet lang genoeg na zijn dood zal regeeren. – ’s Middags naar Oma Q. met Ruud en Jan. Veel met Jan gelachen. Ruud is echt de oudere, wijze broer, waar ze tegen op zien, de jongeren, maar waar ze allen echt van houden. – ’t Was biddag voor Java. – Cas zijn brief had ik willen beantwoorden … maar geen tijd. Want ’s avonds bezoek van Guust en Fieke Mannaerts. – Zij is prachtig in haar verhalen, hij is edel en nobel. Waren allen maar zoo. – Maar er blijken zooveel slechte te zijn. Daar kun je angstig van worden. De goeden trekken er uit … priesterroepingen zijn er veel, temidden van alle verwording. Om één uur naar bed.
21 Januari Maandag [1946]
Post en soortgelijk werk. – Bij Pat. van Geloven gebiecht. Afgesproken om normaal om 8 uur op te staan. Niet eerder en niet later. Met ‘t oog op mijn druk werk. – Gesprek met van der Hoek over Pensioen en vernam, dat bij mijn overlijden Maria f. 1400 per jaar krijgt + f. 300 per onvolwassen kind tot een grens van 2400, – Met Cobbenhagen gesproken over komst van Schokking. – Toen lang onderhoud met Bergmans. Thans is hij in dienst. Hij wilde er uit. Ik bracht zijn geval onder het oog van den Heer van Ree, maar oefende geen invloed uit. Ik kan dat niet als oud-Minister want dat zou misbruik zijn. Het verzoek werd afgewezen. Dit had hem zéér getroffen. Hij was ten einde raad. Reeds 8 jaar vast, hoe lang nog, nu naar Indië? Waarom hij alles, en een ander niets. – Ik heb hem den weg “omhoog” kunnen wijzen, en dat deed hem goed. Ik geloof, dat hij ondanks alles toch even licht zag. – Ruud vertrok heden naar Canisius. Na een maand vacantie een heele stilte, en een gemis. ’t Is weer leeg in huis, nu de 4 oudsten ontbreken. – ‘s Avonds onze Hofkapelaan Berry Vroom S.J. Lang met hem gepraat over mijn keuze: Professoraat, Politiek of Commissaris vd Koningin. Hij zei: 1e M.i. moet je “een tijd” uit de Politiek, eenige jaren rust. (Dat lijkt me juist; moeilijk je te onttrekken). 2e Houdt eens een retraite en stel het in het licht “wat bevordert ”de meerdere eer van God” het beste”. Vraag zoo je kunt het onaangenaamste in casu de politiek. Dan weet je het. Ik zal nu eerst het advies inwachten van het contact Stokman - Beel - Cobbenhagen. Dan een retraite. Dan beslissen.
22 Januari Dinsdag [1946]
‘s Morgens Colleges en Post. ‘s Middags evenzoo. ’s Avonds een voordracht over de “Spanningen in de moderne onderneming” voor een gezelschap van Pater Befort, te weten werkgevers, beambten en arbeiders. Het was wel interessant, dat er meer oude dan jonge waren, en zoo weinig werkgevers. Vinden zij zich te goed. Verstaan zij hun tijd niet. Ik heb nogal “modern” gesproken. Maatschap en winstdeeling. Tegen het laatste kwam v. arbeiderszijde bezwaar, omdat de eene arbeider het dan beter zou krijgen dan de ander! Wat een geld mentaliteit Ook daar draait alles om het geld. – Zelfs onderling. – O, geld, wat zijt ge een vloek.
23 Januari Woensdag [1946]
8.30 ter kerke. – Thuis wat gewerkt. Maria vroeg naar Beers vertrokken voor slacht v. varken. Goed artikel van Romme gelezen in de Volkskrant. Hij zegt: 3 groepen. Een groep zegt: Koninklijk standpunt nl. Geen Koloniale Politiek + Behoud Rijkseenheid. De twee anderen leggen beiden het accent op één van beiden, en verzwakken het andere, of laten het schieten. Volkomen juist. – De geldwereld enz. blijft wat instelling betreft Koloniaal. – De Communisten + linksche aanhang laten de Rijkseenheid schieten; en willen uitsluitend zelfbestuur en zelfbeslissing. – Toch gaat het naar Azie voor de Aziaten. Dit is niet tegen te houden. Rusland dringt sterk in die richting. Wij moeten temperen. Mede in verband met Missioneering. Vandaar dat de Inlandsche clergé zoo uiterst belangrijk is. – Jammer dat Rusland als Communistische Staat zoo’n kwalijk spel speelt. Anders is de opzet, de ontwikkeling, mits niet geforceerd, normaal. – Lang gesprek met Dieles, die proefschrift wil schrijven over de Psychotechnische Proeven bij Leger. Er komt wel wat uit als hij de gegevens per Hollerith kan verwerken. Anders heeft het geen zin. – ‘s Middags bij Kaag vergaderd over het E.T.I. Ir. v. Delft, de secretaris, is nog een echt onevenwichtig en eigenwijs jongmensch. Wat ontbreekt daar nu aan. Eerlijkheid, bescheidenheid. Piet Kaag even gezien. ‘s Avonds lezing voor R.K. Middenstandsbond. Vreemd gezelschap. Alles draait om het geld. Altijd critiek op het grootbedrijf. – De sfeer is zoo in burgerlijk in de slechte zin des woords.
24 Januari Donderdag [1946]
7.30 ter kerke. ’s Morgens thuis gewerkt. De Bres gezegd, dat ik zijn sollicitatie niet zou steunen. Hij wil burgemeester worden. De man ligt mij niet. ‘s Middags college en daarna inaugurale rede van Prof. Frans van der Ven. Een goede rede geloof ik. – Het diner met alle collega's o.a. Romme en Levenbach was zeer geanimeerd. Goed gesproken. Romme zei dat er morgen D.B. en overmorgen Partij-Bestuur der K.V.P. komt. Ik kon het niet bijwonen, kreeg geen bericht, had één week later genoteerd. Dit was veranderd zei R. – Heel vervelend want de regelementwijziging komt aan de orde. Ik zal berichten, dat als openstelling voor niet Kath. door reglementswijziging een farce wordt, ik overwegende bezwaren heb. We zullen zien. Laat naar bed.
25 Januari Vrijdag [1946]
Veel gewerkt en gelezen. Alleen afgeleid door enkele korte besprekingen o.a. v. Mierlo, die mijn steun vroeg voor sollicitatie Burgemeester van een of andere groote gemeente, hetgeen ik grootendeels heb afgewezen; Elzenaar die weer zijn beklag deed over het trage “eerherstel”. Ik was van plan vroeg te gaan slapen. Maar Maria, die gisteren met veel vleesch van het varken uit Beers terug kwam, moest inmaken, dus werd het toch 12.30 uur.
26 Januari Zaterdag [1946]
Na wat post enz. naar ’s Bosch met H. Mannaerts, Fr. Mutsaerts en Frans Janssens in een auto voor de Bijeenkomst van het Departement Oost-Noord Brabant van de Mij. voor Nijverheid en Handel. Het was stampvol belangstelling in Chalet Royal, omdat Min. President Schermerhorn kwam spreken.
Ik zou hem inleiden. ‘t Was een erg aardige en nuttige dag. Kort woord van Kees v. Lanschot. – Inleiding van mij over de achterstelling der randprovincie – niet te zwaar – belang van Brabant op soc.-econ. gebied aangegeven. Berrib. Uitstekende lunch. – Zeer goed betoog van Schermerhorn over Centralisatie en decentralisatie. Doelmatigheid vraagt centralisatie. Deze doelmatigheid dient men echter ondergeschikt te maken aan hoogere doelstellingen. Hij behandelde dit vraagstuk t.a.v. de bedrijfsorganisatie, de verhouding gewest - land, en de verhouding land - Koninkrijk. – ‘t Was zeer goed. – Hij haalde het probleem op een hoog niveau. – Mannaerts, Cleerdin, en Baekers spraken, kwamen met vragen en critiek. – Minister v. Schaick antwoordde niet sterk; Schermerhorn maakte weer veel goed. – ‘t Was een goede stemming. Ik sprak veel bekenden. Zat naast Sch. aan tafel en besprak gelegenheid, mogelijkheid om Cas uit Indie te laten overkomen en raadplegen. ’t Was zeer wel mogelijk. Ik ga het probeeren – via den Provinciaal. – Frits Philips leidde de tafel. Zeer verdienstelijk. – Ontvangst ten stadhuize door Burg. Loeff. Ook heel goed. Iets te veel reclame! Wel zeer actief. – ‘s Avonds met Maria bij Barend v. Sp. alwaar ook Frits Janssens + vrouw, die me spreken wilde. – ‘t Was gauw klaar. Blij nog eens daar geweest te zijn. – ‘t Is toch een goed mensch. – Eereraad van Driemanschap tenslotte gepubliceerd. –
27 Januari Zondag [1946]
8.30 met Maria en kinders naar Kerk. Lezen en schrijven en bezoek bij Moeder Q. – Bezoek van Jan v.d. Mortel + vrouw nu burgemeester af. Evenzoo van Hans en Lilly van der Ven, van der Lande, onze nieuwe neef + nicht. Geen slechte indruk. – Drion kwam mij bezoeken. Ik heb hem gezegd, dat
ik misschien geen Kamer candidatuur zal aanvaarden. Hij begreep dit. – Wie dan? – Rustige dag verder.
28 Januari Maandag [1946]
Met Frans Wijffels en Joan Willems naar de samenkomst in Utrecht voor de Nederl. Unie. – Vastbinder uit Groningen nam het initiatief. Hij wil de Unie heroprichten. Ik ben er tegen. – Ging toch. – Trof vele oude vrienden + Einthoven en Homan. – We bespraken het van alle kanten. Uit Groningen kwam de stem “hoe met al die daklozen”. Ze willen de Partij v.d. Arbeid ook niet. Dus opnieuw Unie. – Men dacht aan het sprookje. Geaccentueerd door de actie tegen de Ned. Unie. Besloten 1e Verzamelen van allerlei gegevens voor het onderzoek van de Eereraad. 2e Geen communiqué, maar ook geen partij. Over 2 weken samenkomen. – Op terugtocht in den Bosch vergadering Stichtings Bestuur Christofoor. Het blijkt een organisatorische janboel. De fout ligt bij Kees ten Hagen, die helaas zelf afwezig was wegens ziekte. – Besloten, dat Toon Wijffels de zaak zal onderzoeken, afgevaardigd namens het Stichtingsbestuur voor dit doel. – Verder de schuld a f. 30.000 consolideeren. Leening in kleine coupures overwegen. – De papier quaestie onderzoeken. Er is op een of andere wijze mee geknoeid. Ik eisch onderzoek en ontslag van verantwoordelijke personen. ‘s Avonds gepraat met Berry Vroom, en hem verzocht den Provinciaal een verzoek te doen richten tot Schermerh. om Cas voor een bespreking hier te krijgen.
29 Januari Dinsdag [1946]
Heden naar den Haag, ondanks de colleges die ik afzegde, om de installatie van de Eereraad v.d. Ned. Unie bij te wonen. Het was te mooi, dat wij bij deze installatie waren uitgenoodigd. – Te voren met Lou Einthoven gepraat. Methode van verzamelen van gegevens behandeld. – Evenzoo wie gehoord moeten worden. Schermerhorn heeft de Commissie geinstalleerd. Zeer goed. Het ging om ons (verzoek van ons om einde te maken aan bekladding) en om de historie van de Ned. Unie. – Daarna met de Commissie besproken, wat te doen was voor het verzamelen van de gegevens. Aanwezig waren: Fockema Andreae. – de Braauw, In ‘t Veld, Ferd. Sassen, Scholten en de Visser, afwezig Trip, Dassen en Offerhaus. – Gegeten en gepraat met Beel en Huysmans. Beel vroeg mij nu definitief als Commissaris. Schermerh. was enthousiast uit het Zuiden teruggekeerd en had Beel gezegd: nu weet ik wie C. moet worden: de Quay! – Het gesprek moet nu volgen tusschen Cobb., Beel en Stokman. Beel zal nu het initiatief nemen. We gingen om 8 uur uit eten. Ik met een trage auto in de regen eerst om 11 uur in Tilburg, alwaar ik Burgemeester v. Cuyk, vriend Jansen, trof. Hij was erg blij, vol plannen, en vol goeden moed. Hij zal Vrijdag geïnstalleerd worden. ’t Is wel te laat geworden, 12.30. – Moe. –
30 Januari Woensdag [1946]
Post en tentamens geeven naast regen en een bezoek aan het Distributiebureau een grijze kleur aan dezen dag. – Van 5-6 zag ik Tante Seeph. – ’s Avonds gesprek met Karel van Spaendonck over Noury en v.d. Lande. Hem verzocht als vertegenwoordiger v. aandeelhouders te vragen, of vermogensbelasting bij achterwege blijven van dividend uit de boedel kan betaald worden, 2e hoe het staat met de tantiemes aan Directie bij ontbreken v. winst. 3e de boedelscheiding te bevorderen. Veel vertrouwen in de activiteit van Karel v. Sp. heb ik niet. Hij kan niet luisteren.
31. Januari Donderdag [1946]
Om 11 uur v.d. Hoorn over zijn proefschrift. ‘k Moet het nu gaan afwerken. Eens afwachten wat Visser er over zegt. ‘t Lijkt me toch nog redelijk goed. – ‘s Middags promotie van Verhagen over “Geldrop, Econ. Statistische Studie”. Ik vond het slecht, en heb hem nogal scherp aangevallen. – Misschien een te scherp steekspel, maar zoo’n proefschr. verdient een koude douche. – ‘s Avonds lezing voor kleine groep jonge Katholieke intellectueelen te Tilburg over politieke situatie. Allemaal twijfelaars tusschen K.V.P. en Part. v.d. Arbeid. Ze zullen nu allen toe treden tot K.V.P. maar probeeren van binnen uit tot verbreking van isolement te komen; door Christofoor, en door N.V.B. werkgroep. – Thuis gekomen bleek dat onze gasten Jan v.d. Does de Willebois en Roos al naar bed waren. Wel blij, want ik ben moe. Acht uur op is wel vermoeiend voor me. Ik moest vroeger naar bed kunnen.
1 Februari Vrijdag. [1946]
Een paar bezoekers o.a. Hr. Bestebreurtje, die verhaalde hoe Centr. Distributie Kantoor in Vugt voor Zuidel. Provincien ineens is opgeheven. Dat is een schande, typisch bewijs van West tegen Rest; wegwerken v. menschen, gemeene intrigues. Wat is de wereld gemeen. Wat zijn er toch veel oneerlijke menschen. Men zet maar een leelijk verhaal in de courant op een gerucht, of erger … op een verzonnen verhaal. Zoo wordt men soms moedeloos. Ben ik zelf beter? Zoek ik ook mezelf? Toch veel te veel in elk geval. – Om 1 uur weggereden naar Cuyk waar Louis Jansen alias de Kap. geinstalleerd werd als burgemeester. We reden mee met Berry Vroom S.J. ‘t Was heel aardig. De optocht echt dorps. – stuntelig, – harmonieen genoeg (3). Kleeding potsierlijk – Installatie goed. – Sommige uitstekende toespraken o. a. van burg. v. IJsselstein (v. Abbink Spaick). Erg aardige sfeer – Kort bezoek aan Hiersenhof, alwaar Hendrix even gesproken. Hij was grieperig. – Toen weer koffie gedronken bij de feestelingen. Erg aardig. Ik was (helaas) een der succes nummers. – Zonder mij te noemen, heeft hij me in zijn dankspeech duidelijk aangewezen, als de man, aan wien hij na de bevrijding zooveel dank schuldig was. Ik ben blij, dat ik hem die steun kon geven, want het is een goede kracht. – Veel bekenden gezien b.v. Pastoor v. Beers, Pastoor v. Cuyk, Vic. Beerman, Martens, Remmers, v. Raay en veel anderen. Om 7 uur naar Nijmegen. Bij Moeder L. gegeten en even gepraat. Ze ging goed vooruit. Er zit wel pit in. – Even naar Canisius geweest. Ruud bleek ziek te zijn, griep. Hij lag op een ziekenkamer met 4 jongens. Er zat een Pater bij. Hij had koorts maar ’t leek niet erg. Leuke jongen. Wel wat verlegen. Pater Rector was tevreden over hem. Naar huis toe. Erg voldaan en dankbaar aan Berry voor de reis. – Thuis zat Frans Houben, hij was over voor de bruiloft van zijn jongste zwager + meisje Diepen. Tot 12.30 gepraat. Moe. – Aardige vent Frans; wat zijn de menschen toch egoistisch, als je die verhalen hoort. –
2 Februari Zaterdag [1946]
Maria Lichtmis. – Ook alles maar eens extra opgedragen. Post – Brief aan Cas, die 15 Februari 12½ jaar Priester is. Zou hij dan bericht van overkomst hebben. Stel je eens voor! – Rommelige dag. Werk telkens onderbroken door de v.d. Ven familie, die over is voor bruiloft. Miebetje was weer op. Hanna kwam vanmiddag thuis; ze zag er goed uit! ’s Avonds leuk met de meisjes gepraat, toen alles, zelfs Maria met hoofdpijn, naar bed was. ’t Ging over godsdienst, heiligen, Kerk, wereld, wanorde, demoralisatie enz..
3 Februari Zondag [1946]
Naar de Mis van 8.30 met alle kinders. Ontbijt en praten met Fr. Houben. Fr. v.d. Ven en Phlip. Tevens Tante Seeph. – ’t Ging over de bruiloft van Hans v.d. Ven + Mej. Diepen. Stijlvol en vreugdeloos. Meer begrafenis, dan bruiloftstemming. Geen christelijke blijmoedigheid. Godsdienst waanzin van de fam. Diepen? of teeken des tijds, zegge gebrek aan Hoop. Dat doet je weer denken aan dit tekort in deze deugd! ’s Middags met Miebet naar Moeder Q. geweest, die met verhooging te bed moet blijven. Ik vond, dat ze er slecht uitzag. Exeem. ’s Avonds lang gepraat in familie kring.
4 Februari Maandag [1946]
Vanmorgen op stap geweest om huur te krijgen voor ons huis Burgem. Damstr. 50, waar eerst Duitschers, daarna Engelschen in zaten, tot heden toe, en waarvan nog geen cent gezien. ’t Is een ingewikkelde en rommelige regeling. Esbach zal nu op spoedige taxatie v. Huurwaarde aandringen. Dan naar D. v. Oorlog; dan naar Gemeente. ’t Is wel mooi, dat de Burgemeester altijd zei, dat het wel in orde zou komen! Over hoeveel jaar? Van de Duitsche bezetting, krijgen we nog niets. Oneerlijk. Vooral nu wij ons huis moeten betalen, nog wel f. 156.– per mnd. ’t Geeft financierings-moeilijkheden! – Kort gesprek met Allard over nazorg oorlogsgewonden. – Werken. – Bezoek aan Elisen om nog wat steenkool te krijgen. 3 H.L. – van Nes over de Vlasspinnerij en de salarissen v. Directie. Van Puijenbr. krijgt 15.000, van Nes 6.000. Dat is geen verhouding. – ’s Avonds Barend en Els v. Spaendonck + B. Vroom. De laatste berichtte, dat eerst de Superior moest komen, maar dat hij gaarne daarna Cas zou laten komen. Alleen de kosten! Ik heb nu geraden, dat Pater Provinciaal eens met Schermerhorn gaat praten. Vlot en breed gesprek. Mgr. Mutsaerts heeft de Partij v.d. Arbeid verboden in een “geimproviseerde” toespraak voor het R.K.W.V. Kring Tilburg. – Hoe is het mogelijk. Dat is de Kath. Kerk op een geheel verkeerd vlak. – Dat zal wel storm geven. Ik leg me daar niet zoo bij neer.
5 Februari Dinsdag [1946]
College. – Na vele dagen regen en storm wind, vandaag weer helderen lucht. Wat heerlijk. Na ‘s morgens colleges, ’s middags Mr. Jan Schokking een College voor de studenten, ‘s avonds voor het E.T. I. + gasten waaronder Jan Smits v. Oyen, die met Schokking bij ons dineerde. – De voordrachten v. Schokking waren wat te weinig pittig, te weinig gekleurd met actueele vraagstukken. – Hij zette wel duidelijk uiteen hoe alles draait om de 3 groote mogendheden. Frankrijk valt uit. China is 450 tot 600 millioen menschen … meer als “groot” is het nog nauwelijks. De wereld ziet er overigens wel somber uit. ’t Leert, dat je in Indie niets kunt bereiken, als je de intern. verhoudingen niet ziet. – Veel gepraat helpt niet. Spanning Engeland - Rusland blijft zeer sterk. – J. Smits v. O. dacht, dat ik hem zou opvolgen, als Commissaris. Hij sprak me over den burgem. v. Tilburg en Eindhoven. Ik noemde Frans Houben. Höppener acht ik goed voor Tilb. – Ik zweef nog. – ’t Was laat toen we na allerlei verhalen gingen slapen.
6 februari Woensdag [1946]
‘s Morgens na een gesprek met Schokking hem weggebracht, afgesproken, dat hij nog maar eens terug moet komen. Hopelijk, dat er dan wat meer belangstelling zal zijn. Want deze was nu treurig. Men blijft weg! En als later het genootschap bloeit, dan is men boos, dat Brabant verwaarloosd is. – Om 11 uur vergadering met Slagers, die klagen tegen Vleeschindustrie en regeeringsmaatregelen. – Hun klacht stond zwak, omdat ze het blik-vleesch weigeren te verkoopen, terwijl thans 68% uit Amerika in blik komt. Vreemde lieden. Sensationeele verhalen … maar weinig reeel vaak. De Kleine burgerij is Klein en burgerlijk. – ‘s Middags vergadering Vlasspinnerij. – Alles verliep vlot en zonder bijzondere gebeurtenissen. Ik ben herkozen als President-Commissaris. – ‘s Avonds de senaat op bezoek. Allemaal behalve Weve, die wordt menschenschuw; ze kwamen op het varken. Erwtensoep met van alles, en brood met van alles van het varken + allerlei. Bier en wat rookwaar. Erg gezellig behalve Kaag, die voor zijn doen stil en ziek was, en Piet v. Berkum, die zeer goed op dreef was … geestig. – Prettige avond.
7 Februari Donderdag [1946]
Bezoek van Heer en Mevr. Krol, die deze week naar Praag reizen per vliegtuig, en vandaar naar Weenen. Hij vertelde o.a. dat men 2 personen waaronder van ’t S. wil dooden, omdat hij zeer veel goede Nederlandsche menschenlevens op zijn geweten heeft, maar wegens zijn verdiensten voor het Koninkl. Huis niet vervolgd kan worden. – Ik blijf toch iets onzeker t.a.v. fam. Krol. ’s Middags colleges. En ‘s avonds bezoek van Kolonel der Marine Tissot v. Talbot en Berry Vroom. Goed gegeten + oude klare en coffie. – Het probleem was of hij in dienst moest blijven of niet. Dé vraag: verhouding: algemeen - gezinsbelang. Veel Marine-problemen besproken. Toekomst Marine - Ontwikkeling, opleiding, ontspanning Personeel.
8 Februari Vrijdag [1946]
‘s Morgens naar de Kerk, veel werk, toen bezoek van Burgem. Panis (Haaren) omdat hij niet in H. kan terugkeeren! Hij was zeer ontdaan. Het dorp is tegen hem, omdat er tegen hem gehetzt; hij moest ingrijpen wegens een zedenschandaal; een psychopatische pater lasterde enz.. En nu moet hij maar weg. Dat is fout. Gezag moet gezag steunen. Men blijft niet achter zijn ondergeschikte staan. Laten de Comm. en de Minister hem in den steek. Ik zal een flinke brief aan Beel schrijven. Die kan natuurlijk ook niet alles; hij heeft geen tijd voor alle kleine zaakjes. – Toen vlug wat post, eten, en met den D.trein naar Utrecht. Maria ziek. Griep. Te veel gewerkt deze week. – Partij Bestuurs vergadering. Men wilde Deckers terughalen, maar, dat is gelukkig gekeerd. ‘s Avonds Partij. Raad. – Zeer kleine stijl. – Ik moet zeggen, bedroevend. – Dan te denken dat nú met veel élan de Partij v.d. Arbeid tot stand komt. Wie zal het daar winnen; Lieftinck, die nu toch mee gaat, of v. Heuven Goedhart, die op zijn minst Commun. gericht is. – ‘s Avonds nog wat gepraat met de Steenberghes waar ik logeerde. Maxje was terug van het Seminarie. Geen Priester. Jammer voor hen. Maar ze maakten het goed.
9 Februari Zaterdag [1946]
Partijraad voortgezet Reglements wijziging voort gezet. Saai; zonder spanning. Rede van Deckers, fractieleider. Historie. Oratio pro Domo. Hij gaat weg; maar hij móet ook weg. Brutaal was zijn verhaal, dat de Kamerleden tijdens de bezetting een steun vormde voor de bevolking. – ’s Middags Urgentieprogram. Goedgekeurd. – Ik sprak verschillende menschen tusschendoor, en dat is het belangrijkste. Michiels v. K. (Maastricht) kwam juist uit Londen. U.N.O. was een mislukking. Zeer slechte sfeer. Wereld parlement. V. Kleffens had goed gesproken in Veiligheidsraad; ook met emotie. Met R.K. N.V.B. bestuursleden, nogmaals ernstig gewaarschuwd tegen de koers van N.V.B. Moet blijven, maar band met Partij v. Arbeid doorsnijden. Zal dat gaan. Ik vrees niet! Thomassen, Ruygers, Banning? Met auto terug naar Nijmegen. Hoofdredact. Frequin. Hij koos koers voor Kath. Volkspartij vanwege mijn houding. Daar zie ik hoe het anders was gegaan als ik anders had gedaan. Maar ik hoop dat O.L. Heer mij de juiste weg heeft gewezen. Als ik overweeg hoe ik door de resolutie van Congres N.V.B. in deze richting heeft, dan geloof ik, dat alles goed is. – Ging naar Moeder L. om Ruud te bezoeken, die slap schijnt te zijn. – Ik viel met mijn neus in de boter. Diner bij Moeder L. – Willem + Wmien, Sina en Nol. Dr. v. Zeggelen + vrouw. Mevr. Terwindt, + zoon. – Gezellig. –
10 Februari Zondag [1946]
Ruud gesproken. Hij zag er goed uit voor een jongen, die een week ziek was. – Hij was weer gezellig, hij had wat critiek op de Paters maar met een gulle lach. Hij bracht me naar de trein. ’s Middags thuis. Maria nog steeds met griep en keelpijn te bed. Ze had er natuurlijk wel het land in, maar ja, wat doe je er aan. Rutger plotseling thuis. Hij zag er best uit, en hij maakte het ook goed. Leuk jong toch, met zijn lange grijze broek en zijn groene jas. Pittig gezicht, waarvan je niet veel af kunt lezen. Moeilijk midden in een kinderziel te kijken. Opvoeden blijft ten deele speculeeren.
11 Februari Maandag [1946]
Heel den dag gevuld met tentamens en enkele particuliere besprekingen tusschendoor. Om 5 uur een onderhoud met Cobbenhagen over mijn toekomst. D.w.z. ik heb hem nog eens een reeks feiten genoemd, opdat hij beter kon oordeelen, want ‘s avonds zou hij een gesprek hebben met Stokman en misschien ook met Beel. – ‘s Avonds was ik wel onrustig, want er werd toen zoo’n beetje over mijn lot beslist, en Pater Stokman kwam eerst om 11 uur met de uitslag. Deze was eensluidend en tegen mijn verwachting in Commissaris der Koningin in N. Brabant. Wat ik het liefste deed. – De meningen liepen niet uiteen. De motiveering was: de Kamer brengt hem niet tot zijn recht (met die complicatie van de Unie er bij). 2e de Hoogeschool ligt hem niet meer, na zooveel jaar in het volle leven en men laat hem er ook geen rust. 3e Commissaris mits breed opgevat kan hij nuttig werk doen, vooral nu met spanning Zuid-West, en bovendien kon men hierin de Unie moeilijk betrekken, want de Provincie wil hem dolgaarne. – Ik was blij met dezen uitslag. – Nu nog de vraag of de Ministerraad het aanneemt en hoe men er staat tegenover een nog niet beeindigd onderzoek van de Eereraad, waarvan nu Trip ziek is en bedankt heeft, terwijl de Braauw ook weg wil, wegens zijn zoon, die onder de wapenen is geroepen. – Maria was ook tevreden!
12 Februari Dinsdag [1946]
Vier uur colleges, 2 uur examens. ‘s Avond gesprek met Vinken over zijn Kamer candidatuur. Toen interessant gesprek met Pater Emmen O.F.M. en Dr. Hahn over Kath. opbouw v. Duitschland. – We spraken veel. We juichten het doel toe; wezen op de moeilijke weg; op het feit dat D. nooit echt kathol. was; dat het Germanendom bij hen boven gaat, als hoogste geestel. waarde; dat allen moesten boeten voor de fouten; dat men niet mocht zeggen, dat de goede D. de gruwelen van de Nazis niet kenden, want dat ze het wel wisten enz. enz.. Het was weer eens een gesprek op niveau. – Wat een arbeid om daar aan te beginnen. Wat een moed. God moge hen zegenen.
13 Februari-19 Februari Dinsdag [1946]
– Ziek. – Flinke griep. Telkens een dag er bij; steeds koorts. – Wat is een mensch dan weinig waard. – Pijn, zweet. – Van alles moest ik afzeggen. Heel vervelende dingen zoo Unie bijeenkomst, – waarvan Homan me een cri de coeur schreef; ‘t loopt mis; Einthoven is met een stuk bezig, waarin E. de held is en H. de zwarte man. – Wat moet dat allemaal geven. Ieder wil zijn straatje schoonvegen. Ik doe nog niets. – Vergaderingen waar ik zou spreken zooals Helmond-Edam. – Echt vervelend. – ‘t Kan niet anders. O.L. Heer zal het zoo beter hebben gevonden. – Op het 12½ jarig Priesterfeest van Cas – 15 Febr. – kon ik echt niet eens naar de Mis. Maria ging er heen. B. Vroom droeg de Mis op. Ik had niet eens vaart om te bidden voor hem. Inmiddels stroomde de P.T.T. – vooral de Telegraaf, met verzoek om me candidaat te stellen voor de 2e Kamer, uit Noord Holland, Dordrecht, Leiden, Arnhem, Nijmegen, Bosch (10 afdeelingen), Tilburg enz.. Soms kriebelde mijn geweten. Mag ik “neen” zeggen. – Ik had het in handen gelegd van goede adviseurs. Meer kon ik niet. Toch deed het me leed, dat ik menschen moet teleurstellen, ontgoochelen. –
20 Februari Woensdag [1946]
Vandaag weer op geweest, aangekleed en wel; ik hoest nog; voor de rest weer goed; nu uitzieken zeggen de geleerden, en niet terstond aan den slag, anders breekt het op. – Wat geschreven en gelezen; echt lui; berg werk, maar daar begin ik later aan, dat is niet voor de eerste dag. – Ik had vanavond in Edam moeten spreken. Kan niet doorgaan, vervelend, want reeds voor de 3e keer uitgesteld. Ja … wat is een mensch een prutser hè. – Pater Geloven kwam op bezoek. Hij zei tegen me “een mensch is ziek zooals hij gezond is”. Dit was geen compliment voor mij; integendeel, ik bemerkte wel in deze dagen, dat ik niet gelaten ben, dat ik niet de pijn enz. kan dragen ter liefde Gods, ik heb geen aandacht daar voor. ’t Viel me echt tegen. Ook gebiecht. Om 6 uur kwam Frans Houben. Ik had een brief gehad van Beel, die mijn meening vroeg over zijn geschiktheid als Commissaris der Koningin voor Limburg. Mijn eerste reactie was “neen”. Ik geloof, dat hier jalouzie ook meesprak. Ik vond hem te weinig familie, te weinig traditie, te weinig visie en verstand. Te hoog gemikt. Dit is iets wat Beel niet ziet, gezien zijn eigen afkomst. – Toch, Frans heeft ook zeer goede eigenschappen, goed in omgang, zeer beminnelijk en actief, zeer braaf, bij geestelijkheid prachtig. Ik heb Beel geschreven, goed als karakter, matig als verstand; informeer eens in Limburg. – ‘t Is een heele stap van een bierbrouwerij in deze functie. – Hij heeft geen reputatie. – Frans was op bezoek. Maria vond hem er goed voor. Dit irriteerde mij extra. Ziet zij het ook niet! Of is dit mijn jaloezie? – We spraken er over. Burg. v. Eindhoven had hij geweigerd. – Dat was juist goed voor hem. De ziekte van Paula was ook een reeel bezwaar, vooral in Limburg. Ik praat er in Limb. en met Beel nog wel eens over.
21 Februari Donderdag [1946]
Vanmorgen ingewanden geheel in de war. Ik had er echt het land over, nu nog niet beter. In elk geval kan ik nu niet naar Utrecht voor verkiezingsraad. – Misschien wil O.L. Heer het zoo. – Weer grootendeels in bed, op slappe thee en enkele beschuiten + poeders. Heel den dag wat voort gesukkeld. –
22 Februari Vrijdag [1946]
Weer wat beter. Gesprek met v.d. Hoorn. Zijn proefschrift komt nu wel zoowat tot een einde. Het verhaal is te sober. Hij heeft er hard op gewerkt, veel verzameld; hij ziet wel veel, maar spreekt er zich te weinig over uit. De meisjes kwamen thuis. Heel opgewekt. De jongens (Cas en Jan) aan het sukkelen, griep. – Cas is mager als brood, door den dokter onderzocht, hij heeft toch niets. Boven op mijn kamer gebleven, en weer vroeg naar bed; sneeuw- regen vlagen. Naar weer! Een beetje somber. Het is ook een nare tijd. – De vraag over Eduard kwam weer aan de orde. E. burgemeester voor Eindhoven. Hij is gevraagd, gepolst; hij heeft zich bereid verklaard. En nu weifelt Beel weer en vraagt mijn oordeel. – Ja … gebrek aan tact, nieuwsgierig. Quarles v. Uff. om zijn meening gevraagd, zegt ook, Kleine man maar zeer goed willend, edel karakter. – Hij is nu gesteld naast Hoppener en Prinsen. Ik heb gezegd, dat ik van deze drie E. de beste vind. – Er moet nu eens gekozen worden.
23 Februari Zaterdag [1946]
Ging wat beter. Wat gewerkt. Post afgedaan. Geschreven aan Max Steenberghe, Ruud en Rut en geldzaken wat geregeld. Toen bezoek van Kaag. – Had hij weer wat op? Na thee eenige borrels en terstond had hij de hoogte. Jammer! Maar wat hij zei was juist. – Het advies over Herschfeld en Barend v. Spaendonck enz. is uit. Het is gunstig , alleen aan het einde: “hij had te weinig contact gehad met de Illegaliteit”. Zeker hij heeft erg alleen gespeeld, maar als hij goed was, dan was hij goed; als hij flink voor Nederl. gewerkt heeft, dan heeft hij dat gedaan. Schermerhorn zou in den Ministerraad boos zijn geweest, en gezegd hebben “weer een groot man, die men vrij spreekt, en de Kleine man … “Dat is niet eerlijk. En nu is het maar weer verwezen naar de Commissie Scholtens. En H. mag de tekst der Commissie niet hebben. – Bah. Is dat rechtvaardig. Is dat Christelijk. Waarvoor is men bang. Dat doet een mensch pijn. – En Beel (zegt Kaag) t.a.v. Frederiks. – Hij (Beel) was ook slap. – Hij kijkt de secretaresse van H.M. en van den Prins naar de oogen. – Ik denk, nu ik dit schrijf, aan O.L. Heer, die den tollenaar in zijn huis bezocht, omdat hij in de boom was gekropen, om hem te zien. Durft men niet meer achter iemand gaan staan, die men onschuldig acht, of althans niet slechter dan zichzelf. – ‘t Is wel erg! Het doet pijn. – Han Kaag vond dat ik maar Comm. moet worden. En dan de poging van Curatoren om hem en mij Buitengewoon Hoogleeraar te maken. Ook een schandaal. – Is dat H. Blomjous en Goossens. – Heer vergeef het hen, ze weten niet hoe gemeen ze zijn. Ze zien overal fouten, alsof Kaag en ik maar willen profiteeren! – ’s Avonds om 10.30 uur naar bed.
24 Februari Zondag [1946]
Voor het eerst weer uit. Sneeuw. Om 8.30 ter kerke. Het ging weer. Wel blij thuis te zijn. Ik moet zien of ik weer op gang kom. Woensdag naar den Haag, om met Einthoven en Homan te spreken. Wat zal het worden. Zal E. inzien, dat hij zichzelf te veel verheerlijkt; te weinig Christen is; bang voor het offer, dat gevraagd wordt. Ik zal probeeren waar te zijn, en goed te doen.
25 Februari Maandag [1946]
’s Morgens gewerkt. Lilly v.d. Lande was op bezoek bij Maria. Het was een nuttig gesprek. Lilly schijnt wel godsdienstig te zijn. Ze staat terecht critisch tegenover haar vader; haar moeder is toch wel edelmoedig; ze heeft nooit één slecht woord gezegd over haar man, die haar toch bedroog. – ’s Middags Dufour + vrouw op bezoek; tot 4 uur zitten praten; weer over godsdienst; hij had de bijeenkomst te Bilthoven niet precies gevonden wat hij bedoelde; het was een cursus, i.p.v. een retraite. Ik heb met hem, daarover gesproken; m.i. is een retraite voor hem heel moeilijk, daarvoor moet men Kath. zijn. Ik geloof, dat hij er meer behoefte door kreeg naar het Katholicisme. Hij zei b.v.: “wij moeten ook weer een biecht hebben.” – De Meisjes zijn naar Tante Lot geweest, deze maakt het goed. Van T. Wijffels kreeg ik nog een telefoon over de Christofoor bijeenkomst, die goed verliep. Men kwam tot een resolutie 1e uitsprekend de noodzaak van een gemeenschapp. urgentie program, verder de noodzaak om als personen van P.v.A. en K.V.P. samen te blijven in Christofoor. Met het blad Christofoor was een voorloopige regeling gemaakt, De zaak zit echter aardig scheef. Finantieel onverantwoord. – Cas jarig. – 47 jaar.
26 Februari Dinsdag [1946]
College. – Wel inspannend. Ik was er nog moe van. ’s Avonds Linth. Homan. Alles met hem besproken. Ik moet alles nog eens overwegen. De voorstelling is wel steeds of hij eenerzijds zeer royaal schuld bekent, anderzijds de ernst van zijn houding in de Unie periode niet inziet. – ’s Avonds kwam B. Vroom nog praten. ’t Was wel gezellig, maar ik was toch te moe.
27 Februari Woensdag [1946]
Vroeg met Homan per auto door de sneeuw naar den Haag. Bespreking met Einthoven. We brachten hem af van zijn scherp rapport. Hij zal het herzien. – Ik moet ook een verhaal schrijven. Ik zal het zoo algemeen mogelijk houden, en trachten vooral de groote taak van de Unie te bewijzen. Tevens besproken, dat we geen Unie zullen heroprichten, evenmin een soort politiek-advies zullen afgeven. Wel een brief, waarover ik een ontwerp zal maken. Het ligt mij niet, om die dingen op papier te zetten; of ben ik daar te lui voor; of niet rustig genoeg. – Gelukkig kon ik met Fr. Wyffels terugrijden en was zoodoende weer om 5 uur thuis. ‘s Avonds naar Kaag. Lang gepraat; van alles de revue laten passeeren; goed glas wijn. O.a. dat v. Miert binnenkort als moderator zal verdwijnen, en men denkt over Pater van der Ven. ’t Kon m.i. een mislukking worden. –
28 Februari Donderdag [1946]
’t Was mij te veel geweest, den vorigen dag. Ik werkte wat, besprak finantien enz. met Linthorst, gaf ’s middags college, voelde me bij het 3e college echt beroerd en ging vroeg naar bed.
1 Maart Vrijdag [1946]
’s Nachts last van mijn ingewanden; dus hield ik mijn eerste Vrijdag niet. – Mocht ik het laten? – om beter te zijn voor mijn werk, wat nu wel doorging. – Ontwerp rapport voor Unie Commissie gedicteerd. Om 12.30 kwam Wijffels ons door de dikke sneeuw halen, en reisden we naar den Haag – vanaf Breda met Drion, – voor vergadering K.V.P. – Eerst werd veel tijd in beslag genomen door “Rotterdam” dat wijziging in Politiek Advies (Kamer candid.) wenschte. Ik heb ná Teulings sterk geopponeerd. – Vastgelegd is vastgelegd. ‘t Kan eens heel ongelukkig uitvallen. Dat moet dan blijken. – Bovendien, al die Kath., die in de groote steden helaas zeer op het hellend vlak van hun geloof staan, daarvoor is natuurlijk de attractie voor partij v.d. Arbeid veel grooter. Er zijn helaas zeer velen in de groote steden waar het gezin kapot is – modern – en het geloof verschiet. O.L. Heer zij hen genadig. De Heer Loeff, die R’dam verdedigde is trouwens zeer conservatief. Hij dreigde niet dan als bestuur te gaan. Laten ze dan gaan! Er zijn heusch wel anderen – Onderwerp “Polit. Besprekingen” kwam in het nauw. Toch kort, belangrijk gesprek. Witteman - Romme wilde de besprekingen afbreken omdat uit de publicatie bleek, dat de P.v.d.A. er niet over dacht tot een gemeenschappel. urgentie program te komen. Hij las dit overduidelijk uit hun brief en uit de couranten publicaties. – Stokman en ik opponeerden. Zelfs al is het – ook volg ons – het doel van de SDAPers – toch zal men afbreken der besprekingen – nu – uitleggen, dat wij het lieten afspringen. – Dit odium moeten wij vermijden. Ze zullen het toch zoo uitleggen. – In zulk soort zaken bewonder ik de methode van Romme niet. Hij zei: ‘t is kwade trouw; de SDAP manieren, die ik nu al 25 jaar ken. Ik geloof, dat hij daarin gelijk heeft, maar hij stelt er een soort booze arrogantie tegenover, en daarmee verliest hij de partij én de schijn. – Men zal nu spreken onder voorwaarde, dat men over een gemeensch. urgentie progr. spreekt. Met enkele algemeene en zeer vage verklaringen. Daar heeft men inderdaad niets aan. ‘t Is van de P.v.d.A. kleine politiek, dat men nu hoopt enkele Kath. zetels te krijgen, en daarmee de goede samenwerking op de lange termijn kapot breekt. – Om 6.30 met Maria een stukje gegeten, en toen naar A’dam. Om 8.30 waren we er. Het sneeuwde. Wat was A’dam mooi in de avondsneeuw. Hotel Oude Doelen. – Kop thee – Vroeg naar bed. – Goed geslapen.
2 Maart Zaterdag [1946]
Maar vroeg op. Stuk beter. Maar geen 1e Zaterdag gehouden. De p.. – Maria enkele boodschappen in A’dam. Ik naar Dep. v. Oorlog in Haag. – Lunch met Maria in Oude Doelen Haag. – Tevoren een oogenblik Tellegen. Hij had ook zwaar hoofd [in] de toestand. Tegenstellingen spitsen zich toe. Toen om 2.30 met Maria gesprek met Beel in het torentje. Onderwerp polit. situatie. – Verder Eduard, die nu wel burgem. v. Eindhoven wordt. Tilburg; bezwaren gemaakt tegen E. Sassen terwille van hem zelf en van Tilburg en Hoppener aanbevolen, die zal het nu wel worden. Dan nog allerlei zaken zooals b v. Panis. – Het eigen geval kwam natuurlijk ook aan de orde. Ik zal wel in den Bosch komen denk ik. – Of Frans Houben in Limburg komt is m.i. nog een vraag. Limburg kent hem niet. – Een oogenblik bij Meynen. Afspraak gemaakt met hem voor volgende week. – Al wachtend zag ik Somers, Ch. v. Houten en Frowein. – Bericht ging dat Sharir is afgetreden?? – Zou men begrijpen, dat dan de tijd van praten voorbij is? – Met Maria gegeten in de Oude Doelen, en daarna naar Fr. en Paula Houben. –Sneeuw. – Van alles – Toch prima menschen. – Ik vond ze nu toch wel goed, ook voor Limburg. Paula zal nergens mee heen kunnen gaan. – Maar ’t is wel een persoonlijkheid, gevormd door het lijden.
3 Maart Zondag [1946]
‘k Zou om 8 uur ter kerke gaan. We werden niet gewekt! Toen Maria tevens migraine had en snel terugkeeren gewenscht was, was de eenige oplossing m.i. niet naar de kerk. Ik had er erg het land over; bleef lang innerlijk twijfelen. Ik zal het met mijn biechtvader bespreken. Maria bij thuiskomst terstond inspuiting en naar bed. Ik bad de Mis na. Toen Moeder Q. bezocht. Ze zag er beter uit, en ze had een brief van Cas, die blijkbaar hoopvol blijft t.a.v. de Missie, al voorziet hij eerst een moeilijke tijd. – Ik heb haar verteld, dat Eduard nu wel burgem. van Eindhoven zal worden, waarmee ze erg verheugd was. Thuis nog wat geschreven en niet te laat naar bed.
4 Maart Maandag [1946]
Nu weer de ingewanden wat in de war. En als nog maar sneeuw en regen. Dus weer niet ter kerke. Juist of de duivel me er uit houdt. Overigens heel den dag examens en tentamens. Saai. – Niet te laat naar bed, na een rustige avond met wat lezen en schrijven.
5 Maart Dinsdag [1946]
Kerk. Weer een dag vol examens. Niet heel veel nieuw. Gimbrère sprak over inkomens en belastingen. Kaag over Indie en Guljé, die vermoord is. Door wien. Illegaliteit. Communisten. ‘t Gaat op terreur lijken, en de politie raakt er blijkbaar geen wijs uit. Slecht georganiseerd? ’s Avonds met de 4 zgn. Carnaval gevierd. Cas als matroos, Lidwien mooie jurk, Jan en Claartje als kabouter. Spelletjes en een taart. Ze amuseerden zich best. Dan nog 4 vriendjes, 3 uit de buurt en Magda Linthorst, die bleef slapen. Aardig, die spanning bij de kinderen, die vreugde, die zorgloosheid, die kinderlijkheid in alles. Ik heb me met toezien best vermaakt. Na wat lezen naar bed. Hoogstens piekerde ik er over, dat zoo’n spel míj helemaal niet meer boeit. Blasé. En toch, als ge niet zijt als deze kinderen. Dan zie ik, wat ik een prutser ben. Eigenlijk niets goed, eigenlijk alles eigenbelang! Bah.
6 Mrt. Woensdag [1946]
Aschkruisje gehaald. De kinders vonden het mooi. Nog niet afwasschen. Probeeren nu eens een goede vasten te houden. Niet rooken en drinken. – Thuis gewerkt. Rustig heel den dag. Bezoek Dumolyn uit Zeeuwsch Vlaanderen. Niet gemakkelijk hem een werkkring te geven. Verder Post. – ’s Avonds bezoek bij Thijs Groot en Thijs Baars. Bovendien kwam Mandos om te spreken over een teekening voor Caspar op zijn Eerste “Plechtige” Communie. En dan nog Berry Vroom voor een film-zaak. ’t Was een gemengd gezelschap. Thijs Groot was heel gezellig, en goedig, al zei hij niet veel. Thijs Baars was druk; typische zakelijke-materialistische instelling. – Mandos maakte goede indruk.
7 Maart Donderdag [1946]
Post enz. Tentamens en Colleges. Om 6 uur naar den Haag, alwaar het gesprek met Banning en Koos Vorrink. – Het was echt onvruchtbaar. Vorrink maakte een zeer ongunstigen indruk op me. Banning draaide nu ook. Stond echt niet achter zijn man. – Politiek! – Vorrink zat met een map waarin publicaties uit de Unie, rapporten die hij naar Engeland zond, brochure “klare wijn” enz.. Ik moest erkennen, dat de Unie – achteraf bezien – onnuttig was geweest, de atmosfeer had bedorven. – Ik heb dat natuurlijk niet gedaan. – Zijn aanval was wel open, maar ook zeer tendentieus. – Hij verwachtte een openlijk peccavi. – Waarom? Wel omdat hij altijd “tegen” heeft geageerd, en nu, om samen te kunnen gaan met mij een verklaring moet hebben. – Anders zou hij moeten zeggen, “ik heb ongelijk gehad”. – En dat doet hij niet. – Wat een heerscher, wat een opportunist. – Dan te denken aan Ruigers, die nu Voorzitter van den Part. v.d. Arbeid is onder de Algem. Voorz. Vorrink. De hoofdredact. van de Unie! Mooi gedraai. – Ik heb deze argumenten niet uitgespeeld, want ik vond het onsmakelijk. Banning vond ik minder fier dan ik verwacht had. – Ik heb er lang over nagepeinsd. Aanvankelijk vond ik het vervelend, dat het zóo verlopen was. Maar achteraf was ik blij dat het met dezen man tot niets werd. – Voor me zelf constateerde ik, dat ik toch nog verre van rijp ben om beleedingen ter liefde Gods gaarne te aanvaarden. Veel te ontvankelijk voor wat de menschen denken. – ’s Avonds v.d. Rydt ontmoet, die weer voor een maand over is, voor Gerbrandy. Dat rapport geeft nog allerlei moeilijkheden.
8 Maart. Vrijdag. [1946]
Met Einthoven, Groeninx en Mulier naar Utrecht. Bespreking Nederl. Unie. Mijn ontwerp brief besproken waarin stond: niet opnieuw beginnen met Ned. Unie; anders weer nieuwe splijtzwam in de bevolking. Voortzetting van Unie-geest overal bevorderen. Geen advies inzake politieke keuze. Verschillende personen zien verschillende vorm van oplossing. – Grondslag werd algemeen aanvaard. Men vroeg vooral uit Noorden (Nauta) het sentiment er uit te halen. Vooral zakelijk. – Ter vergadering verscheen o.a een aanplakbillet van Ned. Unie. – Dit zou natuurlijk de zaak weer op gang brengen. Terug naar Haag en gegeten met P. Driebeek. – Hij vroeg om Kath. candidaat voor politieke sectie van zijn dienst. Ik heb V. Beermann aanbevolen. Denk nog over Dr. Crul uit Oldenzaal. – En Schuure? – Natuurlijk intern. polit. situatie besproken. Frankrijk is de gevaarlijke plek. Als daar bij verkiezingen Communisten winnen, dan is aansluiting Rusland–Fransche bezettingszône, Frankrijk. – Vandaar natuurlijk de tegenstand van Engel. en Amerika t.a v. Anti-Franco. – Vroeg naar bed. –
9 Maart Zaterdag [1946]
Vroeg op. Kerk. D.v.O. – van Ree. – Vergadering Hollandia. Het geval de Vilder staat er blijkbaar
niet zoo best voor. De vraag rees of Hollandia niet los moet komen van A.B.M. – Gedachte werd niet verworpen. Alle vraagstukken houden verband met die toekomst en daarom moet gewacht worden tot beslissing inzake de Vilder’s. – Tot een vergaderd bij Krul. – Toch vlot en nuttig. – Als een haring in den trein naar Utrecht. Hendrik Andriessen. – Toen Bosch alwaar vergadering met stichting Christofoor: Sassen, beide Wijffels, Schuyt en Nijst (accountant). Lang vergaderd. – Besloten poging te wagen tot liquidatie van schuld à 40.000 nl. 20 aan combinatie, 10 van oude en nieuwe uitgever en 10 v. giften. Alles à fond perdue. – Dan doorgaan met uitgeverij. – 30. 000 redactie kosten per jaar, waarvan 5.000 p.j. reserveeren. – We zullen zien. Zaterdag weer bijeen. Om 8.30 thuis. Gegeten. Miek v. Voorst t. V. op bezoek. –
10 Maart. Zondag [1946]
Na H. Mis enz. naar de bioscoop! Film door bemiddeling van B. Vroom S.J. over misdadiger, die geleidelijk tot bekentenis komt door optreden van een priester. – Slot was mooiste. – De plotselinge geestelijke verlichting, bevrijding, van dit krampachtig leven, van den moordenaar, als hij bekend heeft. – Zeer goed, dat het daarbij sluit. Ook de biecht was schoon. – En de poging later op deze bekentenis terug te komen, als zijnde in ijlkoorts uitgesproken. – Voor mij was geheel te Amerikaansch. – Thuis gegeten. – Wandeling met Maria en bezoek aan Moeder. –
11 Maart Maandag [1946]
Bezoek v. Smits v. Oyen. Gesprek over Panis. Hij krijgt nu Udenhout aangeboden. Als hij niet zoo’n goed werk had gedaan, voor de gevangenen, zou hij ontslagen op grond van artikel 124 als ongeschikt, wegens volkomen gebrek aan vertrouwen bij bevolking. Panis zegt geen secretaris te willen zijn, omdat hij dat niet voldoende beheerscht. Waarom bleef hij het dan jarenlang? Hij heeft zeker ook zijn fouten en eigenaardigheden. – Verder tentamens, Mr v. Doorn (sociale zaken). Wim v. Spaendonck over Christofoor.
12 Mrt. Dinsdag [1946]
– Colleges – ’s Avonds bezoek bij Kaag, wegens verjaardag Ria. Veel gasten. Champagne! – Laat bezoek van Panis (12 uur).
13 Mrt. [1946]
’s Morgens op de fiets naar Bosch. Erg koud. – Begrafenis van tante Lies v. Hugenpoth in St. Jan. Prachtige kerk. Eenvoudig mooi gezongen. Ergerlijke liberale Heeren in kannunikken banken. Veel bekenden. Noud Ingen Housz, Roos en J. + Marietje en Joost v.d. Does de Willebois. – Bosch, Cau? – Els en Riet van Hug. Tante Jeane Michiels enz. enz. ’t Is een echte oude vergane sfeer. – Vriendelijk en toch uit onze tijd. – Op de fiets terug. Bezoek bij oom E. en tante Corry. – Geestig en oergodsdienstig. – Toen bij Miebet en Hanna. Woning gezien waar ze slapen. ’t Was echt gezellig even. Ik heb hen verteld van den Bosch. Ze wilden dan toch op Caeli blijven. Toch leuk. Ze ontwikkelen zich toch goed, al moeten ze wel eens op hun kop hebben. ’s Avonds nog op bezoek bij Wever en Moeder en vroeg thuis.
14 Mrt. [1946]
Vroeg op. Thuis gewerkt. Maria naar Beers vertrokken. College. Spreekbeurt in Breda voor K.V.P.,
met Hoogers. – Paul Driebeek, die me kwam spreken over allerlei zaken bracht mij er heen. Het was in Concordia, ongeveer 500 toehoorders. – Mijn voordracht was redelijk goed. Ik heb de verhouding t.a.v. de P.v.d.A. zakelijk gesteld; waardeering, maar geen instemming met Ruygers c.s. – Hoogers was zwak. – Debat wel aardig. ’s Avonds tot 2 uur zitten praten met H. Houben en Zus. – Het was erg gezellig en hartelijk. – Hoe houdt zoo’n dokter het uit. – We spraken over de toekomst … over enkele jaren geeft men H. als dokter congé. Dat is moeilijk!
15 Mrt. Vrijdag [1946]
Half negen op. Wat geklungeld tot 11 uur. Met auto uit den Haag gehaald. Geluncht met v.d. Rydt en ’s Jacob. – Gesprek met Elzenaar, gepoogd om Hr. Kok te bereiken, doch die was er niet. Elzenaar krijgt zijn achterstallig salaris niet omdat het niet bewezen kan worden, dat hij zulks nog niet ontving. De papieren zijn weg! Maar als hij zich laat “staken” dan kan hij het krijgen. Ra, ra, hoe kan dat. – Gesprek met Pater v.d. Kooy en Majoor Mathon over annexatie, mandaat gebieden, Westfaalsche Staat. Federatie van staten in N.W. Europa. – Hoe is dat te verwezenlijken. – Gesprek met Schermerhorn en van Royen zou kunnen leiden tot een meer positieven politiek in dezen … te beginnen met een poging bezetting Duitschland. – ‘s Avonds een afscheids maaltijd voor Schout bij Nacht Heeres, en mij aangeboden door Meynen. Aanwezig waren de Generaals G. v. Voorst tot Voorst, Dijxhoorn, Doorman, verder Silbiger, Rietveld, Grootenhuis, v.d Rydt. Zeer geanimeerd, oude herinneringen, toekomstplannen, 3 goede toespraken van Meynen, Heeres en mij. – Later nog aanwezig bij gesprek met Meynen en Oerlemans over leveranties uit Canada. Meijnen blijkt dan meer koopman als politicus. – Nagepraat met Schlichting en v.d. Rydt. S. wilde van der Ven als opvolger hoofdredacteur. – Niets gedaan als v.d. V. van de Hoogeschool verdwijnt. – 2 uur naar bed. –
16 Mrt. Zaterdag [1946]
Vroeg bij Beel . – Eduard zal toch nog weigeren voor Eindhoven vrees ik. Vreemde man. – Beel vroeg nog naar gesprek met Vorrink. Hij is toch min of meer bang, geloof ik, om mij voor te dragen. Ben benieuwd hoe het zal loopen. – Conferentie met Schuyt, Sassen en Wijffels over Christofoor. Week- of maandblad? Doorzetten. Er komt telkens schuld bij. – Zaterdag weer samenkomst. – Dan ook gesprek met E. Sassen. – Hij is door Schermerhorn al gepolst voor Minister. Wat moet hij doen. Men vermoed, dat hij laag wordt gestemd op de kiezerslijst. Hij maakt zich erg impopulair. Trucs?! – Hoe is W. van Gent? – Speler, brutaal, talentvol. – Zijn zij geheel rechtschapen. Vergadering K.V.P – Dag. Bestuur. Gevraagd naar politieke situatie. – Tegen Witteman, Romme en Stokman Zij willen contact met P.v.A afbreken omdat deze geen gemeensch. urgentie programma wil. – Contact leidt tot vastlegging. Ik vroeg “welke combinatie dan”. Nationaal Kabinet beteekent breed, maar weinig pittig; geen krachtige koers. Half d.i. heel erg. Ik pleitte krachtig voor K.V.P. + P.v.d.A. Ook Christofoor probleem gesteld. – Toen gesprek met Zinekann. – v. Royen de hand gereikt. – Met Drion per auto terug. Blij thuis te zijn. Maria terug uit Beers. V.d. Broek was zeer ontdaan omdat ik hem geen brief had geschreven na zijn ernstige ziekte. Maria had hem wel geschreven. – Was het onhartelijk van mij: Misschien wel. – Te egoistisch. – Toch ook overdreven van hem; zij moeten met mij opscheppen. – Plotseling kwam Jan Baars. – Brutaal, zonder aankondiging, profiteeren! – Enfin. – Ze zijn ook dom. Heb hem eenige aanwijzingen gegeven. – Geen connectie – misbruik. – Laat kwam B. Vroom aanzetten. Veel verhalen. Hij doet uitstekend werk. Alleen vraag ik me af, of hij niet te liberaal spreekt. ’t Kan goed zijn. – Toch m.i. te weinig ascetisch. –
17 Maart Zondag [1946]
Tweede dag zon. Maar nog ijskoud. – Komt het voorjaar nog? Mild weer! Maar de zon is heerlijk. – Henk v.d. Wielen en Guermonpres op bezoek. Altijd een verkwikking. Ik mag hem zo gaarne. Hij vond – zonder het te noemen – dat als ik de kans kreeg, ik Commissaris d. Koningin moest worden. Gelezen en gestemd voor de K.V.P. Bezoek bij Moeder. Heengelopen met Lidwientje. Dan is ze heel aanhankelijk. – Anders helemaal niet. Ik schiet haar nog niet. Soms aanvaard ze b.v. straf heel rustig, andere keer zeer ontdaan; maatstaf is m.i. of ze meent dat het rechtvaardig is. – ’s Avonds diner met Hr. en Mevr. Gockel en Hr. en Mevr. Linthorst vanwege hulp aan Maria tijdens bezetting. Tot 1.30 uur in den nacht. Toch heel aardig. Half C. A., half kankeren. Toch wel eenige aardige gesprekken.
18 Mrt. Maandag [1946]
Heel den dag thuis gewerkt. Alleen aan de koffie. Bezoek v. Burg. Jansen Cuyk. Hij zit er goed in en komt flink op dreef. Goede burgem.; benieuwd of hij conflicten krijgt bij het recht trekken van fouten. ’s Avonds op virgilie bij Jos Cobbenhagen met Maria. Hem gelukgewenscht. Toast. – Van alles besproken. Romme had bezwaren tegen “Wever”. Waarom. De uitslag van verkiezingen groslijst wijst op winst van arbeiders candidaten, en van reactie. – Beel naar 2e plaats. Sassen van 3 naar 5. En zoo meer. – Men loopt zwaar terug. Tweede aanval moet komen ná de verkiezingen.
19 maart. Dinsdag [1946]
St. Jozef. – Vroeg ter kerke. Colleges en Tentamens. Adj. Peters, Dieles over proefschrift, en vanwege het mooie weer eenige uren in den tuin gespit. Eindelijk voorjaar. Wat een heerlijkheid. Bechtolt kwam niet op bezoek, wegens sterfgeval. Rustige avond. Gelezen.
20 Mrt. Woensdag [1946]
Ons huis is vrij. – Er in geweest. Het viel erg mee. We zullen de schade laten opnemen. Dan alles nog schoonmaken. Repareeren? of verkoopen met claims? met het oog op onze mogelijkheden voor ’s Bosch. De schade moet verdeeld worden in 4 posten: schade Duitschers, schade V I; schade Engelschen en huur Engelschen. Tentamens. En verder ’s avonds Mandos (Kees) op bezoek voor dankgeschenk aan Groot. Ik moet nog lijst voor gegevens opmaken. – Gepraat over kunst enz.. Hij kent zijn vak wel. Merkwaardig bij kunstenaars is de critiek op anderen.
21 Mrt. Donderdag [1946]
Kerk. Post. Gebiecht bij pater van Geloven. – Studie. College. Promotie van mijn eventuele opvolger Meij. Het is toch een saai vak Bedrijfseconomie. Vooral finantiewezen en kostprijs. Ik zal blij zijn als ik daar af ben. Dat is geheel in strijd met mijn natuur. Te weinig beschouwend, speculatief. Te veel om geld enz.. ‘s Avond gegeten bij Beukers, met B. v. Spaendonck + vrouw, Frits Mutsaerts + vrouw, Verbunt + vrouw en Jan Bloemen. Keurig verzorgd. Rijk aan spijs en drank. Soms aardige gesprekken met typisch profane inzinkingen. O.a. over geval “De Vilder”. Schande dat zelfs de rechter partijdig is in de wijze van behandeling der verdachten. Je weet na 2 minuten, dat verdachte in elk geval veroordeeld wordt. M.i. geheel ten onrechte. ‘t Is een principieel proces. Nederland is verward!
22 Mrt. Vrijdag [1946]
Kerk. – Werk. – Lunch aangeboden door Minister Vos aan de Colleges van Landb. Handel en Nijverheid. Kaag en ik als voorzitters zaten naast hem. Hij was de eenige minister, die ik niet kende. Maakte een zeer sympathieke, menschelijke indruk. Sprak aardig en eerlijk over Brabant. Hij is Fries. – Misschien wat te gemakkelijk vriendelijk. Ik kan dat zeggen omdat ik het ook ben. – Hij is ook wel handig. – Ik heb hem geantwoord aan tafel. Daarna vroeg Mannaerts aan tafel “eindelijk eens een rehabilitatie van Barend v. Spaendonck”. Flink gesteld. – ‘s Middags toespraak van Vos voor 150 man. Veel cijfers. Ik vond het saai. – Thee – Diner en petit comité. O.a. met Gispen nogal eens gepraat. – Hein Loeff vroeg of ik Commissaris werd. Hij hoopte het zeer. Niet duidelijk geantwoord. – Vroeg thuis. –
23 Mrt. Zaterdag [1946]
Om 7 uur per auto naar Haag. Motorpech. – Trein vanaf Zwijndrecht. – Vergadering K.V.P. Lang debat over vraag "wat te antwoorden aan P.v.d.A.” – Men wilde contact verbreken. Sassen, Matser en ik waren in de oppositie. Het hielp niet. De Bruyn en Kortenhorst tegen ons. – Verschil: wij willen na verkiezing parlementaire regeering tusschen K.V.P. en P.v.d.A. – Zij willen dit open houden. Witteman, Stokman en Romme achten dit meest gewenscht, maar niet het eenige. Ik zou een zgn. nationaal Kabinet te breed dus slap, dus fataal vinden. Zij lonken naar partij v.d. vrijheid. – Stikker - de Bruijn. Hoe is het mogelijk. Ze noemen de K.V.P. vooruitstrevend, maar wat dóen ze. – De sfeer wordt er niet beter op zoo. – Deze slag is verloren. Volgende ronde. – Sassen stelde voor een tegenvoorstel: geen studie Commissie zonder meer; Studie Commissie, die resultaat straks ook aan andere Partijen voorlegt om event. samen te gaan. Verworpen met ons 3 tegen de rest (20). Helaas zit er geen gang in de Partij. – Hoe is Romme. – Blijft mij duister als het er om gaat. – Kort onderhoud met Staring over Unie. Hij zal zien Einthoven te bewegen tot een rapport van ons drieen. – ‘t Zal niet lukken m.i. – Toen met Beel + vrouw en kinders per auto naar Tilburg. Zij reden door; hij kwam om 8 uur terug en hebben we tot 1.30 zitten praten met onderbreking van 1½ uur bij Cobbenhagen. 1e Over politiek. Ik heb hem gezegd; A. K.V.P. wil toch wel meerendeels samenwerking met P.v.d.A. – B. enkele tegenstrevers. C. P.v.d.A heeft gesprek over gemeenschapp. urgentieprogram afgebroken. D. K.V.P. mist elan en durf. 2e over menschen. burg. v. Eindhoven en Tilburg. – Beel kan niemand voor Eindhoven vinden. Eduard heeft het verprutst. Hij is 10 gekomen voor de Provinciale Staten der K.V.P. Heel laag. Zal geen gedeputeerde worden? ‘t Zou erg zijn. Nu Eindhoven weggegooid. Wat moet hij dan worden? Voorgesteld H. Loeff naar E. en Eduard naar Bosch. – Tenslotte gezegd, dat ik ook bereid ben Eindhoven te nemen, en een ander als Comm. boven mij te aanvaarden. Beel wierp dit niet weg. Hij zag het zelfs als z’n oplossing uit de impasse. Het is een offer voor mij. Maar we zullen nu zien wat het wordt. Erg blij dat Maria accoord ging. – Over Indie, Piet Kerstens enz. – Beel is beste kerel. – Wat een zware taak heeft zoo’n man. –
24 Mrt. Zondag [1946]
Vroeg op. Ter kerke. Ontbeten. Beel vertrokken om 9.30. Rondom 12 uur bezoek van B. Vroom + Prof. Jurgens en vrouw. – Bezoek Moeder en fam. Wever. ’s Avonds v. Miert. Hij was m.i. mat en down. Bitter wegens rechteloosheid, ontgoocheld wegens liefdeloosheid. – Fijne man, toch wat té pessimistisch. Geen voldoende kracht en vertrouwen. – Rutger plots over. – Aardig jong. Zag er goed uit!
25 Mrt. Maandag [1946]
Stralend weer op deze feestdag van Maria. Eenige uren in de tuin gewerkt. Radijs en peterselie gezaaid. Rutger hielp mee; handig jong. Op de fiets naar ‘s Bosch. – Geld zaak Christofoor Goddank geregeld. – Gesprek met Maan Sassen. Hij wil voor Kamer bedanken, omdat alles is tegen gevallen, omdat reactie wint, omdat er van vernieuwing zoo weinig is terecht gekomen, omdat de jeugd niet een kans krijgt, omdat men parlementair wil samenwerken met de conservatieven enz. enz. – Men zou eisch stellen aan Romme en Kortenhorst Minister. Dat is natuurlijk voor P.v.d. Arbeid onaanvaardbaar. – Men zou de konksie Schermerhorn breken. Al zulk soort uitlatingen. – Wel gevaarlijk. – Moet hij nu weg. Ik zei “neen”. Hij wil weg. Waarom. Zoekt hij te zeer eigen zekerheid? Verder zei hij dat ik met zijn slechte eigenschappen colporteerde bij Mgr Hendrikx, Beel , Smits v. Oyen, en Schlichting. Ik heb gezegd, dat ik zijn slechte eigenschappen wel genoemd had, doch als het noodig was. Verder, dat ik hem verdedigde. – Maria bevestigde dit bij thuiskomst. Ze zei je verdedigt
hem altijd, hoogstens druk je je vrees uit, dat zijn succes wel eens een nadeel kan zijn. – Toch vervelend. – Thuis bezoek van Mr. v.d Flier over geval v.d. Meij met verzoek aan Kolfschoten voor mogelijkheid tot Hooger Beroep. –
26 Mrt. [1946]
College. Mr Hendrickse, die Burgemeester wil worden. – Zeeuw. Uitvoerig gesprek. Ze hebben allen behoefte eens uit te praten, ook al worden ze geen burgemeester. Een Comm. kan natuurlijk niet alle sollicitanten in de gelegenheid stellen. 1500 alleen voor N. Brabant. Colleges enz. Gegeten bij Karel v. Spaendonck en gepraat over Noury en v.d. Lande. Het blijft ruzie. Hij wist niet hoe het zat met de salarissen en tantiemes van de directie. Durft hij niet?
27 Mrt. Woensdag [1946]
Vroeg op en met de trein naar Horst Sevenum, en op de fiets naar Venray. Maria en ik genoten van mooie weer. Ontvangen door Rector Beaufort. Hartelijk, beschaafd, intelligent. Fijn besnaard en ter goeder trouw. – Rutger maakt het goed. De rector was zeer tevreden. Toen wij vertelden dat hij thuis erg lastig kon zijn, zei B. dat niet te begrijpen. Een gave, aardige jongen, gezien bij leraren en leerlingen. Wij waren er erg blij mee. – Rutger liet ons het College zien; het ziet er weer goed uit; Venray is anders zeer verwoest. Om 4 uur op de fiets naar Sevenum; hartelijk ontvangen op Rust-Roest. Genoten van het land, al was het reeds 6 uur. Gezellige avond. Allen waren thuis. 12 uur naar bed.
28 Mrt. Donderdag [1946]
Met een vroege trein (6.45) terug, Maria naar Nijmegen, ik naar Tilburg. Colleges gewerkt enz. Maria kwam om 6 uur thuis. Moeder L. was wel ontevreden over Deventer. Ruzie. Geldzucht. Was er maar een einde.
29 Mrt. Vrijdag [1946]
Kerk. 10.30 naar Haag. Trof Beel en Sassen aan het einde van de Lunch. Sassen had plan van bedanken voor 2 Kamer laten vallen. Hij was nu wel overtuigd, dat je na een verlies de strijd niet mocht opgeven. Beel zei me, dat hij mijn aanbod Eindhoven niet aanvaardde en me vast hield voor Commissaris. Hij had er met Schermerhorn over gesproken. Het komt wel. – Gesprek met Kolfschoten over Hoofdcommissaris van der Mey. De regeering staat niet krachtig achter menschen, die zij goed oordeelt, maar die door publieke opinie niet worden aanvaard. – Burgemeesters, Politiemenschen, Kunstenaars enz. – ‘t Is zwak maar waar helaas. – Toch is het onjuist, ook al zou men hier en daar eens herrie krijgen. – Hij zei wel dat geval v.d. Mey alleen ging over de vraag, of hij wegens publieke opinie is te handhaven. – Verder van ’t Sant. – H.M. – Lang gesprek met Welsing over toestand in Indie met name Ind. Leger. – Zeer slecht geweest. Klopt met brief van Cas, die schreef: Ned. waren 1. Chineezen 2. Javanen 3. Nooit erkend. We deden veel voor Javanen, weinig door hen. Nederlanders vielen erg tegen in strijd. – Engelschen erkenden in begin de Republiek. Dus ook Javanen. – Zeer verward. – Erg hoopvol voor missie. Wat moet er veel verbeteren. Alle menschen! Gegeten met Piet Kerstens. Hij is een merkwaardig mensch. Hij wil Minister worden. Hij had gesprek met Schermerhorn. Hij roemt zichzelf zeer. Wat wil hij toch. Ik meen dat ondergrond goed is. Echt katholiek. Zoekt hij zich zelf? Is hij geraffineerd. – Welsing zei P.K. is in Indië gehaat. W. is ook R.K. Zal Cas eens schrijven. – Overigens met hem steeds een interessant gesprek.
30 Mrt Zaterdag [1946]
Vergadering Miele over dismanteling van Güberloh. – Zullen zien het te regelen. Dom als men ons achterland econ. kapot wil maken. Russisch gevaar. Mevr. Z. wil naar ander land. Niet verstandig tenzij U.S.A. Staring gesproken. Dringt zeer aan op één rapport van Driemanschap bij Eereraad. Hij achtte Einthoven wel bereid. Ik zie niet veel heil. Kunnen later nog zien. Zullen samenkomen met Staring. S. argument is, dat wij dit tegenover de 100duizenden leden verplicht zijn. Hun eer! – ’t Moet blijken of men niet overdrijft. Geval Elzenaar behandeld. Minister wil hem niet terug. Waarom niet? Bang? Zelfde liedje? Reinink – Mr. de Visser gesproken over Eereraad. Er zit wel schot in de zaak. Ik kreeg indruk dat men slechts enkele personen hoort. Wordt dat volledig onderzoek? Er zijn zooveel getuigen noodig; juist voor stemmingsbeeld. – Met auto terug. ‘s Avonds Pater Wilkens met verslag over Cas, Rottier over proefschrift (flinke kerel), Weve over … ik weet het niet. Hij moest mij spreken. Veel klets.
31 Mrt. Zondag [1946]
Zeven uur ter kerke. Plechtige Communie van Cas. God zegene hem. In onze kinderen zijn we tot heden gezegend. Ik bad O.L.H. om hulp. En dat Hij mij maar offere als het noodig is ter wille van hen. – Tegen Russisch gevaar! – Miebet en Hanna zijn gisteren al gekomen. Ze zien er goed uit. Ruud kwam met Oom Ed., Tante Roos en Berend Jan. Oma Q. was er ook. Alleen Rutger ontbrak. Jammer, onze Franciscaan! Het was een schoon feest. Zonnig. De kinders buiten. Bezoek van Berry Vroom en Mevr. v. Doorn. – Edward ging ’s middags naar Jan Smits v. Oyen en kwam terug met het bericht “Tilburg”. Hij zei het in de volle familie-kring. Roos werd wit van schrik en verontwaardiging. E. nam het zeer sportief op. Hij viel erg mee, Roos tegen. Ze verweet E. zijn onhandig optreden; insinueerde een verkeerde voorstelling van ons bij Beel . – Jalouzie. Niet gemakkelijk voor haar. Eén kind! Tilburg enz.. ’t Was toch wel onprettig. Maar ’t zal wel wennen. – De auto had een lekke band toen ze om 7 uur wilden vertrekken. Het werd 9.30. – Toch zagen we met genoegen op den dag terug en Cas was zeker tevreden.
1 April. Maandag [1946]
Christofoor groep in Nijmegen. Joan Willems zei me op de heenreis, dat Vorrink content was over zijn gesprek met mij! Waarom? Hij twijfelde niet aan mijn integriteit. – Echt merkwaardig. Betekent dat, dat ze me geen Commissaris nog maken, omdat men nog rekening houdt met mijn ministerschap. Ik hoop echt van niet. P. Kerstens hield een inleiding over Indie. Wel goed. Iets te slordig voorbereid! Hij is toch goede kracht. De stemming in de Christofoor-groep was nogal gespannen. De K.V.P.ers ontevreden vanwege de macht der reactie. De P.v.d.A.ers ontevreden, vanwege hun diskwalificatie als katholiek, door geestelijke en leeken enz. – Sluiten van zalen enz.. – Is dat nu goed?! – Ik zou er eens over moeten spreken. Had ik maar meer tijd. – We zullen bijeen blijven. 't Was toch een aardige bijeenkomst. We gaan door. – Terug met auto van Fr. Wijffels naar Bosch + Schure. – Terug naar Tilburg per trein. Zuster Delhaise thuis. – Praten en poging tot lezen.
2 April. Dinsdag [1946]
Kerk. College. Heerlijk weer. Vergadering over emigratie. Het schiet niet op. Rector v.d. Put was nogal scherp op Bakkeveen, Volks Hoogeschool, die zich meester maakt van de emigratie. Is het juist. Vechthouding, zonder overleg. Ik hoop, dat het nu anders loopt. De menschen hier, zijn zelf ook vaak te slap. De critiek, die later kwam op de boerenorganisatie enz. was niet malsch. – Piet v. Haaren, Moors enz. allemaal oude kletsmajoren. Geen werk. – Oude wijven. De jongeren zijn wel anders, maar ze slaan niet door. Ze wijken op het laatste oogenblik. Nare geest in dat opzicht. Hr. Daams over Kamerzetel v. Hr. v.d. Heuvel. Toch beperkt. ’s Avonds post. Niet te laat gaan slapen.
Terug naar kalender 1946 jan. -juni
Lees je liever de volledige tekst (zonder illustraties) klik dan hier

